“चेअरमननी स्वतः पेपर सोडवून दाखवावा” – UPSC शिक्षकांचे थेट आव्हान
देशातील सर्वात प्रतिष्ठेची आणि कठीण मानली जाणारी UPSC नागरी सेवा परीक्षा पुन्हा एकदा वादाच्या भोवऱ्यात सापडली आहे. 24 मे रोजी पार पडलेल्या UPSC Prelims 2026 परीक्षेनंतर हजारो विद्यार्थ्यांनी सोशल मीडियावर तीव्र नाराजी व्यक्त केली. यंदाचा पेपर अवघड नव्हता, तर पूर्णपणे गोंधळात टाकणारा, वेळखाऊ आणि ‘Luck Factor’वर आधारित होता, असा गंभीर आरोप विद्यार्थ्यांनी केला आहे.
यावर्षी UPSC पूर्वपरीक्षेसाठी 8 लाखांहून अधिक विद्यार्थ्यांनी अर्ज केला होता. दोन पेपरमध्ये एकूण 400 गुणांसाठी परीक्षा घेण्यात आली. मात्र परीक्षा संपल्यानंतर विद्यार्थ्यांच्या चेहऱ्यावर समाधानाऐवजी प्रचंड तणाव आणि संताप दिसून आला.
Related News
7 पॉवरफुल फीचर्ससह गुगलचा जादुई AI चष्मा! ‘Hey Google’ म्हणताच ॲक्टिव्ह होणार Gemini AI
NEET Paper Leak 2026 : 8 तास CBI चौकशी, 5 लाखांत पेपर खरेदीचा संशय; नांदेड कनेक्शनमुळे देशभर खळबळ
71 वर्षीय अशोक बहार पुन्हा NEET परीक्षेला सज्ज; पेपरफुटीनंतरही डॉक्टर होण्याचं प्रेरणादायी स्वप्न कायम
NEET Paper Leak 2026 : रात्री 11 चा ‘तो’ मेसेज अन् संपूर्ण देशातील परीक्षा रद्द; हॉस्टेल मालकाच्या सतर्कतेने उघड झाला मोठा घोटाळा
CBSE Board Result 2026 : विद्यार्थ्यांसाठी मोठी आनंदाची बातमी, बारावीचा निकाल जाहीर
NEET Re-Exam Reaction: “दोन वर्षांची मेहनत पाण्यात”; फेरपरीक्षेच्या निर्णयाने विद्यार्थी-पालक संतप्त
4 दिवसांचा मानसिक छळ! SSC Result 2026 मध्ये मोठा गोंधळ; शेकडो विद्यार्थी तणावाखाली, बोर्डाकडे उत्तरच नाही
दिवसा नोकरी, रात्री अभ्यास; UPSC मध्ये AIR 6 मिळवणाऱ्या सृष्टी डबासची प्रेरणादायी यशोगाथा
10 मिनिटांच्या AI वापराने कमी होऊ शकते विचारशक्ती! MIT-Oxford संशोधनाचा धक्कादायक खुलासा
“प्रश्न वाचायलाच 3-4 मिनिटं लागत होती”
GS Paper 1 मध्ये 200 गुणांसाठी 100 प्रश्न विचारण्यात आले होते. हे सर्व प्रश्न सोडवण्यासाठी विद्यार्थ्यांना केवळ 2 तासांचा वेळ देण्यात आला. म्हणजे एका प्रश्नासाठी सरासरी 1 मिनिट 20 सेकंद एवढाच वेळ उपलब्ध होता.
मात्र विद्यार्थ्यांच्या मते, यंदाचे अनेक प्रश्न इतके लांबलचक आणि क्लिष्ट होते की ते वाचायलाच 3 ते 4 मिनिटे लागत होती. त्यामुळे अभ्यास केलेल्या विद्यार्थ्यांनाही वेळेअभावी अनेक प्रश्न सोडावे लागले.
एका विद्यार्थ्याने सोशल मीडियावर प्रतिक्रिया देताना म्हटलं की,
“ही परीक्षा ज्ञानाची नव्हती, तर मानसिक सहनशक्ती आणि नशिबाची परीक्षा होती. कितीही अभ्यास केला तरी उत्तर बरोबर येईल याची खात्री नव्हती.”
“UPSC विद्यार्थ्यांच्या भविष्याशी प्रयोग करत आहे”
UPSC चे मार्गदर्शन करणारे शिक्षक अमित किल्होर यांनीही या पेपरवर कठोर शब्दांत टीका केली. त्यांनी थेट UPSC चेअरमन अजय कुमार आणि पेपर सेट करणाऱ्या तज्ज्ञांना आव्हान दिले.
“तुम्ही स्वतः हा पेपर 2 तासांत सोडवून 200 पैकी 80 गुण मिळवून दाखवा. मग आम्ही विद्यार्थ्यांना काहीही शिकवू,” असे त्यांनी म्हटले.
त्यांच्या मते, UPSC फक्त पेपर अवघड दाखवण्यासाठी अनावश्यक आणि अर्थहीन प्रश्न विचारत आहे. यामुळे विद्यार्थ्यांच्या अनेक वर्षांच्या मेहनतीवर पाणी फिरत असल्याचा आरोप त्यांनी केला.
AI टूल्सही पडले गोंधळात
या परीक्षेतील सर्वात चर्चेचा विषय ठरला तो GS Paper 1 मधील 89 वा प्रश्न. विद्यार्थ्यांच्या म्हणण्यानुसार हा प्रश्न इतका किचकट होता की ChatGPT, Gemini आणि Cloud AI या तिन्ही AI टूल्सनी वेगवेगळी उत्तरं दिली.
विशेष म्हणजे, हा प्रश्न आंतरराष्ट्रीय संबंधांशी संबंधित होता. त्यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये आणखी संभ्रम निर्माण झाला. सोशल मीडियावर अनेकांनी हा प्रश्न शेअर करत UPSC च्या प्रश्न पद्धतीवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले.
नोबेल पुरस्कारावरचा प्रश्नही चर्चेत
यावर्षीच्या पेपरमध्ये नोबेल पुरस्कारासंदर्भातील एका प्रश्नानेही विद्यार्थ्यांचे डोके फिरवले. साधारणपणे “कोणाला कोणत्या क्षेत्रात नोबेल मिळाला?” अशा प्रकारचे प्रश्न विचारले जातात. मात्र यंदा प्रश्न वेगळ्याच पद्धतीने विचारण्यात आला.
एका व्यक्तीला नोबेल पुरस्कार मिळाला तेव्हा तो कोणत्या अमेरिकन विद्यापीठात प्राध्यापक होता? असा प्रश्न विचारण्यात आला होता.
विद्यार्थ्यांच्या मते, अशा प्रकारचे प्रश्न अभ्यासक्रमाशी थेट संबंधित नसून बायोग्राफी आधारित आणि अत्यंत सूक्ष्म माहितीवर आधारित आहेत. त्यामुळे सामान्य अभ्यास करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना हे प्रश्न सोडवणे जवळपास अशक्य झाले.
कट ऑफ कमी होणार, पण वाढणार ‘Luck Factor’?
पेपर अवघड गेल्याने यंदाचा कट ऑफ कमी राहण्याची शक्यता अनेकांनी व्यक्त केली आहे. मात्र यावरही विद्यार्थ्यांमध्ये मतभेद दिसून आले.
X (पूर्वीचे ट्विटर) वर सुमीत नावाच्या एका विद्यार्थ्याने लिहिले की,
“पेपर अवघड असेल तर कट ऑफही कमी जाईल. मग चिंता कशाची?”
यावर शिक्षक अमित किल्होर यांनी उत्तर देताना म्हटले की,
“कट ऑफ जितका खाली जाईल तितका Luck Factor वाढेल. मग वर्षानुवर्षे केलेल्या अभ्यासाचा फायदा काय?”
त्यांच्या मते, जेव्हा पेपर अत्यंत अनिश्चित आणि गोंधळात टाकणारा असतो, तेव्हा गुणवत्ता आणि अभ्यासापेक्षा अंदाज आणि नशीब महत्त्वाचे ठरते.
सोशल मीडियावर UPSC विरोधात संताप
परीक्षेनंतर सोशल मीडियावर #UPSCPrelims2026, #LuckFactorUPSC आणि #UPSCPaper अशा हॅशटॅग्स ट्रेंड होत होते. अनेक विद्यार्थ्यांनी UPSC च्या प्रश्नपद्धतीवर टीका करत पारदर्शकतेची मागणी केली.
काही विद्यार्थ्यांनी असेही म्हटले की, UPSC आता विद्यार्थ्यांची विश्लेषण क्षमता तपासत नाही, तर त्यांना गोंधळात टाकण्याचा प्रयत्न करत आहे.
तज्ज्ञांचे मत काय?
स्पर्धा परीक्षांच्या तज्ज्ञांच्या मते, UPSC ने बदलत्या काळानुसार प्रश्न विचारण्याची पद्धत बदलणे योग्य असले तरी ती विद्यार्थ्यांच्या अभ्यासक्रमाशी सुसंगत असणे आवश्यक आहे.
अत्यंत लांबलचक, अप्रत्यक्ष आणि संदिग्ध प्रश्नांमुळे विद्यार्थ्यांवर मानसिक दबाव वाढतो. विशेषतः ग्रामीण भागातील आणि मर्यादित साधनांमध्ये तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी ही परिस्थिती अधिक कठीण ठरू शकते.
पुढे काय?
UPSC कडून अद्याप या टीकेवर कोणतीही अधिकृत प्रतिक्रिया आलेली नाही. मात्र विद्यार्थ्यांमधील नाराजी पाहता येत्या काही दिवसांत हा मुद्दा अधिक तापण्याची शक्यता आहे.
दरम्यान, अनेक विद्यार्थी आता उत्तरतालिका आणि संभाव्य कट ऑफकडे लक्ष ठेवून आहेत. यंदाची परीक्षा UPSC च्या इतिहासातील सर्वात चर्चित आणि वादग्रस्त परीक्षांपैकी एक ठरण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/cash-going-out-of-haranchya-pishvitun-police-investigation-3-75-lakhs-seized/
