होर्मुज खाडीत गोळीबारातूनही बचाव! भारताचा ‘देश गरिमा’ जहाजाचा थरारक पराक्रम
सध्या जागतिक पातळीवर तणावाचे वातावरण निर्माण झाले असून मध्यपूर्वेतील परिस्थिती दिवसेंदिवस गंभीर होत चालली आहे. विशेषतः होर्मुजची खाडी ही जगातील सर्वात महत्त्वाची समुद्री मार्गिका सध्या युद्धाच्या छायेत सापडली आहे. या पार्श्वभूमीवर भारतासाठी दिलासादायक आणि अभिमानास्पद बातमी समोर आली आहे. गोळीबार झेलूनही भारतीय तेलवाहू जहाज ‘देश गरिमा’ सुरक्षितपणे भारतात परतत आहे.
युद्धाच्या छायेत होर्मुज खाडी
अलीकडे इराण आणि अमेरिका यांच्यातील तणावाने उग्र रूप धारण केले आहे. यामध्ये इस्रायल देखील सहभागी झाल्याने परिस्थिती आणखी गुंतागुंतीची बनली आहे. परिणामी होर्मुज खाडी हा संपूर्ण जगासाठी चिंतेचा विषय बनला आहे.
जगातील सुमारे 20% तेल वाहतूक या खाडीमार्गे होते. त्यामुळे या मार्गात अडथळे निर्माण झाल्यास त्याचा थेट परिणाम जागतिक अर्थव्यवस्थेवर होतो. सध्या ही खाडी बंद असल्याने तेल, एलपीजी आणि इतर आवश्यक वस्तूंच्या पुरवठ्यावर गंभीर परिणाम झाला आहे.
Related News
भारताची 14 जहाजे अडकली
या तणावपूर्ण परिस्थितीत भारताची तब्बल 14 व्यापारी जहाजे होर्मुज खाडीत अडकून पडली आहेत. या जहाजांवरील भारतीय खलाशांच्या सुरक्षिततेचा प्रश्न निर्माण झाला होता. भारत सरकारने तातडीने पावले उचलत इराणी अधिकाऱ्यांशी सातत्याने संपर्क साधला.
या पार्श्वभूमीवर ‘देश गरिमा’ या भारतीय जहाजाने दाखवलेला धाडसपूर्ण निर्णय सध्या चर्चेचा विषय ठरला आहे.
गोळीबारातही हार नाही! ‘देश गरिमा’चा पराक्रम
18 एप्रिल रोजी ‘देश गरिमा’ या भारतीय ध्वजधारी तेलवाहू जहाजाने होर्मुज खाडी पार करण्याचा प्रयत्न केला. मात्र या दरम्यान इराणी सुरक्षा दलांकडून जहाजावर गोळीबार करण्यात आला.
या गोळीबारानंतर अनेक जहाजांनी माघार घेतली. उदाहरणार्थ, ‘सन्मार हेराल्ड’ आणि ‘जॅग अर्णव’ या जहाजांना परत फिरावे लागले. परंतु ‘देश गरिमा’च्या कॅप्टनने धैर्य दाखवत आपला प्रवास सुरू ठेवला.
विशेष म्हणजे या गोळीबारात एकही खलाशी जखमी झाला नाही. जहाजावरील 31 भारतीय खलाशी सुरक्षित आहेत. या घटनेने भारतीय नौवहन क्षेत्राची क्षमता आणि धैर्य पुन्हा एकदा सिद्ध केली आहे.
मुंबईत आगमन, देशासाठी दिलासा
हे जहाज बुधवारी दुपारपर्यंत मुंबई येथे दाखल होणार आहे. या जहाजाच्या सुरक्षित आगमनामुळे भारतासाठी मोठा दिलासा मिळणार आहे.
कारण सध्या होर्मुज खाडी बंद असल्यामुळे भारतात एलपीजी आणि तेलाचा पुरवठा कमी होण्याची भीती निर्माण झाली होती. अशा परिस्थितीत ‘देश गरिमा’चे आगमन अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहे.
जागतिक बाजारपेठेत खळबळ
होर्मुज खाडीतील तणावामुळे जागतिक बाजारपेठेत मोठी खळबळ उडाली आहे. तेलाच्या किमतीत झपाट्याने वाढ होत आहे. अनेक देश पर्यायी मार्गांचा शोध घेत आहेत. मात्र होर्मुज खाडीचे महत्त्व इतके मोठे आहे की त्याचा पर्याय सध्या सहज उपलब्ध नाही.
भारताची भूमिका आणि पुढील आव्हाने
या संकटाच्या काळात भारताने संयम आणि कूटनीतीचा मार्ग स्वीकारला आहे. भारतीय परराष्ट्र मंत्रालय सतत परिस्थितीवर लक्ष ठेवून आहे. तसेच भारतीय जहाजांची सुरक्षितता सुनिश्चित करण्यासाठी विविध उपाययोजना करण्यात येत आहेत.‘देश गरिमा’च्या यशस्वी परतीमुळे भारताच्या सागरी क्षमतेवर जगाचा विश्वास अधिक दृढ झाला आहे. परंतु अजूनही 14 जहाजे अडकलेली असल्याने आव्हाने कायम आहेत.
होर्मुज खाडीतील तणाव हा केवळ एका प्रदेशापुरता मर्यादित नसून त्याचा परिणाम संपूर्ण जगावर होत आहे. अशा परिस्थितीत भारताने दाखवलेले धैर्य आणि ‘देश गरिमा’च्या कॅप्टनचा निर्णय हा खरोखरच प्रेरणादायी आहे.
गोळीबाराच्या परिस्थितीतही जहाज सुरक्षितपणे भारतात परत येणे हा एक प्रकारे भारतासाठी मोठा विजयच मानला जात आहे. येणाऱ्या काळात या संकटावर तोडगा निघेल का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
