मुंबई मेट्रो 5Aचा ऐतिहासिक विस्तार! 34.21 किमी मार्गिकेमुळे ठाणे-भिवंडी-कल्याण प्रवासात 50% वेळ बचत
मुंबई महानगर प्रदेशातील वाहतूक व्यवस्थेला अधिक आधुनिक, जलद आणि सक्षम बनवण्यासाठी उभारण्यात येणाऱ्या मेट्रो प्रकल्पांमध्ये मेट्रो लाइन 5 हा सर्वाधिक महत्त्वाचा प्रकल्प मानला जात आहे. आता या प्रकल्पाच्या विस्तारित टप्प्याला मंजुरी मिळाल्यानंतर मेट्रो लाइन 5A ही एमएमआरमधील सर्वात मोठ्या आणि प्रभावशाली मेट्रो मार्गिकांपैकी एक ठरणार आहे. ठाणे, भिवंडी, कल्याण आणि उल्हासनगर या वेगाने विकसित होणाऱ्या शहरांना जोडणाऱ्या या प्रकल्पामुळे लाखो नागरिकांच्या दैनंदिन प्रवासात मोठा बदल होणार आहे.
एमएमआरडीएने दिलेल्या माहितीनुसार, मेट्रो मार्ग 5 ची मूळ लांबी 22.38 किलोमीटर होती. आता 11.83 किलोमीटर लांबीच्या मेट्रो 5A विस्ताराला मंजुरी मिळाल्यामुळे संपूर्ण मार्गिकेची लांबी 34.21 किलोमीटरपर्यंत वाढली आहे. हा प्रकल्प केवळ वाहतूक व्यवस्था सुधारण्यासाठीच नव्हे, तर संपूर्ण परिसरातील आर्थिक आणि नागरी विकासासाठीही महत्त्वाचा ठरणार आहे.
Related News
3,465 गावकऱ्यांना मिळालं 1 लाखांचं विमा कवच ; नांदेडच्या लग्नात 33.6 कोटींची ऐतिहासिक भेट;
102 रुग्णवाहिका न मिळाल्याने गर्भातील बाळाचा मृत्यू ; डॉक्टर म्हणाले “अर्धा तास आधी आला असता तर बाळ वाचलं असतं!”
भोरच्या भाटघर धरणातून पुन्हा प्रकटले ‘कांबरेश्वर’ मंदिर; 98 वर्षांनंतरही वास्तू ताठ उभी
पुण्यात 36,415 कोटींचा मेगा ‘डबल डेकर ट्विन टनल’ प्रकल्प; येरवडा ते कात्रज प्रवासात मोठी क्रांती
4 गाड्यांचा भीषण अपघात! बाईकस्वाराला वाचवताना खा.श्रीकांत शिंदेंच्या ताफ्यात मोठी दुर्घटना
पंतप्रधान मोदींसोबत फडणवीसांची निर्णायक बैठक; 10 दिवसांत शेतकऱ्यांसाठी मोठी घोषणा?
7 मोठे बदल! सिंहस्थ कामांमुळे त्र्यंबकेश्वर मंदिर काही दिवस बंद राहण्याची शक्यता; भाविकांमध्ये चिंता
पुणे Ring Road Project 2028: सिंहगडजवळ 5.87 किमी बोगदा, खडकवासल्यावर पूल; पश्चिम बायपासमुळे प्रवासात मोठी बचत
कोल्हापूर : देशातील पहिली तृतीयपंथीय आपत्ती व्यवस्थापन टीम, 20 सदस्यांना 2 दिवसांचे धडाकेबाज प्रशिक्षण”
30 मेपासून मनोज जरांगे पाटील यांचे कठोर आमरण उपोषण; सरकारला थेट अल्टिमेटम, ‘बळी गेल्यास जबाबदार कोण?’
मेट्रो 5Aमुळे कोणत्या भागांना फायदा?
मेट्रो लाइन 5Aच्या विस्तारामुळे ठाणे, भिवंडी, कल्याण, डोंबिवली, उल्हासनगर आणि परिसरातील लाखो नागरिकांना थेट फायदा होणार आहे. विशेषतः रोज प्रवास करणाऱ्या नोकरदार, विद्यार्थी आणि व्यावसायिकांसाठी हा प्रकल्प मोठा दिलासा देणारा ठरेल.
सध्या ठाणे-भिवंडी-कल्याण पट्ट्यातील वाहतूक कोंडी ही मोठी समस्या बनली आहे. या मार्गावर प्रवास करण्यासाठी नागरिकांना अनेकदा तासन्तास ट्रॅफिकमध्ये अडकून राहावे लागते. मेट्रो लाइन 5A सुरू झाल्यानंतर प्रवासाचा वेळ 40 ते 50 टक्क्यांनी कमी होणार असल्याचा दावा एमएमआरडीएने केला आहे.
प्रकल्पाचे तीन महत्त्वाचे टप्पे
पहिला टप्पा : ठाणे ते धामणकर नाका
मेट्रो लाइन 5 चा पहिला टप्पा ठाणे ते धामणकर नाका असा असणार आहे. या टप्प्याची लांबी 11.9 किलोमीटर असून यात एकूण 6 स्थानकांचा समावेश असेल.
या स्थानकांमध्ये —
- बाळकुम
- कशेळी
- काल्हेर
- पूर्णा
- अंजूरफाटा
- धामणकर नाका
या स्थानकांचा समावेश करण्यात आला आहे.
या टप्प्यासाठी सुमारे 6,741 कोटी रुपयांचा खर्च अपेक्षित आहे. सध्या या टप्प्याचे काम अंतिम टप्प्यात पोहोचले असून सीएमआरएस तपासणीची तयारी सुरू आहे. सर्व काही नियोजनानुसार झाले तर वर्षाअखेरीस हा टप्पा प्रवाशांसाठी खुला होण्याची शक्यता आहे.
दुसरा टप्पा : धामणकर नाका ते दुर्गाडी
मेट्रो लाइन 5 चा दुसरा टप्पा धामणकर नाका ते दुर्गाडी असा 10.48 किलोमीटर लांबीचा असेल. या मार्गावर 6 स्थानकांची उभारणी करण्यात येणार आहे.
या टप्प्यातील विशेष बाब म्हणजे भिवंडी येथील स्थानक भूमिगत असणार आहे, तर उर्वरित स्थानकं उन्नत पद्धतीची असतील.
या टप्प्यातील स्थानकं —
- टेमघर
- राजनोली
- गोवे गाव
- कोनगाव पूर्व
- कोनगाव पश्चिम
- दुर्गाडी
या टप्प्यासाठी अंदाजे 7,326 कोटी रुपयांचा खर्च अपेक्षित आहे.
तिसरा टप्पा : मेट्रो 5Aचा मेगा विस्तार
मेट्रो 5Aचा सर्वात महत्त्वाचा आणि चर्चेचा भाग म्हणजे तिसरा टप्पा. या टप्प्यात दुर्गाडी ते उल्हासनगर असा मोठा विस्तार होणार आहे.
11.83 किलोमीटर लांबीच्या या विस्तारित मार्गावर 7 उन्नत स्थानकं असतील.
ही स्थानकं पुढीलप्रमाणे —
- दुर्गाडी
- खडकपाडा
- भोईरवाडी
- छत्रपती शिवाजी महाराज पथ
- शांतिनगर
- छत्रपती शिवाजी महाराज चौक
- उल्हासनगर
विशेष म्हणजे भोईरवाडी येथून उल्हासनगरसाठी स्वतंत्र स्पर कनेक्टिव्हिटी उपलब्ध असणार आहे. त्यामुळे उल्हासनगर आणि परिसरातील प्रवाशांना अधिक जलद प्रवासाचा पर्याय उपलब्ध होईल.
इतर मेट्रो आणि रेल्वेशी थेट जोडणी
मेट्रो लाइन 5 ही फक्त स्वतंत्र मार्गिका नसून ती इतर वाहतूक व्यवस्थांशी एकात्मिक स्वरूपात विकसित केली जात आहे.
या प्रकल्पात —
- मेट्रो लाइन 4 सोबत बाळकुम (कापूरबावडी) येथे इंटरचेंज
- मेट्रो लाइन 12 सोबत कल्याण जंक्शन येथे इंटरचेंज
उपलब्ध असेल.
याशिवाय —
- ठाणे रेल्वे स्टेशन
- कल्याण रेल्वे स्टेशन
- विठ्ठलवाडी स्टेशन
- उल्हासनगर स्टेशन
या उपनगरी रेल्वे स्थानकांशीही थेट जोडणी मिळणार आहे.
यामुळे मेट्रो आणि लोकल रेल्वे यांच्यातील प्रवास अधिक सुलभ होणार आहे.
महामार्गांशीही मजबूत कनेक्टिव्हिटी
मेट्रो लाइन 5Aची आणखी एक मोठी जमेची बाजू म्हणजे राष्ट्रीय महामार्गांशी होणारी जोडणी.
या मार्गिकेवरील अनेक स्थानकं पुढील महामार्गांजवळ असतील —
- NH-160 (मुंबई-नाशिक महामार्ग)
- NH-61 (भिवंडी-निर्मल मार्ग)
- NH-848
यामुळे प्रवाशांना महामार्गावरून थेट मेट्रोपर्यंत पोहोचणं अधिक सोपं होईल.
वाहतूक कोंडीवर मोठा परिणाम
ठाणे-भिवंडी-कल्याण हा पट्टा गेल्या काही वर्षांत झपाट्याने विकसित झाला आहे. या भागात निवासी प्रकल्प, औद्योगिक केंद्रं आणि व्यावसायिक संकुलांची मोठ्या प्रमाणात वाढ झाली आहे.
मात्र वाढत्या लोकसंख्येमुळे रस्ते वाहतुकीवर प्रचंड ताण निर्माण झाला आहे. अनेकदा नागरिकांना काही किलोमीटरच्या अंतरासाठीही मोठा वेळ खर्च करावा लागतो.
मेट्रो लाइन 5A सुरू झाल्यानंतर —
- रस्त्यांवरील वाहनांची संख्या कमी होईल
- ट्रॅफिक जाममध्ये घट होईल
- प्रदूषण कमी होण्यास मदत होईल
- सार्वजनिक वाहतूक अधिक प्रभावी बनेल
असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.
‘मुंबई इन मिनिट्स’ संकल्पनेला चालना
एमएमआरडीएचे महानगर आयुक्त डॉ. संजय मुखर्जी यांनी सांगितले की, मेट्रो लाइन 5 फेज 1 चे काम आता प्रगत टप्प्यात आहे आणि सीएमआरएस तपासणीसाठी तयारी सुरू आहे.
त्यांनी म्हटले की, “मार्गिका सुरू झाल्यानंतर ‘मुंबई इन मिनिट्स’ या संकल्पनेला मोठी गती मिळेल. या भागातील प्रवासाचा वेळ मोठ्या प्रमाणात कमी होईल आणि नागरिकांना जलद, सुरक्षित व आरामदायी प्रवासाचा अनुभव मिळेल.”
प्रकल्पाचा एकूण खर्च
मेट्रो लाइन 5 आणि 5A विस्तार प्रकल्पाचा एकूण अंदाजित खर्च सुमारे 18,130 कोटी रुपये इतका आहे.
इतक्या मोठ्या गुंतवणुकीमुळे —
- रोजगारनिर्मिती वाढेल
- रिअल इस्टेट क्षेत्राला चालना मिळेल
- औद्योगिक गुंतवणूक वाढेल
- परिसरातील आर्थिक विकासाला गती मिळेल
असा अंदाज व्यक्त केला जात आहे.
भविष्यातील विकासासाठी महत्त्वाचा प्रकल्प
तज्ज्ञांच्या मते, मेट्रो लाइन 5A हा केवळ वाहतूक प्रकल्प नसून भविष्यातील नागरी विकासाचा मजबूत पाया ठरणार आहे.
विशेषतः भिवंडी, कल्याण आणि उल्हासनगर या भागांमध्ये आगामी काळात मोठ्या प्रमाणावर निवासी आणि व्यावसायिक विकास अपेक्षित आहे. मेट्रो कनेक्टिव्हिटीमुळे या भागांची आर्थिक क्षमता अधिक वाढणार आहे.
नागरिकांच्या अपेक्षा वाढल्या
मेट्रो लाइन 5A संदर्भातील नव्या घोषणेनंतर नागरिकांमध्ये उत्साहाचे वातावरण आहे. विशेषतः रोजच्या ट्रॅफिकला कंटाळलेल्या प्रवाशांसाठी हा प्रकल्प मोठी आशा निर्माण करणारा ठरत आहे.
अनेक नागरिकांनी सोशल मीडियावर या प्रकल्पाचं स्वागत करत लवकरात लवकर काम पूर्ण करण्याची मागणी केली आहे.मुंबई महानगर प्रदेशातील वाढती लोकसंख्या, वाढणारी वाहतूक आणि भविष्यातील गरजा लक्षात घेता मेट्रो लाइन 5A हा प्रकल्प ‘गेमचेंजर’ ठरण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
आता वर्षाअखेरीस पहिला टप्पा सुरू होण्याकडे संपूर्ण एमएमआरचे लक्ष लागले आहे. हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर ठाणे-भिवंडी-कल्याण-उल्हासनगर पट्ट्यातील प्रवास अधिक वेगवान, सुरक्षित आणि आधुनिक होणार यात शंका नाही.
