पेट्रोलचे भाव चीन, पाकिस्तान, नेपाळमध्ये कमी; भारतात कधी मिळणार दिलासा? केंद्र सरकारच्या निर्णयाकडे देशाचे लक्ष
नवी दिल्ली : जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये झालेल्या घसरणीनंतर अनेक देशांनी पेट्रोलच्या दरात कपात करण्याचा निर्णय घेतला आहे. चीन, पाकिस्तान, नेपाळ आणि म्यानमारसह अनेक देशांमध्ये नागरिकांना स्वस्त पेट्रोलचा दिलासा मिळाला आहे. मात्र भारतात पेट्रोल आणि डिझेलचे दर अद्याप स्थिर ठेवण्यात आले असून, दरकपातीबाबत कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे देशातील वाहनचालक आणि सर्वसामान्य नागरिकांमध्ये “पेट्रोलचे भाव नेमके कधी कमी होणार?” हा प्रश्न पुन्हा एकदा चर्चेचा विषय ठरला आहे.
गेल्या काही महिन्यांपासून इराण-अमेरिका संघर्षामुळे जागतिक तेल बाजारात मोठी अस्थिरता निर्माण झाली होती. या संघर्षाचा परिणाम कच्च्या तेलाच्या किमतींवर झाला आणि आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाचे दर झपाट्याने वाढले. त्याचा परिणाम अनेक देशांतील पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरांवरही दिसून आला. मात्र आता परिस्थिती काहीशी बदलताना दिसत आहे. कच्च्या तेलाच्या किमती पुन्हा 100 डॉलर प्रति बॅरलच्या खाली आल्याने अनेक देशांनी इंधन दर कमी करण्याचा निर्णय घेतला आहे.
Related News
“दिल्ली हॉटेल आगीची भीषण दुर्घटना 21 मृत्यूंसह हादरवणारी शोकांतिका: IVF उपचारासाठी आलेल्या केनियन जोडप्याची हृदयद्रावक कहाणी”
निदा खान इम्तियाज जलील यांची नातेवाईक नाही? मतीन पटेल यांचा धक्कादायक दावा, TCS धर्मांतरण प्रकरणात 5 मोठे खुलासे
शेअर बाजारात मोठी घसरण; इन्फोसिस-टीसीएसच्या शेअर्सना जबरदस्त फटका
1970 पेक्षाही भयंकर ऊर्जा संकट : 7 धक्कादायक संकेत! जग महामंदीच्या उंबरठ्यावर? IEA चा गंभीर इशारा,
होर्मुझ सामुद्रधुनी बंदच राहिली तर जग रेड झोनमध्ये; IEA चा गंभीर इशारा :10 दशलक्ष बॅरल तेल पुरवठा घटला
“नाशिक विधान परिषदेत प्रचंड ड्रामा, शिंदे गटात टेन्शन वाढलं” ;महायुतीत 5 मोठे धमाके !
NRI आहात? DTAA नियमामुळे दुहेरी कर भरण्यापासून मिळू शकतो दिलासा
“धक्कादायक 91 जखमा प्रकरण: केरळ बालहत्या कांडात 5 मोठे खुलासे, क्रूर सत्य समोर!”
“धक्कादायक 1 घटना: पिंपरी-चिंचवडमध्ये दारू वादातून टोकाचा निर्णय, पतीची आत्महत्या”
नवी मुंबईत राष्ट्रवादीचे उग्र आंदोलन, रोहित पवार पोलिसांच्या ताब्यात; महागाईविरोधातील 5 दमदार मागण्या;
शेजारी देशांमध्ये दरकपात
ग्लोबल पेट्रोल प्राईसच्या आकडेवारीनुसार पाकिस्तानमध्ये पेट्रोलची सरासरी किंमत 139.41 रुपये प्रति लिटरवरून 130.82 रुपये प्रति लिटरपर्यंत खाली आली आहे. म्हणजेच नागरिकांना मोठा आर्थिक दिलासा मिळाला आहे.
चीनमध्येही पेट्रोलच्या दरात कपात करण्यात आली आहे. तेथे पेट्रोलची किंमत 133.47 रुपयांवरून 132.81 रुपये प्रति लिटर इतकी करण्यात आली. नेपाळमध्येही पेट्रोलचा दर 136.41 रुपयांवरून 135.86 रुपये प्रति लिटरपर्यंत कमी करण्यात आला आहे. याशिवाय म्यानमारमध्येही इंधन दरांमध्ये घट झाल्याचे वृत्त आहे.
जागतिक बाजारातील परिस्थिती लक्षात घेऊन अनेक देशांनी नागरिकांवरील आर्थिक भार कमी करण्याचा प्रयत्न केला आहे. त्यामुळे भारतातही पेट्रोल आणि डिझेलचे दर कमी होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
भारतात दर स्थिर का?
भारतात पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमतींवर केवळ कच्च्या तेलाच्या दरांचा परिणाम होत नाही. केंद्र सरकारचा उत्पादन शुल्क, राज्य सरकारांचे व्हॅट, वाहतूक खर्च, तेल कंपन्यांचा मार्जिन आणि इतर करांचा मोठा वाटा अंतिम किमतीत असतो.
तज्ज्ञांच्या मते, जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमती कमी झाल्या असल्या तरी तेल कंपन्यांना मागील काळातील आर्थिक ताण भरून काढण्याची गरज आहे. त्यामुळे तत्काळ दरकपात होण्याची शक्यता कमी असल्याचे मानले जात आहे.
निवडणुकांदरम्यान दर स्थिर ठेवले
इराण-अमेरिका संघर्षामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाच्या किमती वाढत असतानाही भारतात पेट्रोल-डिझेलचे दर दीर्घकाळ स्थिर ठेवण्यात आले होते. त्यामागे निवडणुकीचे वातावरण हे एक महत्त्वाचे कारण मानले जात होते. दरवाढीचा फटका नागरिकांना बसू नये म्हणून सरकारने काही प्रमाणात करांमध्ये बदल केले आणि तेल कंपन्यांनीही वाढीचा भार काही काळ स्वतःवर घेतल्याचे सांगितले जाते.
मात्र आता तेल कंपन्यांवर आर्थिक दबाव वाढला असून त्याचा परिणाम दरकपातीच्या निर्णयावर होत असल्याचे बोलले जात आहे.
सर्वसामान्यांच्या अपेक्षा वाढल्या
भारतात सध्या सरासरी पेट्रोलची किंमत सुमारे 108.21 रुपये प्रति लिटरच्या आसपास आहे. अनेक महानगरांमध्ये हा दर यापेक्षा अधिक आहे. महागाई, वाढते वाहतूक खर्च आणि दैनंदिन जीवनावश्यक वस्तूंच्या वाढलेल्या किमतींमुळे नागरिक आधीच त्रस्त आहेत. अशा परिस्थितीत पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात कपात झाल्यास महागाईवरही काही प्रमाणात नियंत्रण मिळू शकते.
वाहतूक क्षेत्रातील तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, इंधन दर कमी झाल्यास मालवाहतूक खर्च घटेल. परिणामी अनेक वस्तूंच्या किमती कमी होण्यास मदत होऊ शकते.
केंद्र सरकार काय निर्णय घेणार?
सध्या केंद्र सरकारकडून पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरांबाबत कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नाही. मात्र आंतरराष्ट्रीय बाजारातील परिस्थिती, कच्च्या तेलाचे भाव आणि देशांतर्गत आर्थिक समीकरणे यांचा आढावा घेऊन पुढील काही आठवड्यांत महत्त्वाचा निर्णय घेतला जाऊ शकतो, अशी चर्चा आहे.
जर कच्च्या तेलाच्या किमती आणखी घसरल्या आणि जागतिक बाजार स्थिर राहिला, तर भारतातही पेट्रोल-डिझेल दर कपातीचा मार्ग मोकळा होऊ शकतो. मात्र सरकार आणि तेल कंपन्यांची भूमिका काय राहते, यावर सर्व काही अवलंबून असेल.
नागरिकांना अजून प्रतीक्षा
चीन, पाकिस्तान आणि नेपाळसारख्या देशांमध्ये पेट्रोलचे दर कमी झाल्याने भारतातील नागरिकांच्या अपेक्षा वाढल्या आहेत. परंतु सध्याच्या घडीला पेट्रोल आणि डिझेल स्वस्त होण्याची कोणतीही स्पष्ट चिन्हे दिसत नाहीत. त्यामुळे वाहनधारकांना आणि सर्वसामान्य जनतेला अजून काही काळ प्रतीक्षा करावी लागू शकते.
दरम्यान, जागतिक बाजारातील घडामोडी आणि केंद्र सरकारच्या संभाव्य निर्णयाकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे. पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरांमध्ये कपात झाल्यास त्याचा थेट फायदा कोट्यवधी भारतीय नागरिकांना होणार आहे. त्यामुळे येत्या काही दिवसांतील घडामोडी अत्यंत महत्त्वाच्या ठरणार आहेत.
