दिवसा नोकरी, रात्री अभ्यास; UPSC मध्ये AIR 6 मिळवणाऱ्या सृष्टी डबासची प्रेरणादायी यशोगाथा
देशातील सर्वात कठीण आणि प्रतिष्ठेची परीक्षा म्हणून ओळखली जाणारी केंद्रीय लोकसेवा आयोगाची म्हणजेच UPSC नागरी सेवा परीक्षा लाखो तरुणांचे स्वप्न असते. मात्र या परीक्षेत यश मिळवणे अत्यंत आव्हानात्मक मानले जाते. दरवर्षी लाखो विद्यार्थी परीक्षा देतात, पण त्यातील मोजकेच उमेदवार अंतिम यादीत स्थान मिळवतात. अशा परिस्थितीत दिल्लीच्या सृष्टी डबासने पहिल्याच प्रयत्नात अखिल भारतीय 6 वा क्रमांक मिळवत इतिहास घडवला आहे. विशेष म्हणजे, तिने कोणत्याही कोचिंग क्लासशिवाय आणि नोकरी सांभाळत हे यश संपादन केले.
सृष्टी डबासची ही यशोगाथा केवळ UPSC उमेदवारांसाठीच नव्हे, तर प्रत्येक तरुणासाठी प्रेरणादायी ठरत आहे. मेहनत, सातत्य आणि आत्मविश्वास यांच्या बळावर कोणतेही ध्येय गाठता येते, हे तिने सिद्ध करून दाखवले आहे.
Related News
स्व-अभ्यासाच्या जोरावर मोठे यश
UPSC परीक्षेत पहिल्याच प्रयत्नात यश मिळवणाऱ्यांचे प्रमाण खूप कमी असते. अनेक विद्यार्थी वर्षानुवर्षे तयारी करतात, कोचिंग घेतात, तरीही यश मिळेल याची खात्री नसते. पण सृष्टी डबासने कोणत्याही कोचिंगशिवाय स्व-अभ्यासावर विश्वास ठेवला आणि त्याच जोरावर AIR 6 मिळवला.
तिने UPSC 2023 परीक्षेत संपूर्ण देशात सहावा क्रमांक मिळवला. तिच्या या यशामुळे ती लाखो विद्यार्थ्यांसाठी रोल मॉडेल बनली आहे. सृष्टीचा विश्वास होता की, योग्य नियोजन, सातत्यपूर्ण अभ्यास आणि स्वतःवरचा आत्मविश्वास असेल, तर मोठ्या यशासाठी महागड्या कोचिंगची गरज नसते.
RBI ची नोकरी आणि UPSC ची तयारी
सृष्टी डबास मुंबईतील रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियामध्ये (RBI) कार्यरत होती. नोकरी करताना UPSC सारख्या कठीण परीक्षेची तयारी करणे सोपे नाही. दिवसभर ऑफिस आणि त्यानंतर अभ्यासासाठी वेळ काढणे हे मोठे आव्हान असते. मात्र सृष्टीने वेळेचे योग्य नियोजन करत अभ्यास सुरू ठेवला.
तिने दिवसातील प्रत्येक तासाचा योग्य उपयोग केला. ऑफिसनंतर रात्री उशिरापर्यंत अभ्यास, विकेंडला अधिक वेळ अभ्यासासाठी आणि सातत्यपूर्ण पुनरावृत्ती यामुळे तिची तयारी मजबूत झाली. अनेकदा थकवा आणि तणाव येत असतानाही तिने हार मानली नाही.
राज्यशास्त्र विषयाची निवड ठरली फायदेशीर
UPSC मुख्य परीक्षेसाठी सृष्टीने राज्यशास्त्र आणि आंतरराष्ट्रीय संबंध हा Optional Subject निवडला. हा विषय तिच्या शैक्षणिक पार्श्वभूमीशी संबंधित असल्याने तिला त्याचा फायदा झाला. विषयाची सखोल समज असल्यामुळे तिने उत्तरलेखनात उत्कृष्ट कामगिरी केली.
मुलाखतीच्या तयारीसाठी तिने दररोज चार वर्तमानपत्रांचे वाचन केले. चालू घडामोडींवर विशेष लक्ष केंद्रित केले. विविध पुस्तके, सरकारी अहवाल आणि विश्लेषणात्मक लेख यांचा अभ्यास करून तिने स्वतःची तयारी अधिक मजबूत केली.
शैक्षणिक क्षेत्रात नेहमीच अव्वल
सृष्टी डबासचा जन्म 13 ऑक्टोबर 1998 रोजी झाला. ती मूळची दिल्लीची असून तिचे संपूर्ण शिक्षण राजधानीत झाले. शालेय जीवनापासूनच ती अभ्यासात हुशार होती.
तिने गंगा इंटरनॅशनल स्कूलमधून शालेय शिक्षण पूर्ण केले. 2016-17 मध्ये CBSE बारावी परीक्षेत तिने 96.33 टक्के गुण मिळवत उत्कृष्ट कामगिरी केली होती. त्यानंतर 2020 मध्ये तिने इंद्रप्रस्थ कॉलेजमधून राज्यशास्त्र विषयात बीए पदवी मिळवली.
यानंतर इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठ (IGNOU) मधून राज्यशास्त्रात एमए पूर्ण करत तिने उच्च शिक्षणही पूर्ण केले. शिक्षणातील सातत्य आणि विषयाची सखोल समज यामुळे UPSC तयारीत तिला मोठी मदत झाली.
कथ्थक नृत्याचीही आवड
अभ्यास आणि करिअरसह सृष्टीने आपल्या कलात्मक आवडीही जपल्या. ती एक प्रतिभावान कथ्थक नृत्यांगना आहे. UPSC तयारीच्या तणावपूर्ण काळात नृत्यामुळे तिला मानसिक संतुलन राखण्यास मदत झाली.
सृष्टीचा विश्वास आहे की, अभ्यासासोबत एखादी आवड जोपासल्यास मन सकारात्मक राहते आणि तणाव कमी होतो. भविष्यात नागरी सेवेत काम करतानाही नृत्याची आवड कायम ठेवण्याचा तिचा मानस आहे.
आईचा मोठा वाटा
सृष्टीच्या यशात तिच्या कुटुंबाचा, विशेषतः आईचा मोठा वाटा आहे. UPSC तयारीच्या कठीण प्रवासात कुटुंबाने तिला सातत्याने पाठिंबा दिला. अनेक वेळा मानसिक तणाव आणि दबाव निर्माण होत असताना आईने तिला प्रेरित केले.
सृष्टी सांगते की, “कुटुंबाचा पाठिंबा आणि स्वतःवरचा विश्वास हेच माझ्या यशाचे सर्वात मोठे रहस्य आहे.”
लाखो विद्यार्थ्यांसाठी प्रेरणा
आज अनेक विद्यार्थ्यांना मोठ्या शहरांमध्ये जाऊन महागडे कोचिंग घेणे शक्य नसते. अशा विद्यार्थ्यांसाठी सृष्टी डबासची कहाणी आशेचा किरण ठरत आहे. तिने दाखवून दिले की, इंटरनेट, पुस्तके आणि योग्य नियोजन यांच्या मदतीने स्व-अभ्यासातूनही UPSC सारखी परीक्षा उत्तीर्ण करता येते.
तिची ही यशोगाथा केवळ UPSC विद्यार्थ्यांसाठीच नव्हे, तर प्रत्येक मेहनती तरुणासाठी प्रेरणादायी आहे. परिस्थिती कितीही कठीण असली, तरी चिकाटी आणि समर्पण असेल तर यश नक्की मिळते, हा संदेश सृष्टी डबासने आपल्या कृतीतून दिला आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/7-irans-eye-on-sea-cables-gesture-of-imposing-digital-toll-among-us/
