आर्थिक वर्ष 2025-26 संपण्यासाठी आता अवघे काही तास उरले आहेत. 31 मार्च ही अंतिम तारीख असल्याने अनेक महत्त्वाची आर्थिक कामे पूर्ण करणे अत्यावश्यक ठरते. दरवर्षीप्रमाणे यंदाही 1 एप्रिलपासून काही नवीन आर्थिक नियम लागू होणार आहेत. जर तुम्ही वेळेत ही कामे पूर्ण केली नाहीत, तर तुम्हाला केवळ आर्थिक तोटाच नाही, तर दंडही भरावा लागू शकतो. त्यामुळे शेवटच्या क्षणी घाई-गडबड टाळण्यासाठी आजच ही कामे पूर्ण करा.
सर्वसामान्य नागरिकांसाठी कर, गुंतवणूक आणि बँकिंग संबंधित नियमांमध्ये होणारे बदल खूप महत्त्वाचे असतात. योग्य नियोजन केल्यास तुम्ही कर वाचवू शकता आणि भविष्यासाठी मजबूत आर्थिक पाया तयार करू शकता. खालील पाच कामे 31 मार्चपूर्वी पूर्ण करणे अत्यावश्यक आहे.
1. PPF आणि सुकन्या समृद्धी योजनेत किमान गुंतवणूक करा
Related News
जर तुम्ही पब्लिक प्रॉव्हिडंट फंड (PPF) किंवा सुकन्या समृद्धी योजना (SSY) मध्ये गुंतवणूक करत असाल, तर प्रत्येक आर्थिक वर्षात किमान रक्कम जमा करणे आवश्यक असते. PPF साठी किमान 500 रुपये आणि सुकन्या योजनेसाठी 250 रुपये जमा करणे बंधनकारक आहे. जर ही रक्कम 31 मार्चपर्यंत जमा केली नाही, तर तुमचे खाते ‘डिफॉल्ट’ होऊ शकते. अशा परिस्थितीत खाते पुन्हा सुरू करण्यासाठी दंड आणि अतिरिक्त प्रक्रिया करावी लागते.
2. NPS मध्ये गुंतवणूक करून कर वाचवा
नॅशनल पेन्शन सिस्टम (NPS) ही निवृत्ती नियोजनासाठी उत्तम योजना आहे. करदात्यांना कलम 80CCD (1B) अंतर्गत 50,000 रुपयांपर्यंत अतिरिक्त कर सवलत मिळू शकते. मात्र, टियर-1 खाते सक्रिय ठेवण्यासाठी दरवर्षी किमान 1,000 रुपये जमा करणे आवश्यक आहे. जर तुम्ही ही मुदत चुकवली, तर तुम्हाला कर बचतीची संधी गमवावी लागू शकते.
3. PAN-आधार लिंकिंग आणि KYC अपडेट करा
सरकारने PAN कार्ड आणि आधार कार्ड लिंक करणे अनिवार्य केले आहे. जर तुमचे PAN-आधार लिंक नसेल, तर तुमचे आर्थिक व्यवहार अडचणीत येऊ शकतात. तसेच, बँक खाते, डिमॅट खाते किंवा इतर वित्तीय सेवांसाठी KYC अपडेट करणे आवश्यक आहे. KYC पूर्ण न केल्यास खाते फ्रीज होऊ शकते आणि व्यवहार थांबू शकतात.
4. जुनी करप्रणाली वापरत असाल तर गुंतवणूक पूर्ण करा
जर तुम्ही जुनी करप्रणाली (Old Tax Regime) निवडली असेल, तर कलम 80C अंतर्गत 1.5 लाख रुपयांपर्यंत कर सवलत मिळवण्यासाठी ही शेवटची संधी आहे. यामध्ये LIC, ELSS म्युच्युअल फंड, 5 वर्षांची FD, PPF आणि मुलांच्या शिक्षण फीचा समावेश होतो. तसेच, कलम 80D अंतर्गत आरोग्य विमा प्रीमियम भरून अतिरिक्त कर सवलत मिळवता येते. या सर्व गुंतवणुकींचे पुरावे वेळेत जमा करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
5. होम लोन प्री-पेमेंट करून व्याज कमी करा
गृहकर्ज घेतलेल्या लोकांसाठी मार्च महिना विशेष महत्त्वाचा असतो. कलम 80C अंतर्गत मूळ रक्कम आणि कलम 24(b) अंतर्गत व्याजावर कर सवलत मिळते. जर तुम्ही अतिरिक्त प्री-पेमेंट केले, तर कर्जावरील व्याजाचा भार कमी होतो आणि तुम्हाला जास्त कर सवलत मिळू शकते. त्यामुळे 31 मार्चपूर्वी प्री-पेमेंटचा विचार जरूर करा.
नियम न पाळल्यास काय होईल?
जर तुम्ही वरील कामे वेळेत पूर्ण केली नाहीत, तर तुम्हाला दंड भरावा लागू शकतो, खाते निष्क्रिय होऊ शकते किंवा कर सवलतींचा लाभ मिळणार नाही. यामुळे तुमचे आर्थिक नियोजन विस्कळीत होऊ शकते.
1 एप्रिलपासून लागू होणाऱ्या नवीन नियमांचा परिणाम तुमच्या दैनंदिन आर्थिक व्यवहारांवर होणार आहे. त्यामुळे शेवटच्या तारखेची वाट न पाहता आजच आवश्यक कामे पूर्ण करा. योग्य नियोजन केल्यास तुम्ही केवळ दंड टाळू शकता असे नाही, तर भविष्यासाठी मजबूत आर्थिक नियोजनही करू शकता.
