ममता बॅनर्जींचा आक्रमक पवित्रा कायम; पुढील 48 तास पश्चिम बंगालसाठी अत्यंत महत्त्वाचे
कोलकाता : पश्चिम बंगालच्या राजकारणात सध्या अभूतपूर्व घडामोडी घडताना दिसत आहेत. विधानसभा निवडणुकीत पराभव स्वीकारावा लागल्यानंतरही मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांनी अद्याप आपल्या पदाचा राजीनामा दिलेला नाही. त्यामुळे राज्यात गंभीर घटनात्मक पेचप्रसंग निर्माण झाला असून पुढील 48 तास बंगालच्या राजकीय भवितव्यासाठी अत्यंत निर्णायक मानले जात आहेत.
पश्चिम बंगाल विधानसभा निवडणुकीत भारतीय जनता पक्षाने स्पष्ट बहुमत मिळवल्यानंतर सत्तांतर जवळपास निश्चित झालं आहे. भाजपकडून नवीन मुख्यमंत्री निवडीची प्रक्रिया वेगाने सुरू आहे. पक्षाच्या सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, 9 मे रोजी नव्या मुख्यमंत्र्यांचा शपथविधी होण्याची शक्यता आहे. मात्र त्याआधीच राज्यात घटनात्मक प्रश्न उभा राहिला आहे.
विधानसभा विसर्जित, पण मुख्यमंत्री पदावर?
पश्चिम बंगाल विधानसभेचा विद्यमान कार्यकाळ 7 मे रोजी मध्यरात्री संपत आहे. भारतीय राज्यघटनेतील कलम 172 नुसार कोणत्याही विधानसभेचा कार्यकाळ पहिल्या बैठकीपासून पाच वर्षांचा असतो. पाच वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर विधानसभा आपोआप विसर्जित होते. त्यासाठी वेगळ्या आदेशाची आवश्यकता नसते.
Related News
8th Pay Commission: सरकारी कर्मचाऱ्यांसाठी मोठी खुशखबर! 70 वर्षांची जुनी वेतन रचना बदलणार, पगारवाढीसह पदोन्नतीलाही सुपरफास्ट गती
इंदोरीकर महाराजांच्या मुलीच्या लग्नात 2.89 लाखांची धक्कादायक चोरी; 48 तासांत पोलिसांची मोठी कारवाई
Tamil Nadu Politics: विजय यांना 24 तासांत दुसरा मोठा धक्का, ‘118’ आमदारांशिवाय शपथ नाही; तमिळनाडूत हायव्होल्टेज सत्तानाट्य
शतकातील सर्वात मोठं सूर्यग्रहण, भारतात सुतक लागणार का?
महिलांच्या सुरक्षेसाठी IPS अधिकाऱ्यांचं गुप्त ऑपरेशन; अनेक जण ताब्यात
5 तासांत तयार होतो ‘केमिकल आंबा’; महाराष्ट्रात ऑपरेशन मँगोची धडक मोहीम
फौजी क्रूचा भीषण अपघात 2026: धक्कादायक दुर्घटना, 1 मृत्यू, 5 जखमी | Big Breaking Update
स्फोटक आरोप: हप्तेखोरीमुळे कारवाई शून्य? अन्नपुरवठा अधिकाऱ्यांवर नागरिक संतप्त
याचा अर्थ असा की 7 मेच्या रात्री 12 नंतर पश्चिम बंगालची विद्यमान विधानसभा अस्तित्वात राहणार नाही. त्याचवेळी विद्यमान आमदार, मंत्री आणि मुख्यमंत्री यांचे घटनात्मक अधिकारही समाप्त होतील. पण ममता बॅनर्जी यांनी अद्याप राजीनामा दिलेला नसल्याने राजकीय आणि घटनात्मक चर्चांना उधाण आलं आहे.
ममता बॅनर्जींची भूमिका काय?
निवडणुकीतील पराभवानंतर सामान्यतः मुख्यमंत्री पदाचा राजीनामा देतात आणि नव्या सरकारच्या स्थापनेसाठी मार्ग मोकळा करतात. मात्र ममता बॅनर्जी यांनी या परंपरेपासून दूर जात आक्रमक भूमिका घेतल्याचं दिसत आहे.
तृणमूल काँग्रेसच्या काही नेत्यांनी दावा केला आहे की, नव्या सरकारचा शपथविधी होईपर्यंत विद्यमान मुख्यमंत्री पदावर राहू शकतात. मात्र विरोधकांनी हा दावा फेटाळून लावत ममता बॅनर्जींवर सत्ता चिकटून राहण्याचा आरोप केला आहे.
भाजप नेत्यांनी म्हटलं आहे की, बंगालच्या जनतेने स्पष्टपणे सत्ताबदलाचा कौल दिला आहे. त्यामुळे नैतिकतेच्या आधारावर ममता बॅनर्जी यांनी तातडीने राजीनामा द्यायला हवा होता.
राज्यपालांसमोर मोठं आव्हान
या संपूर्ण प्रकरणात राज्यपालांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची ठरणार आहे. राज्यघटनेतील कलम 164 नुसार मुख्यमंत्री आणि मंत्रिमंडळ हे राज्यपालांच्या इच्छेपर्यंतच पदावर राहू शकतात. जर मुख्यमंत्री बहुमत गमावतात किंवा निवडणुकीत पराभूत होतात, तर राज्यपाल त्यांना पदावरून दूर करू शकतात.
राजकीय तज्ज्ञांच्या मते, विधानसभा विसर्जित झाल्यानंतर राज्यपालांकडे काही पर्याय उपलब्ध राहतात. त्यात सर्वात महत्त्वाचा पर्याय म्हणजे नव्या सरकारच्या स्थापनेपर्यंत अंतरिम व्यवस्था निर्माण करणे. राज्यपाल भाजपच्या बहुमत असलेल्या पक्षनेत्याला सरकार स्थापनेसाठी निमंत्रण देऊ शकतात.
जर कोणताही राजकीय पक्ष तत्काळ सरकार स्थापन करू शकला नाही, तर काही काळासाठी प्रशासकीय अंतरिम यंत्रणा देखील लागू केली जाऊ शकते. मात्र सध्याच्या परिस्थितीत भाजपकडे स्पष्ट बहुमत असल्याने सत्तास्थापनेत फारसा अडथळा अपेक्षित नाही.
सर्वोच्च न्यायालयाच्या माजी न्यायाधीशांचं मत
सर्वोच्च न्यायालयाचे माजी न्यायाधीश संजय किशन कौल यांनी या परिस्थितीवर भाष्य करताना म्हटलं की, ममता बॅनर्जी यांचा कार्यकाळ 7 मेनंतर आपोआप संपुष्टात येईल.
त्यांच्या मते, “नव्या मुख्यमंत्र्यांचा शपथविधी होईपर्यंत विद्यमान मुख्यमंत्री पदावर राहू शकतात की नाही, याचा अंतिम निर्णय राज्यपाल घेतील. ही परिस्थिती अत्यंत अभूतपूर्व आहे. भारतीय राजकारणात याआधी अशा प्रकारची वेळ फार क्वचित आली आहे.”
कौल यांच्या वक्तव्यानंतर या प्रकरणाला आणखी गंभीर स्वरूप प्राप्त झालं आहे. घटनातज्ज्ञांच्या मते, पुढील काही तासांत राज्यपालांचा निर्णय बंगालच्या राजकीय स्थैर्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार आहे.
भाजपमध्ये मुख्यमंत्रीपदासाठी चर्चा
दरम्यान, भाजपमध्ये मुख्यमंत्रीपदासाठी हालचाली वेगाने सुरू आहेत. अनेक वरिष्ठ नेत्यांची नावं चर्चेत असून दिल्लीतील केंद्रीय नेतृत्वाकडून अंतिम निर्णय घेतला जाणार असल्याचं सांगितलं जात आहे.
भाजप कार्यकर्त्यांमध्ये विजयाचा उत्साह असताना तृणमूल काँग्रेसमध्ये मात्र चिंतेचं वातावरण आहे. अनेक ठिकाणी कार्यकर्त्यांनी ममता बॅनर्जी यांच्या समर्थनार्थ घोषणाबाजी केल्याची माहिती आहे.
बंगालच्या राजकारणावर देशाचं लक्ष
पश्चिम बंगालमधील ही परिस्थिती केवळ राज्यापुरती मर्यादित राहिलेली नाही. देशभरातील राजकीय विश्लेषक, घटनातज्ज्ञ आणि नागरिकांचं लक्ष आता बंगालकडे लागलं आहे. पुढील 48 तासांत राज्यपाल काय निर्णय घेतात, भाजप कोणाला मुख्यमंत्रीपदाची जबाबदारी देते आणि ममता बॅनर्जी पुढे कोणती भूमिका घेतात, यावर बंगालचं पुढील राजकीय चित्र ठरणार आहे.
राजकीय संघर्ष, घटनात्मक प्रश्न आणि सत्तांतराच्या या नाट्यमय घडामोडींमुळे पश्चिम बंगाल सध्या देशाच्या राजकारणाच्या केंद्रस्थानी आलं आहे.
