घरबसल्या की आधार केंद्रावर? जाणून घ्या आधार मोबाईल नंबर अपडेटची अधिकृत प्रक्रिया
आजच्या डिजिटल युगात बँकिंग, सरकारी योजना, शिष्यवृत्ती, पॅन लिंकिंग किंवा ऑनलाइन व्हेरिफिकेशनसाठी आधार कार्डला लिंक असलेला मोबाईल नंबर अत्यंत महत्त्वाचा झाला आहे. मात्र अनेकांच्या आधार कार्डमध्ये जुना किंवा बंद झालेला मोबाईल नंबर असल्यामुळे OTP मिळत नाही आणि अनेक कामे अडकून पडतात. अशावेळी “घरबसल्या 2 मिनिटांत मोबाईल नंबर बदला” असे दावे करणारे अनेक व्हिडिओ सोशल मीडियावर व्हायरल होताना दिसतात. पण प्रत्यक्षात भारतीय विशिष्ट ओळख प्राधिकरण म्हणजेच Unique Identification Authority of India च्या नियमांनुसार आधारमधील मोबाईल नंबर पूर्णपणे ऑनलाइन बदलता येत नाही.
सुरक्षेच्या दृष्टीने मोबाईल नंबर अपडेट करण्यासाठी बायोमेट्रिक पडताळणी अनिवार्य ठेवण्यात आली आहे. त्यामुळे फसव्या वेबसाईट्स आणि बनावट व्हिडिओंपासून सावध राहणे गरजेचे आहे. मात्र, अधिकृत ऑनलाइन पद्धतीने अपॉइंटमेंट बुक करून किंवा पोस्टमनच्या मदतीने घरबसल्या ही प्रक्रिया सोपी करता येते.
Related News
‘ब्यूटी पार्लर ते हेलिकॉप्टर बिल’; अजित पवार गटात नेमकी ती महिला कोण?
मुंबईकरांना वर्क फ्रॉम होम दिलं पाहिजे? IT इंजिनियरचा व्हिडीओ व्हायरल, लोक म्हणताहेत, ‘हा व्हिडीओ बॉसला दाखवा’
कुंपणानेच शेत खाल्ले’! नीट पेपरफुटी प्रकरणात प्रोफेसर मनिषा मांढरे अटकेत,
LPG ग्राहकांसाठी मोठी अपडेट! ‘No Dual Connection’ नियमामुळे बंद होऊ शकते गॅस सेवा
AI फीचर्ससह Samsung Galaxy S25 FE वर मोठी सूट! 50 हजारांच्या आत मिळतोय प्रीमियम स्मार्टफोन
नागपुरात पेट्रोल पंपावर 6 टवाळखोरांचा रक्तरंजित हल्ला; कर्मचाऱ्यावर चाकूने वार, थरार CCTV मध्ये कैद
आधारमधील मोबाईल नंबर बदलण्यासाठी अधिकृत दोनच मार्ग
सध्या देशभरात आधार कार्डमधील मोबाईल नंबर अपडेट करण्यासाठी दोन कायदेशीर आणि अधिकृत पर्याय उपलब्ध आहेत. यामध्ये ऑनलाइन अपॉइंटमेंट घेऊन आधार सेवा केंद्रावर जाणे किंवा इंडिया पोस्ट पेमेंट्स बँकेच्या डोअरस्टेप सेवेद्वारे घरीच अपडेट करणे यांचा समावेश आहे.
ऑनलाइन अपॉइंटमेंट बुक करून आधार केंद्रावर जा
आधार सेवा केंद्रांवर अनेकदा मोठ्या रांगा लागतात. त्यामुळे वेळ वाचवण्यासाठी आधीच स्लॉट बुक करणे फायदेशीर ठरते. यासाठी सर्वप्रथम UIDAI अधिकृत वेबसाईट ला भेट द्यावी लागेल.
त्यानंतर ‘My Aadhaar’ या पर्यायावर क्लिक करून ‘Book an Appointment’ निवडावे. येथे तुमचे शहर किंवा जवळचे आधार सेवा केंद्र निवडल्यानंतर पुढील प्रक्रिया सुरू होते. त्यानंतर तुमचा सध्याचा मोबाईल नंबर आणि कॅप्चा टाकून OTP व्हेरिफिकेशन करावे लागते.
लॉगिन झाल्यानंतर ‘Aadhaar Update’ हा पर्याय निवडून नवीन मोबाईल नंबर भरावा. त्यानंतर तुम्हाला सोयीची तारीख आणि वेळ निवडून अपॉइंटमेंट निश्चित करता येते. या प्रक्रियेसाठी 50 रुपये अधिकृत शुल्क आकारले जाते. हे शुल्क ऑनलाइन किंवा केंद्रावर जाऊन भरता येते.
अपॉइंटमेंट स्लिप घेऊन ठरलेल्या वेळेत आधार सेवा केंद्रावर पोहोचल्यावर तुमचे फिंगरप्रिंट आणि बायोमेट्रिक पडताळणी केली जाते. संपूर्ण प्रक्रिया अवघ्या काही मिनिटांत पूर्ण होते.
पोस्टमन थेट घरी येऊन करेल अपडेट
ज्येष्ठ नागरिक, महिला किंवा बाहेर जाणे शक्य नसलेल्या नागरिकांसाठी India Post Payments Bank ने विशेष डोअरस्टेप सुविधा उपलब्ध करून दिली आहे. या सुविधेमुळे पोस्टमन स्वतः बायोमेट्रिक मशीन घेऊन नागरिकांच्या घरी येतो आणि आधारमधील मोबाईल नंबर अपडेट करून देतो.
यासाठी गुगलवर ‘IPPB Doorstep Banking’ सर्च करून अधिकृत पोर्टल उघडावे लागते. त्यानंतर ‘Service Request Form’ मध्ये ‘CELC – Aadhaar Mobile Update’ हा पर्याय निवडावा लागतो.
फॉर्ममध्ये नाव, पत्ता, पिनकोड आणि नवीन मोबाईल नंबर भरून अर्ज सबमिट करावा लागतो. अर्ज मंजूर झाल्यानंतर संबंधित भागातील पोस्टमन घरी भेट देतो. त्यावेळी फिंगरप्रिंट घेतले जातात आणि मोबाईल नंबर अपडेट प्रक्रिया पूर्ण केली जाते. या सेवेसाठीही केवळ 50 रुपये अधिकृत शुल्क आकारले जाते.
किती दिवसांत अपडेट होतो नंबर?
आधार सेवा केंद्रावर किंवा पोस्टमनद्वारे बायोमेट्रिक पडताळणी पूर्ण झाल्यानंतर नवीन मोबाईल नंबर सिस्टीममध्ये अपडेट होण्यासाठी साधारण 24 ते 72 तास लागतात. काही वेळा तांत्रिक कारणांमुळे ही प्रक्रिया 7 दिवसांपर्यंत जाऊ शकते.
नंबर यशस्वीरीत्या अपडेट झाल्यानंतर नवीन मोबाईल नंबरवर UIDAI कडून अधिकृत संदेश पाठवला जातो. त्यामुळे कोणत्याही अनोळखी लिंकवर क्लिक करणे किंवा पैसे भरून “इन्स्टंट अपडेट” करणाऱ्या फसव्या एजंटांवर विश्वास ठेवू नये, असे आवाहनही करण्यात आले आहे.
सोशल मीडियावरील फेक दाव्यांपासून सावध रहा
अनेक यूट्यूब व्हिडिओ आणि सोशल मीडिया पोस्टमध्ये “घरबसल्या 2 मिनिटांत आधार अपडेट” असे दावे केले जातात. मात्र UIDAI च्या सुरक्षा धोरणानुसार बायोमेट्रिक पडताळणीशिवाय मोबाईल नंबर बदलणे शक्य नाही. त्यामुळे नागरिकांनी फक्त अधिकृत वेबसाईट किंवा अधिकृत सेवा केंद्राचाच वापर करावा.
आधार कार्डशी संबंधित कोणतीही प्रक्रिया करताना OTP, आधार नंबर किंवा वैयक्तिक माहिती अनोळखी व्यक्तींना देऊ नये. अधिकृत फी फक्त 50 रुपयेच असल्याने जास्त पैसे मागणाऱ्यांपासून सावध राहण्याची गरज आहे.
