पाकिस्तानची भारताविरोधात मोठी खेळी! चीन दौऱ्यावर शहबाज शरीफ; ‘2 मोठे करार’ भारतासाठी ठरू शकतात धोकादायक?
इस्लामाबाद/बीजिंग : जागतिक राजकारणात सध्या चीन केंद्रस्थानी आला आहे. अमेरिकेचे माजी अध्यक्ष Donald Trump, रशियाचे अध्यक्ष Vladimir Putin यांच्या चीन भेटीनंतर आता पाकिस्तानचे पंतप्रधान Shehbaz Sharif हेही थेट चीन दौऱ्यावर रवाना होत आहेत. 23 ते 26 मेदरम्यान होणाऱ्या या दौऱ्याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले असून भारतासाठीही हा दौरा अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. विशेष म्हणजे, या दौऱ्यात चीन आणि पाकिस्तान यांच्यात संरक्षण, आर्थिक गुंतवणूक आणि सामरिक सहकार्याबाबत दोन मोठे करार होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
भारत आणि चीन यांच्यातील संबंध अलीकडच्या काळात काही प्रमाणात सुधारताना दिसत असताना पाकिस्तानने अचानक चीनकडे झुकण्यास सुरुवात केल्याने दक्षिण आशियातील समीकरणे पुन्हा बदलण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. त्यामुळेच शहबाज शरीफ यांच्या चीन दौऱ्याकडे भारताची बारकाईने नजर असणार आहे.
चीन-पाकिस्तान मैत्री पुन्हा मजबूत करण्याचा प्रयत्न
चीनच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने शहबाज शरीफ यांच्या दौऱ्याची अधिकृत पुष्टी केली आहे. चीनचे परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते गुओ जियाकुन यांनी सांगितले की, या दौऱ्यात दोन्ही देशांचे नेते द्विपक्षीय संबंध, प्रादेशिक सुरक्षा, आर्थिक सहकार्य आणि सामायिक हिताच्या विषयांवर सविस्तर चर्चा करणार आहेत.
Related News
सासूच्या अंत्यसंस्काराला आलेल्या 27 वर्षीय जावयाचा भयानक अंत! घाघरा नदीत मगरीचा थरारक हल्ला
“धक्कादायक 2026 ब्रेकिंग: पुलवामा मास्टरमाइंड हमजा बुरहानचा PoK मध्ये खात्मा – लॉरेन्स बिश्नोई गँगचा मोठा दावा | 5 महत्त्वाचे खुलासे”
महाराष्ट्राच्या राजकारणात नवा ट्विस्ट! कॉक्रोच जनता पार्टीचा मोठा प्लॅन
International Tea Day : 5000 वर्षांपूर्वी चहाचा शोध नेमका कुठे लागला? जाणून घ्या रंजक इतिहास
बळीराजाच्या ‘माऊली’शी खेळ! अकोल्यात कृषी विभागाची धडक कारवाई; 92 लाखांचा बोगस खतसाठा जप्त
पतीने कितीही मारलं तरी तक्रार नाही! अफगाण महिलांवर अमानुष अत्याचार
13 आठवड्यांनंतर होर्मुज खाडीत मोठी हालचाल! 24 तासांत 26 जहाजांना परवानगी
18 वर्षांनंतर राज ठाकरे यांना मोठा दिलासा! रेल्वे भरती आंदोलन प्रकरणात कोर्टाचा ऐतिहासिक निर्णय, मनसेमध्ये जल्लोष
गेल्या काही वर्षांत पाकिस्तान आणि चीन यांच्यातील संबंधांमध्ये काही प्रमाणात तणाव निर्माण झाल्याची चर्चा होती. अमेरिकेसोबत वाढत्या संपर्कामुळे पाकिस्तानने काही मुद्द्यांवर चीनची नाराजी ओढवून घेतली होती. मात्र आता पाकिस्तान पुन्हा चीनसोबत जवळीक वाढवण्याचा प्रयत्न करताना दिसत आहे.
विशेषतः पाकिस्तानची ढासळलेली अर्थव्यवस्था, वाढता कर्जबोजा आणि आंतरराष्ट्रीय दबाव यामुळे चीनची मदत पाकिस्तानसाठी अत्यंत महत्त्वाची ठरत आहे. त्यामुळे शहबाज शरीफ यांचा हा दौरा पाकिस्तानसाठी आर्थिकदृष्ट्याही अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे.
भारतासाठी वाढू शकते डोकेदुखी
भारत आणि चीन यांच्यात गेल्या काही महिन्यांत संबंध सुधारण्याचे संकेत मिळत आहेत. सीमावादावर दोन्ही देशांनी काही प्रमाणात संयम दाखवला आहे. याशिवाय चीनचे अध्यक्ष Xi Jinping भारत दौऱ्यावर येण्याचीही चर्चा रंगली आहे. सप्टेंबरमध्ये जिनपिंग भारत भेट देऊ शकतात, अशी माहिती समोर येत आहे.
अशा परिस्थितीत पाकिस्तानने अचानक चीनसोबत अधिक जवळीक वाढवण्यास सुरुवात केल्याने भारतासाठी ही चिंतेची बाब ठरू शकते. चीन आणि पाकिस्तानमधील संरक्षण सहकार्य वाढल्यास त्याचा परिणाम थेट भारताच्या सुरक्षेवर होऊ शकतो.
विशेषतः चीन-पाकिस्तान इकॉनॉमिक कॉरिडॉर (CPEC), संरक्षण क्षेत्रातील सहकार्य, आधुनिक शस्त्रास्त्र पुरवठा आणि गुप्तचर माहितीची देवाणघेवाण यांसारख्या विषयांवर या भेटीत चर्चा होण्याची शक्यता आहे.
‘2 मोठे करार’ ठरू शकतात निर्णायक?
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, शहबाज शरीफ यांच्या या दौऱ्यात दोन मोठे करार होण्याची शक्यता आहे.
1) संरक्षण आणि लष्करी सहकार्य
चीन पाकिस्तानला आधुनिक ड्रोन, क्षेपणास्त्र प्रणाली आणि युद्धसाहित्य पुरवू शकतो. याशिवाय दोन्ही देश संयुक्त लष्करी सराव वाढवण्यावर भर देऊ शकतात.
2) आर्थिक मदत आणि गुंतवणूक
पाकिस्तान गंभीर आर्थिक संकटातून जात आहे. अशावेळी चीन पाकिस्तानमध्ये अब्जावधी डॉलरची गुंतवणूक करण्याची शक्यता आहे. पायाभूत सुविधा, ऊर्जा आणि बंदर विकास क्षेत्रात मोठे करार होऊ शकतात.
जर हे करार झाले तर पाकिस्तानला आर्थिक आणि सामरिक दोन्ही पातळ्यांवर मोठा आधार मिळू शकतो.
अमेरिका-पाकिस्तान संबंधात दुरावा?
गेल्या काही महिन्यांत पाकिस्तानने अमेरिका आणि इराण यांच्यात मध्यस्थी करण्याचा प्रयत्न केला होता. मात्र या प्रयत्नांना यश मिळाले नाही. उलट अमेरिकेने पाकिस्तानला फारसे महत्त्व न देता स्वतःची स्वतंत्र भूमिका घेतल्याचे दिसले.
यामुळे पाकिस्तान पुन्हा चीनच्या अधिक जवळ जात असल्याची चर्चा सुरू झाली आहे. अमेरिकेकडून अपेक्षित मदत न मिळाल्याने पाकिस्तान आता चीनकडून आर्थिक आणि राजनैतिक पाठबळ मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहे.
दक्षिण आशियातील बदलती समीकरणे
दक्षिण आशियात चीनचा प्रभाव सातत्याने वाढत आहे. श्रीलंका, नेपाळ, बांगलादेश आणि पाकिस्तानमध्ये चीन मोठ्या प्रमाणात गुंतवणूक करत आहे. भारतासाठी हे आव्हानात्मक मानले जात आहे.
भारत एका बाजूला अमेरिका, फ्रान्स, जपान आणि रशियासोबत संबंध मजबूत करत असताना चीन पाकिस्तानमार्फत दक्षिण आशियात आपला प्रभाव वाढवण्याचा प्रयत्न करत असल्याचे चित्र दिसत आहे.
यामुळे आगामी काळात भारत, चीन आणि पाकिस्तान यांच्यातील राजनैतिक घडामोडींना अधिक वेग येण्याची शक्यता आहे.
भारताची भूमिका काय असणार?
शहबाज शरीफ यांच्या चीन दौऱ्यानंतर भारताची प्रतिक्रिया काय असेल, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. भारत सध्या संतुलित परराष्ट्र धोरणावर भर देताना दिसत आहे. चीनसोबत तणाव कमी करण्याचा प्रयत्न करत असतानाच पाकिस्तानवरही भारत लक्ष ठेवून आहे.
विशेष म्हणजे, चीन आणि पाकिस्तान यांच्यातील वाढते संबंध भारतासाठी भविष्यात मोठे रणनीतिक आव्हान निर्माण करू शकतात. त्यामुळेच या दौऱ्यात होणाऱ्या प्रत्येक चर्चेकडे भारत बारकाईने पाहत आहे.
