Nepalमध्ये पुन्हा महासंकट! पुरानंतर काठमांडू हादरले; ५.० तीव्रतेच्या भूकंपाने नागरिकांमध्ये भीती
Nepal : आधी विध्वंसक पूर आणि भूस्खलनाच्या संकटातून सावरणाऱ्या नेपाळला आता भूकंपाचा धक्का बसला आहे. मंगळवारी रात्री Nepal मध्ये ५.० तीव्रतेचा भूकंप नोंदवण्यात आला. या भूकंपाचे धक्के राजधानी काठमांडू आणि आसपासच्या परिसरात जाणवले. अचानक जाणवलेल्या या भूकंपामुळे नागरिकांमध्ये काही काळ भीतीचे वातावरण निर्माण झाले.
मिळालेल्या माहितीनुसार, भूकंपाचे केंद्र चीन-नेपाळ सीमेच्या परिसरात होते. नॅशनल सर्व्हे ऑफ सायन्सेसच्या माहितीनुसार, भूकंप सुमारे १४३ किलोमीटर खोलीवर झाला. त्यामुळे काठमांडूसह आसपासच्या भागात त्याचे सौम्य ते मध्यम स्वरूपाचे धक्के जाणवले. सध्या या भूकंपामुळे मोठ्या प्रमाणावर जीवित किंवा वित्तहानी झाल्याची माहिती समोर आलेली नाही.
Nepal मध्ये नुकत्याच आलेल्या भीषण पुराच्या जखमा अद्याप ताज्या असतानाच भूकंपाचा धक्का बसल्याने प्रशासन आणि नागरिकांची चिंता वाढली आहे. काही दिवसांपूर्वीच आलेल्या महापुराने नेपाळच्या अनेक भागांत मोठ्या प्रमाणावर हाहाकार माजवला होता. या आपत्तीत १,३०० हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाल्याचे सांगण्यात येत असून, हजारो नागरिक अद्याप बेपत्ता असल्याची माहिती आहे.
Related News
तिबेटमध्येही भूकंपाचे धक्के
युरोपियन-मेडिटेरेनियन सिस्मिक सेंटरच्या माहितीनुसार, नेपाळमध्ये भूकंपाचे धक्के जाणवण्यापूर्वी तिबेटमध्ये ५.३ तीव्रतेचा भूकंप झाला होता. तिबेटमधील या भूकंपाची खोली सुमारे ३५ किलोमीटर होती. त्यानंतर नेपाळमध्ये ५.० तीव्रतेचा भूकंप नोंदवण्यात आला.
चीन आणि नेपाळच्या सीमावर्ती भागात यापूर्वीही भूकंपाचे धक्के जाणवत आले आहेत. हिमालयीन पट्टा भूकंपाच्या दृष्टीने अत्यंत संवेदनशील मानला जातो. भारतीय उपखंड आणि युरेशियन प्लेटच्या हालचालींमुळे या भागात वेळोवेळी भूकंप होत असतात.
पुरानंतर आता भूकंपाचे संकट
Nepalमध्ये काही दिवसांपूर्वी आलेल्या भीषण पुरानंतर परिस्थिती अद्याप पूर्णपणे पूर्वपदावर आलेली नाही. विशेषतः तिबेट सीमेला लागून असलेल्या रसुवा जिल्ह्याला या नैसर्गिक आपत्तीचा मोठा फटका बसला होता.
भोटे कोशी नदीला आलेल्या प्रचंड पुरामुळे अनेक वस्त्या, रस्ते, पूल आणि जलविद्युत प्रकल्पांचे मोठे नुकसान झाले. पुराच्या पाण्यासोबत मोठ्या प्रमाणावर मलबा वाहून आल्याने अनेक भागांतील संपर्क व्यवस्था विस्कळीत झाली होती.
सीमेपलीकडील तिबेट भागात असलेल्या ग्यिरोंग बंदराजवळही भूस्खलन झाल्याचे वृत्त आहे. त्यामुळे नेपाळ आणि चीनदरम्यानच्या महत्त्वाच्या वाहतूक मार्गांवर परिणाम झाला. अनेक नागरिक या आपत्तीत आपल्या कुटुंबीयांपासून दुरावले असून, बेपत्ता नागरिकांचा शोध घेण्याचे काम अद्याप सुरू आहे.
Nepal : भूकंपामुळे पूर आला होता का?
पुराच्या काळात तिबेटमध्ये भूकंपाचे धक्के जाणवल्यामुळे सुरुवातीला या दोन्ही घटनांचा परस्पर संबंध असल्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली होती. मात्र, उपलब्ध वैज्ञानिक अभ्यासानुसार नेपाळमधील विध्वंसक पूर हा थेट भूकंपामुळे झालेला नसल्याचे स्पष्ट करण्यात आले.
अमेरिकन जिओलॉजिकल सर्व्हेच्या आकलनानुसार, या आपत्तीमागे हिमस्खलन, मोठ्या प्रमाणातील मलबा आणि त्यानंतर नदीच्या प्रवाहात झालेला अडथळा हे प्रमुख घटक होते. त्यामुळे भूकंपामुळे थेट पूर आला, असे म्हणणे योग्य ठरणार नाही.
बचावकार्य अद्याप सुरू
भीषण पुरानंतर नेपाळमध्ये मोठ्या प्रमाणावर बचाव आणि मदतकार्य राबवण्यात येत आहे. पुरात अडकलेल्या नागरिकांना बाहेर काढण्यासाठी सुरक्षा यंत्रणा, स्थानिक प्रशासन आणि बचाव पथकांकडून प्रयत्न सुरू आहेत. आतापर्यंत १३ हजारांहून अधिक नागरिकांना सुरक्षित बाहेर काढण्यात आल्याचे सांगण्यात येत आहे.
दरम्यान, चिनी माध्यमांच्या वृत्तानुसार, या आपत्तीचा फटका चीनलाही बसला असून किमान ४३ जणांचा मृत्यू झाल्याचे सांगितले जाते. तिबेटमध्ये ५०० हून अधिक नागरिक बेपत्ता असल्याची माहितीही समोर आली आहे. त्यामुळे या संपूर्ण भागातील परिस्थिती अद्याप चिंताजनक आहे.
हिमालयीन भागात नैसर्गिक आपत्तींची मालिका
नेपाळ आणि तिबेटचा परिसर हा भौगोलिकदृष्ट्या अत्यंत संवेदनशील आहे. हिमालयीन प्रदेशात भूकंप, भूस्खलन, हिमस्खलन आणि अचानक येणारे पूर यांचा धोका कायम असतो. एका नैसर्गिक आपत्तीनंतर दुसरी आपत्ती निर्माण झाल्यास बचावकार्य अधिक कठीण होते.
सध्या नेपाळमध्ये जाणवलेल्या ५.० तीव्रतेच्या भूकंपामुळे मोठ्या नुकसानीची अधिकृत माहिती समोर आलेली नसली, तरी पुराच्या संकटातून नुकतेच सावरणाऱ्या नागरिकांमध्ये या धक्क्यामुळे भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे. प्रशासनाकडून परिस्थितीवर लक्ष ठेवले जात असून, भूकंपानंतर संभाव्य आफ्टरशॉक्स किंवा इतर भूगर्भीय हालचालींबाबतही निरीक्षण केले जात आहे.
एकीकडे पुरामुळे उद्ध्वस्त झालेली गावे, रस्ते आणि पूल पुन्हा उभारण्याचे आव्हान नेपाळसमोर आहे, तर दुसरीकडे भूकंपाच्या धक्क्यामुळे नव्या संकटाची शक्यता निर्माण झाली आहे. त्यामुळे येत्या काळात नेपाळ आणि चीनच्या सीमावर्ती भागातील परिस्थितीकडे संपूर्ण दक्षिण आशियाचे लक्ष लागले आहे.
Read Also : https://ajinkyabharat.com/nepal-23/
