Iran US War: 48 तासांत इराणमध्ये मोठा सत्ताबदल, होर्मुझ सामुद्रधुनीत तणाव; जगभरात भीतीचं सावट
तेहरान : गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या अमेरिका-इराण संघर्षाने आता अधिक धोकादायक वळण घेतलं आहे. अवघ्या ४८ तासांत इराणमधील राजकीय आणि लष्करी समीकरणं पूर्णपणे बदलली असून या घडामोडींमुळे संपूर्ण जग चिंतेत सापडलं आहे. विशेष म्हणजे, या बदलामुळे युद्धाची शक्यता पुन्हा तीव्र झाली असून शांततेच्या चर्चेवर पाणी फिरल्याचं चित्र स्पष्ट दिसत आहे.
सत्तेचा ताबा ‘आयआरजीसी’कडे
अमेरिकन थिंक टँकच्या अहवालानुसार, इराणमधील लष्कराचा पूर्ण ताबा आता इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) कडे गेला आहे. या संघटनेचे वरिष्ठ कमांडर अहमद वाहिदी हे आता देशातील सर्वात प्रभावशाली व्यक्ती म्हणून समोर आले आहेत. लष्करासोबतच परराष्ट्र धोरणांवरही त्यांचा प्रभाव वाढला आहे.या बदलामुळे इराणमध्ये ‘हार्डलाइनर’ गट मजबूत झाला आहे. याचा थेट परिणाम म्हणजे अमेरिकेसोबतच्या चर्चांना मोठा धक्का बसला आहे.
Related News
आमिर खानही बिश्नोई गँगच्या निशाण्यावर? घराची रेकी झाल्याचा दावा!
शरद पवार गटाला धक्का बसणार? आमदार अरुण लाड यांच्या भाजप प्रवेशाची चर्चा!
Tiger Shroff वरील हल्ल्यानंतर आरोपींचा मोठा प्लान उघड; दिल्लीमार्गे नेपाळला पळण्याची तयारी!
भाजपला मोठा झटका! ‘सिंघम’ के. अण्णामलाई नवा पक्ष काढणार? तामिळनाडूत राजकीय भूकंप!
फडणवीस-भागवत भेटीने राजकीय चर्चांना उधाण; 15 मिनिटांच्या भेटीत काय घडलं?
मोदी सरकार कोसळणार? संजय राऊतांच्या दाव्याने राजकीय वर्तुळात खळबळ!
सर्वोच्च न्यायालयाचा निवडणूक आयोगाला दणका! रेकॉर्ड सादर करा, अन्यथा प्रतिकूल निष्कर्ष
मोठी बातमी! शेतकऱ्यांना दिवाळीपूर्वी 5 हजार रुपये; मुख्यमंत्र्यांची मोठी घोषणा
ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्यावरून राहुल गांधी आक्रमक; मोदी सरकारला म्हणाले, “आम्हाला हेच हवंय!”
Petrol Diesel Price: पेट्रोल-डिझेल महागणार? नायरा नंतर सरकारी कंपन्यांच्या निर्णयाकडे लक्ष
ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीन्याची मागणी; INDIA आघाडीचा निवडणूक आयोगावर मोर्चा
शेतकऱ्यांना मदत लवकरच? 10-12 ऑक्टोबरपर्यंत पंचनामे पूर्ण करण्याचे कृषिमंत्र्यांचे लक्ष्य
मवाळ भूमिकेचा पराभव
इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी काही दिवसांपूर्वी शांततेचा मार्ग स्वीकारत होर्मुझ सामुद्रधुनी खुली करण्याचा निर्णय घेतला होता. मात्र, हा निर्णय केवळ २४ तासांत उलटवण्यात आला. सूत्रांच्या माहितीनुसार, IRGC च्या दबावामुळे हा निर्णय मागे घ्यावा लागला.यावरून स्पष्ट होतं की, इराणमध्ये आता मवाळ धोरणांना स्थान राहिलेलं नाही. कट्टरतावादी नेतृत्वाने पूर्णपणे सत्ता हातात घेतली आहे.
होर्मुझ सामुद्रधुनीत तणाव
जगातील सर्वात महत्त्वाच्या सागरी मार्गांपैकी एक असलेल्या होर्मुझ सामुद्रधुनीत तणाव शिगेला पोहोचला आहे. इराणच्या फास्ट अटॅक बोटींच्या माध्यमातून या मार्गावर नियंत्रण ठेवण्यात येत आहे.
गेल्या ४८ तासांत तीन जहाजांवर हल्ले झाले असून त्यापैकी दोन जहाजं भारतीय असल्याची माहिती समोर आली आहे. या घटनांमुळे भारतासह अनेक देशांच्या व्यापारावर मोठा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.सध्या शेकडो व्यापारी जहाजं पर्शियन आखातात अडकली आहेत. त्यामुळे तेल पुरवठा आणि जागतिक अर्थव्यवस्थेवर गंभीर परिणाम होऊ शकतो.
जागतिक स्तरावर वाढती चिंता
या सगळ्या घडामोडींमुळे जागतिक स्तरावर चिंता वाढली आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणाव पुन्हा एकदा युद्धाच्या उंबरठ्यावर पोहोचला आहे.विशेष म्हणजे, शांतता चर्चेसाठी दिलेली डेडलाईन संपत आली असून त्यातून कोणताही सकारात्मक मार्ग निघण्याची शक्यता कमी झाली आहे.
युद्धाचा धोका पुन्हा वाढला
तज्ज्ञांच्या मते, इराणमध्ये झालेल्या या सत्ताबदलामुळे आता युद्ध टाळणं अधिक कठीण झालं आहे. IRGC चा आक्रमक दृष्टिकोन पाहता, अमेरिका आणि तिच्या सहयोगी देशांवर दबाव वाढवण्याचा प्रयत्न केला जाऊ शकतो.
जर होर्मुझ सामुद्रधुनी पूर्णपणे बंद झाली, तर त्याचे परिणाम जागतिक अर्थव्यवस्थेसाठी अत्यंत गंभीर ठरू शकतात. तेलाच्या किमतीत प्रचंड वाढ होण्याची शक्यता आहे.
भारतावर परिणाम?
या संघर्षाचा परिणाम भारतावरही होऊ शकतो. भारताचा मोठा तेल पुरवठा मध्यपूर्वेतून होतो. त्यामुळे होर्मुझ सामुद्रधुनीत निर्माण झालेल्या तणावामुळे भारताच्या अर्थव्यवस्थेवर दबाव वाढू शकतो.तसेच भारतीय जहाजांवर हल्ले झाल्यामुळे सुरक्षेचा प्रश्नही गंभीर बनला आहे.
पुढे काय?
सध्याच्या परिस्थितीत पुढील काही दिवस अत्यंत निर्णायक ठरणार आहेत. जर दोन्ही देशांमध्ये तणाव कमी झाला नाही, तर मोठ्या युद्धाची शक्यता नाकारता येत नाही.जगभरातील राष्ट्रं या परिस्थितीकडे बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. संयुक्त राष्ट्रांसह अनेक आंतरराष्ट्रीय संस्थांनी शांततेचं आवाहन केलं आहे.
इराणमध्ये झालेल्या सत्ताबदलामुळे केवळ त्या देशातच नाही, तर संपूर्ण जगात अस्थिरता निर्माण झाली आहे. ४८ तासांत बदललेलं हे चित्र किती धोकादायक ठरू शकतं, याची जाणीव आता सर्वांना होत आहे.जर परिस्थितीवर लवकर नियंत्रण मिळवलं नाही, तर याचे परिणाम केवळ मध्यपूर्वेतच नाही, तर जागतिक स्तरावर जाणवतील. त्यामुळे येणारे काही दिवस हे जगासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आणि संवेदनशील ठरणार आहेत.
