405 कोटींच्या पहिल्या प्रायव्हेट गोल्ड माईनचे उद्घाटन, 700 जणांना रोजगार
भारताच्या खाण उद्योगासाठी एक ऐतिहासिक आणि अभिमानास्पद क्षण बुधवारी आंध्र प्रदेशात घडला. कुर्नूल जिल्ह्यातील तुग्गली मंडळातील स्वर्णगिरी येथे देशातील पहिल्या खाजगी गोल्ड माईन चे अधिकृत उद्घाटन करण्यात आले. आंध्र प्रदेशचे मुख्यमंत्री एन. चंद्राबाबू नायडू यांच्या हस्ते या प्रकल्पाच्या व्यावसायिक कामकाजाची सुरुवात करण्यात आली. स्वातंत्र्यानंतर भारतात कार्यान्वित होणारी ही एकमेव खाजगी प्राथमिक सोन्याची खाण असल्याने या प्रकल्पाकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे.
भारतातील सोन्याच्या खाणींबाबत आतापर्यंत लोकांनी इतिहासाच्या पुस्तकांमध्ये किंवा चित्रपटांमध्येच ऐकले होते. विशेषतः ‘KGF’ चित्रपटानंतर सोन्याच्या खाणींबाबत लोकांमध्ये मोठी उत्सुकता निर्माण झाली होती. आता मात्र वास्तवात भारतातच एक आधुनिक आणि अत्याधुनिक सोन्याची खाण सुरू झाल्याने हा प्रकल्प चर्चेचा विषय ठरला आहे.
Related News
जोन्नागिरीचे झाले ‘स्वर्णगिरी’
या प्रकल्पाच्या उद्घाटनापूर्वी आंध्र प्रदेश मंत्रिमंडळाने एक महत्त्वाचा निर्णय घेत जोन्नागिरी गावाचे नाव बदलून ‘स्वर्णगिरी’ असे ठेवण्यास मंजुरी दिली. सोन्याच्या खाणीमुळे या भागाला नवी ओळख मिळणार असल्याने हा निर्णय घेण्यात आला. भविष्यात देशातील प्रमुख सुवर्णखनिज केंद्र म्हणून स्वर्णगिरीची ओळख निर्माण होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
405 कोटी रुपयांची भव्य गुंतवणूक
जिओम्हैसूर सर्व्हिसेस इंडिया प्रायव्हेट लिमिटेडद्वारे विकसित करण्यात आलेल्या या प्रकल्पासाठी सुमारे 405 कोटी रुपयांची गुंतवणूक करण्यात आली आहे. तब्बल 598 हेक्टर क्षेत्रात पसरलेल्या या खाण प्रकल्पामुळे स्थानिक अर्थव्यवस्थेला मोठी चालना मिळणार आहे.
गोल्ड माईन उद्योगातील तज्ज्ञांच्या मते, या प्रकल्पामुळे केवळ सोन्याचे उत्पादन वाढणार नाही तर भारतातील खाजगी क्षेत्रासाठी खाण उद्योगाचे नवीन दरवाजेही उघडणार आहेत.
700 जणांना रोजगाराची संधी
स्वर्णगिरी गोल्ड माईन प्रकल्पाचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे स्थानिक रोजगारनिर्मिती. या प्रकल्पामुळे सुमारे 700 लोकांना थेट रोजगार मिळण्याची अपेक्षा आहे. विशेष म्हणजे यापैकी सुमारे 80 टक्के रोजगार स्थानिक नागरिकांना दिले जाणार आहेत.
खाणकाम, प्रक्रिया केंद्र, वाहतूक, सुरक्षा, तांत्रिक सेवा आणि विविध पूरक उद्योगांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर रोजगाराच्या संधी उपलब्ध होणार आहेत. त्यामुळे कुर्नूल जिल्ह्यासह आसपासच्या भागातील युवकांसाठी हा प्रकल्प आशेचा किरण ठरणार आहे.
राज्य सरकारला कोट्यवधींचा महसूल
या गोल्ड माईन प्रकल्पामुळे आंध्र प्रदेश सरकारच्या महसुलातही मोठी वाढ होण्याची शक्यता आहे. अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, जर वार्षिक सोन्याचे उत्पादन 400 किलोपर्यंत पोहोचले तर राज्य सरकारला रॉयल्टी आणि इतर वैधानिक शुल्कांमधून सुमारे 57 कोटी रुपयांचा महसूल मिळू शकतो.
याच उत्पादनात वाढ होऊन ते 900 किलोपर्यंत पोहोचल्यास महसूल तब्बल 144 कोटी रुपयांपर्यंत जाण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे. त्यामुळे हा प्रकल्प राज्याच्या आर्थिक विकासासाठीही अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे.
मे महिन्यात सुरू झाले चाचणी उत्पादन
गोल्ड माईन प्रकल्पात मे 2026 मध्येच चाचणी उत्पादन सुरू करण्यात आले होते. या कालावधीत सर्व यंत्रणा, प्रक्रिया आणि सुरक्षा व्यवस्थेची यशस्वी चाचणी घेण्यात आली. सर्व तांत्रिक तपासण्या पूर्ण झाल्यानंतर आता व्यावसायिक उत्पादनाला अधिकृत सुरुवात करण्यात आली आहे.
अधिकाऱ्यांच्या मते, 2026-27 या आर्थिक वर्षात या खाणीतून सुमारे 400 किलो सोन्याचे उत्पादन होण्याचा अंदाज आहे. पुढील काही वर्षांत हे उत्पादन वाढवून वार्षिक एक टनांपर्यंत नेण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे.
दोन टन उत्पादनासाठी विस्तार योजना
स्वर्णगिरी प्रकल्पाचा विस्तार करण्यासाठी सरकार आणि कंपनीने आधीच योजना तयार केली आहे. मुख्यमंत्री चंद्राबाबू नायडू यांच्या हस्ते दुसऱ्या प्रक्रिया केंद्राची पायाभरणी देखील करण्यात येणार आहे.
या नवीन प्रक्रिया युनिटमुळे खाणीची एकूण उत्पादन क्षमता वाढून दरवर्षी जवळपास दोन टन सोन्याचे उत्पादन करण्याचे लक्ष्य साध्य होणार आहे. भारताच्या सुवर्ण उत्पादन क्षमतेत ही मोठी भर मानली जात आहे.
पाणीपुरवठ्याची विशेष व्यवस्था
इतक्या मोठ्या खाण प्रकल्पासाठी मोठ्या प्रमाणात पाण्याची आवश्यकता असते. त्यासाठी हरि नीवा सुजलश्रवणथी योजनेतून सुमारे 18 किलोमीटर लांबीची पाइपलाइन उभारण्यात आली आहे.
या पाइपलाइनद्वारे अंदाजे 0.021 टीएमसी पाणी प्रकल्पासाठी उपलब्ध करून दिले जाणार आहे. यामुळे खाणकाम आणि प्रक्रिया केंद्रांचे काम सुरळीतपणे सुरू राहणार आहे.
प्रकल्प विशेष का ठरतो?
डेक्कन गोल्ड माईन लिमिटेडचे व्यवस्थापकीय संचालक मोडाली हनुम प्रसाद यांनी सांगितले की, हा प्रकल्प भारतातील आधुनिक, वैज्ञानिक आणि शाश्वत खाणकामाचे उत्कृष्ट उदाहरण आहे.
त्यांच्या मते, आंध्र प्रदेशात मोठ्या प्रमाणावर सुवर्णसाठे उपलब्ध आहेत. या प्रकल्पामुळे देशांतर्गत आणि परदेशी गुंतवणूकदारांचा विश्वास वाढेल. तसेच आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून पर्यावरणपूरक पद्धतीने खाणकाम कसे करता येते याचाही आदर्श या प्रकल्पातून निर्माण होणार आहे.
आणखी सुवर्णसाठ्यांचा शोध सुरू
आंध्र प्रदेश सरकारने राज्यातील इतर भागांमध्येही सोन्याचे साठे शोधण्याचे काम सुरू केले आहे. प्रधान सचिव मुकेश कुमार मीना यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, चिक्कुरगुंटा-बिस्त्नाथम ब्लॉकमध्ये 2.2 दशलक्ष टनांपेक्षा अधिक धातूसाठा आढळून आला आहे.
या धातूसाठ्यात प्रति टन सरासरी 5.64 ग्रॅम सोन्याचे प्रमाण असल्याचे निष्पन्न झाले आहे. या ब्लॉकचा लिलाव युनिफाइड मायनिंग पोर्टलच्या माध्यमातून करण्यात येत आहे.
भारताच्या खाण उद्योगासाठी नवे पर्व
स्वर्णगिरी येथील पहिली खाजगी गोल्ड माईन केवळ एक औद्योगिक प्रकल्प नाही, तर भारताच्या खाण क्षेत्रातील नव्या युगाची सुरुवात मानली जात आहे. रोजगारनिर्मिती, गुंतवणूक, महसूलवाढ आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर या सर्व बाबी लक्षात घेतल्यास हा प्रकल्प देशाच्या आर्थिक विकासात महत्त्वाची भूमिका बजावू शकतो.
KGFसारख्या चित्रपटांमधून पाहिलेली गोल्ड माईन आता भारतात वास्तवात उभी राहिली असून, स्वर्णगिरी हे नाव भविष्यात देशाच्या सुवर्णनकाशावर ठळकपणे झळकण्याची शक्यता आहे.
