श्री मलंगगडावर 5 कोटींची विकासकामे; 3,500 पायऱ्यांचे पुनर्बांधकाम अंतिम टप्प्यात, भाविकांना मिळणार मोठा दिलासा
अंबरनाथ तालुक्यातील सह्याद्री पर्वतरांगांमध्ये वसलेला ऐतिहासिक आणि धार्मिक महत्त्व असलेला श्री मलंगगड आता अधिक सुरक्षित, आकर्षक आणि सुविधायुक्त बनत आहे. काही महिन्यांपूर्वी सुरू झालेल्या फ्युनिक्युलर ट्रॉली सेवेने भाविकांच्या प्रवासाला मोठा दिलासा मिळाला होता. आता राज्य पर्यटन विभागाने पायी गड चढणाऱ्या भाविकांसाठीही महत्त्वाकांक्षी विकासकामांना वेग दिला आहे.
जवळपास पाच कोटी रुपयांच्या खर्चातून मलंगगडावरील सुमारे 3,500 दगडी पायऱ्यांचे पुनर्बांधकाम सुरू असून, हे काम तीन टप्प्यांत राबवले जात आहे. सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या माहितीनुसार आतापर्यंत जवळपास 70 टक्के काम पूर्ण झाले असून उर्वरित कामासाठी आणखी चार कोटी रुपयांचा निधी प्रस्तावित करण्यात आला आहे.
Related News
अनेक वर्षांपासून होती पायऱ्यांची दुरवस्था
श्री मलंगगडावर दरवर्षी लाखो भाविक दर्शनासाठी येतात. मात्र, गडावर जाणाऱ्या पायऱ्यांची अवस्था अत्यंत खराब झाली होती. अनेक ठिकाणी पायऱ्या तुटल्या होत्या, दगड सैल झाले होते आणि पावसाळ्यात चिखल व घसरडा मार्ग असल्याने अपघाताची शक्यता कायम होती.
याचा सर्वाधिक फटका पायी प्रवास करणाऱ्या भाविकांना, स्थानिक ग्रामस्थांना आणि मार्गावर व्यवसाय करणाऱ्या विक्रेत्यांना बसत होता. विशेषतः ज्येष्ठ नागरिक, महिला आणि लहान मुलांसाठी हा प्रवास अधिकच कठीण ठरत होता.
फ्युनिक्युलर ट्रॉलीनंतर पायी मार्गालाही नवे रूप
यावर्षी जानेवारी महिन्यात देशातील सर्वात लांब पल्ल्यांपैकी एक मानली जाणारी फ्युनिक्युलर ट्रॉली सेवा सुरू करण्यात आली. या सुविधेमुळे अनेक भाविकांना गडावर पोहोचणे अधिक सोपे झाले.
मात्र, आजही हजारो भाविक धार्मिक श्रद्धेपोटी पायीच गड चढण्यास प्राधान्य देतात. त्यामुळे या मार्गाचा विकास करण्याची मागणी सातत्याने होत होती. राज्य पर्यटन विभागाने त्याची दखल घेत सार्वजनिक बांधकाम विभागामार्फत पायऱ्यांच्या पुनर्बांधणीचे काम सुरू केले आहे.
तीन टप्प्यांत सुरू आहे विकास
संपूर्ण प्रकल्प तीन टप्प्यांत पूर्ण केला जात आहे.
- सुमारे 3,500 दगडी पायऱ्यांचे पुनर्बांधकाम
- मजबूत दगडी संरचना
- सुरक्षित चढ-उतारासाठी सुधारित रचना
- पावसाळ्यात घसरणार नाही असा मजबूत मार्ग
- भाविकांसाठी अधिक सुरक्षित सुविधा
अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार पहिल्या दोन टप्प्यांतील बहुतांश काम पूर्ण झाले असून अंतिम टप्प्यातील काम वेगाने सुरू आहे.
70 टक्के काम पूर्ण
सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे उपकार्यकारी अभियंता प्रशांत मानकर यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, सध्या सुमारे 70 टक्के काम पूर्ण झाले आहे. उर्वरित कामासाठी अतिरिक्त निधी मंजूर झाल्यानंतर संपूर्ण प्रकल्प पुढील काही महिन्यांत पूर्ण करण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.
पावसाळ्यातही होणार सुरक्षित प्रवास
सध्या पावसाळ्यात मलंगगडाचा मार्ग अत्यंत धोकादायक बनतो. जुन्या पायऱ्या घसरड्या होतात आणि अनेक ठिकाणी पाणी साचते.
नवीन दगडी पायऱ्यांमुळे—
- घसरण्याचा धोका कमी होईल.
- प्रवास अधिक सुरक्षित बनेल.
- वृद्ध भाविकांना मोठा दिलासा मिळेल.
- आपत्कालीन परिस्थितीत मदतकार्य सुलभ होईल.
स्थानिकांना मिळणार फायदा
या विकासकामाचा लाभ केवळ भाविकांनाच नव्हे तर स्थानिक ग्रामस्थांनाही मिळणार आहे.
मार्गावरील
- दुकानदार
- चहाचे स्टॉल
- धार्मिक साहित्य विक्रेते
- पाणी विक्रेते
- स्थानिक रोजगार
यांनाही पर्यटन वाढल्यामुळे मोठा आर्थिक फायदा होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
पर्यटनालाही मिळणार चालना
मलंगगड हा धार्मिक स्थळाबरोबरच ट्रेकिंग आणि निसर्ग पर्यटनासाठीही प्रसिद्ध आहे.
नवीन पायऱ्या पूर्ण झाल्यानंतर—
- अधिक पर्यटक आकर्षित होतील.
- धार्मिक पर्यटन वाढेल.
- स्थानिक अर्थव्यवस्थेला चालना मिळेल.
- रोजगाराच्या नव्या संधी निर्माण होतील.
काही ठिकाणी विरोधामुळे कामात अडथळे
दरम्यान, फ्युनिक्युलर ट्रॉली ते दर्या या मार्गाच्या विकासासाठी मंजूर करण्यात आलेल्या निधीच्या कामात काही स्थानिकांकडून विरोध होत असल्याची माहिती सार्वजनिक बांधकाम विभागाने दिली आहे.
काही तांत्रिक आणि स्थानिक कारणांमुळे कामाचा वेग काही प्रमाणात कमी झाला असला तरी प्रशासनाने संबंधितांशी चर्चा सुरू ठेवली असून प्रकल्प वेळेत पूर्ण करण्याचा प्रयत्न सुरू आहे.
भविष्यातील सुविधा
अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार भविष्यात खालील सुविधांचाही विचार होऊ शकतो.
- विश्रांती केंद्र
- पिण्याच्या पाण्याची सुविधा
- सुरक्षा रेलिंग
- एलईडी प्रकाश व्यवस्था
- स्वच्छतागृहे
- माहिती फलक
- कचरा व्यवस्थापन
भाविकांमध्ये समाधान
सध्या सुरू असलेल्या विकासकामांमुळे भाविकांमध्ये समाधानाचे वातावरण आहे. धार्मिक स्थळांवर आधुनिक सुविधा उपलब्ध करून देतानाच ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक वारसा जतन करण्याचा प्रयत्न होत असल्याने अनेकांनी समाधान व्यक्त केले आहे.
फ्युनिक्युलर ट्रॉली सेवा आणि पायऱ्यांचे पुनर्बांधकाम या दोन्ही प्रकल्पांमुळे श्री मलंगगड राज्यातील सर्वाधिक सुविधायुक्त धार्मिक पर्यटनस्थळांपैकी एक म्हणून विकसित होण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे.
