मुंबई मेट्रो-14चा मोठा गेमचेंजर प्लॅन! बदलापूरपर्यंत पहिला टप्पा, खाडीखालून धावणार मेट्रो; लाखो प्रवाशांना दिलासादायक खुशखबर
मुंबई : मुंबई महानगर प्रदेशातील वाढत्या लोकसंख्येचा ताण आणि वाहतुकीची वाढती गरज लक्षात घेता मेट्रो नेटवर्कचा विस्तार वेगाने करण्यासाठी प्रशासनाने महत्त्वपूर्ण पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. याच पार्श्वभूमीवर मेट्रो-14 प्रकल्पाबाबत अत्यंत महत्त्वाची आणि दिलासादायक माहिती समोर आली आहे. या प्रकल्पाला नव्याने गती देण्यासाठी तो दोन टप्प्यांत पूर्ण करण्याचा विचार सुरू असून पहिल्या टप्प्यात शीळफाटा ते बदलापूर या मार्गाला प्राधान्य देण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे बदलापूर, निळजे, महापे, घणसोली आणि परिसरातील लाखो प्रवाशांच्या अपेक्षा पुन्हा उंचावल्या आहेत.
मुंबई महानगर प्रदेशात गेल्या काही वर्षांत मोठ्या प्रमाणात शहरीकरण झाले आहे. विशेषतः ठाणे, कल्याण-डोंबिवली, अंबरनाथ आणि बदलापूर परिसरात निवासी संकुलांची संख्या झपाट्याने वाढली आहे. परिणामी या भागांतून मुंबई, ठाणे आणि नवी मुंबईकडे दररोज प्रवास करणाऱ्या नागरिकांची संख्या मोठ्या प्रमाणावर वाढली आहे. रेल्वे आणि रस्ते वाहतुकीवर प्रचंड ताण निर्माण झाल्याने पर्यायी आणि आधुनिक वाहतूक व्यवस्थेची गरज निर्माण झाली आहे.
Related News
12 जूनपासून BKC मध्ये मोठा बदल! दर शुक्रवारी ‘Public Transport Day’; 2 लाख कर्मचाऱ्यांसाठी ऐतिहासिक निर्णय
Ladki Bahin Yojana : पात्र असूनही पैसे नाहीत? बच्चू कडू आक्रमक, 30 जूनची मुदत
FSSAI ची कडक सूचना : अन्न पॅकिंगसाठी वर्तमानपत्रांना बंदी
3 निष्पाप विद्यार्थ्यांचा दुर्दैवी अंत! साई टेकडी तलावातील हृदयद्रावक दुर्घटनेने छत्रपती संभाजीनगर हादरले
शिर्डी अपघात प्रकरणातील 5 धक्कादायक तथ्ये; मदतीसाठी न थांबल्याने ST चालक-वाहकांवर कारवाईची तलवार
₹1250 कोटींचा भव्य गेमचेंजर! 3.8 किमी साळाव-रेवदंडा पूल बदलणार कोकणच्या विकासाचा वेग
50% वाढणार वांद्रे टर्मिनसची क्षमता! मुंबईसाठी ऐतिहासिक आणि गेमचेंजर ठरणार मोठा विस्तार प्रकल्प
3000 किलो तर्री पोह्याचा ऐतिहासिक विश्वविक्रम! शेफ विष्णू मनोहरांनी नागपूरचा गौरव जगभर पोहोचवला
500 एआय कॅमेऱ्यांचा दमदार प्लॅन! पुण्यातील वाहतूक कोंडीवर मोठा दिलासा, नियमभंग करणाऱ्यांवर थेट कारवाई
जगातील पहिली ग्लोबल दिंडी विठ्ठल भक्तांसाठी ऐतिहासिक ठरणार; लंडन ते पंढरपूर 11 देशांचा 50 दिवसांचा भव्य प्रवास
याच गरजेची पूर्तता करण्यासाठी प्रस्तावित करण्यात आलेल्या मेट्रो-14 प्रकल्पाकडे नागरिक मोठ्या आशेने पाहत आहेत. हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर मुंबई महानगर प्रदेशातील वाहतुकीच्या चित्रात आमूलाग्र बदल होण्याची अपेक्षा आहे.
पहिल्या टप्प्यात बदलापूरला प्राधान्य
मिळालेल्या माहितीनुसार, मेट्रो-14 प्रकल्पाचा पहिला टप्पा शीळफाटा ते बदलापूर असा सुमारे 25 किलोमीटरचा असू शकतो. या टप्प्याला प्रशासनाने प्राधान्य देण्याची शक्यता आहे. कारण बदलापूर आणि आसपासच्या भागातील लोकसंख्या वेगाने वाढत असून प्रवासाची मागणीही मोठ्या प्रमाणावर वाढत आहे.
दररोज हजारो नागरिक लोकल ट्रेन आणि रस्तेमार्गाने मुंबई, ठाणे व नवी मुंबईकडे प्रवास करतात. गर्दीमुळे त्यांना अनेक अडचणींना सामोरे जावे लागते. मेट्रो सेवा सुरू झाल्यास या नागरिकांना जलद, सुरक्षित आणि आरामदायी प्रवासाचा पर्याय उपलब्ध होणार आहे.
मेट्रो-12शीही साधला जाणार समन्वय
प्रस्तावित मार्गाचा काही भाग मेट्रो-12अ मार्गिकेसोबत समांतर राहणार असल्याची माहिती समोर आली आहे. त्यामुळे भविष्यात विविध मेट्रो मार्गांमध्ये उत्तम कनेक्टिव्हिटी निर्माण होऊ शकते. यामुळे प्रवाशांना एका मेट्रो मार्गावरून दुसऱ्यावर सहजपणे प्रवास करता येणार असून प्रवासाचा वेळही मोठ्या प्रमाणात कमी होणार आहे.
वाहतूक तज्ज्ञांच्या मते, मल्टी-मोडल ट्रान्सपोर्ट नेटवर्क तयार करण्यासाठी अशा प्रकारच्या जोडणीला विशेष महत्त्व आहे. त्यामुळे सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेचा वापर वाढण्यास मदत होईल.
PPP मॉडेलला अपेक्षित प्रतिसाद नाही
मुंबई मेट्रो-14 प्रकल्प यापूर्वी सार्वजनिक-खासगी भागीदारी अर्थात PPP तत्त्वावर विकसित करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला होता. मात्र गुंतवणूकदारांकडून अपेक्षित प्रतिसाद न मिळाल्याने हा पर्याय यशस्वी ठरू शकला नाही.
यामुळे आता अभियांत्रिकी, खरेदी आणि बांधकाम (EPC) पद्धतीने प्रकल्प राबवण्याचा विचार सुरू आहे. या पद्धतीत सरकारकडून प्रकल्पाची जबाबदारी अधिक प्रभावीपणे हाताळली जाऊ शकते. तसेच टप्प्याटप्प्याने निधी उपलब्ध करून कामाचा वेग कायम ठेवणे शक्य होते.
दुसरा टप्पा अधिक आव्हानात्मक
मेट्रो-14 प्रकल्पाचा दुसरा टप्पा शीळफाटा ते कांजूरमार्ग असा असणार आहे. मात्र हा भाग अभियांत्रिकी आणि पर्यावरणीय दृष्टीने अत्यंत आव्हानात्मक मानला जात आहे.या मार्गासाठी ठाणे खाडीखालून मेट्रो मार्ग तयार करावा लागणार आहे. खाडी परिसरातील पर्यावरणीय संवेदनशीलता, तांत्रिक गुंतागुंत आणि विविध शासकीय मंजुरी यामुळे या टप्प्यासाठी अधिक वेळ लागू शकतो.
तज्ज्ञांच्या मते, खाडीखालून मेट्रो मार्ग तयार करणे हे अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचे काम असून यासाठी विशेष नियोजन आणि मोठ्या गुंतवणुकीची आवश्यकता असते. मात्र हा टप्पा पूर्ण झाल्यानंतर मुंबई, ठाणे आणि नवी मुंबई यांच्यातील संपर्क आणखी मजबूत होईल.
लाखो प्रवाशांना होणार फायदा
मेट्रो-14चा सर्वाधिक फायदा बदलापूर, अंबरनाथ, डोंबिवली, कल्याण, महापे, घणसोली, निळजे आणि शीळफाटा परिसरातील नागरिकांना होण्याची अपेक्षा आहे.सध्या या भागातील नागरिकांना वाहतूक कोंडी, गर्दीच्या लोकल ट्रेन आणि लांब प्रवासाचा सामना करावा लागतो. मेट्रोमुळे प्रवासाचा वेळ कमी होईल, इंधनाची बचत होईल आणि पर्यावरणपूरक वाहतुकीला चालना मिळेल.याशिवाय या भागातील रिअल इस्टेट क्षेत्रालाही मोठी चालना मिळू शकते. मेट्रो कनेक्टिव्हिटीमुळे निवासी आणि व्यावसायिक विकासाला गती मिळण्याची शक्यता आहे.
आर्थिक व्यवहार्यतेचा अभ्यास सुरू
दरम्यान,मुंबई मेट्रो प्रकल्पाची आर्थिक व्यवहार्यता, संभाव्य प्रवासी संख्या आणि तांत्रिक शक्यता यांचा अभ्यास करण्यासाठी सल्लागार समिती नियुक्त करण्याची तयारी सुरू आहे.ही समिती प्रकल्पाचा सर्वंकष अभ्यास करून अहवाल सादर करणार आहे. त्यानंतर अंतिम आराखडा निश्चित करून पुढील प्रक्रिया सुरू करण्यात येणार आहे. त्यामुळे मेट्रो-14 प्रकल्पाला प्रत्यक्ष गती मिळण्याची आशा व्यक्त केली जात आहे.
बदलापूरकरांच्या अपेक्षा वाढल्या
मेट्रो-14बाबत समोर आलेल्या या घडामोडींमुळे बदलापूर आणि परिसरातील नागरिकांमध्ये उत्साहाचे वातावरण आहे. अनेक वर्षांपासून मेट्रो कनेक्टिव्हिटीची वाट पाहणाऱ्या नागरिकांना आता हा प्रकल्प वास्तवात उतरण्याची आशा वाटू लागली आहे.पहिल्या टप्प्यात बदलापूरपर्यंत मेट्रो आणण्याचा निर्णय झाला तर या भागातील वाहतुकीचा चेहरामोहरा बदलू शकतो. रोजगार, शिक्षण आणि व्यवसायाच्या संधींना देखील नवी दिशा मिळू शकते.
मेट्रो-14 हा केवळ वाहतूक प्रकल्प नसून मुंबई महानगर प्रदेशाच्या भविष्यातील विकासाचा महत्त्वाचा आधारस्तंभ ठरू शकतो. शीळफाटा ते बदलापूर मार्गाला प्राधान्य देण्याचा प्रस्ताव आणि खाडीखालून कांजूरमार्गापर्यंत विस्ताराचा महत्त्वाकांक्षी आराखडा यामुळे या प्रकल्पाकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. प्रकल्पाला अंतिम मंजुरी मिळाल्यानंतर लाखो प्रवाशांच्या दैनंदिन जीवनात मोठा सकारात्मक बदल घडण्याची शक्यता आहे.
