काराकस (व्हेनेझुएला) : दक्षिण अमेरिकेतील व्हेनेझुएलामध्ये बुधवारी रात्री धरणीचा अक्षरशः महाकोप पाहायला मिळाला. अवघ्या 39 सेकंदांच्या अंतराने 7.2 आणि 7.5 रिश्टर स्केल तीव्रतेचे दोन शक्तिशाली भूकंप झाल्याने संपूर्ण देश हादरून गेला. राजधानी काराकससह अनेक शहरांमध्ये इमारती कोसळल्या, रस्त्यांना तडे गेले आणि हजारो नागरिक घराबाहेर पडले. अमेरिकेच्या भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण संस्थेने (USGS) मोठ्या प्रमाणावर जीवितहानी आणि आर्थिक नुकसान होण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे.
प्राथमिक अंदाजानुसार मृतांचा आकडा हजारोंमध्ये जाऊ शकतो. काही आंतरराष्ट्रीय अहवालांमध्ये 10 हजार ते 1 लाखांपर्यंत मृत्यू होण्याची शक्यता वर्तविण्यात आली असली तरी अधिकृत आकडेवारी अद्याप जाहीर करण्यात आलेली नाही.
अवघ्या 39 सेकंदांत दोन धक्के
USGS च्या माहितीनुसार, पहिला भूकंप 7.2 तीव्रतेचा होता. त्यानंतर केवळ 39 सेकंदांनी 7.5 तीव्रतेचा आणखी मोठा भूकंप झाला. या दुहेरी भूकंपाला भूकंपशास्त्रात “डबल्ट अर्थक्वेक” असे म्हटले जाते. दोन्ही भूकंपांचे केंद्र व्हेनेझुएलाच्या उत्तर किनारपट्टीजवळील मोरोन परिसरात होते.
Related News
राजधानी काराकसमध्ये भीषण विध्वंस
भूकंपाचे सर्वाधिक परिणाम राजधानी काराकसमध्ये दिसून आले. अनेक बहुमजली इमारतींना तडे गेले तर काही इमारती पूर्णपणे कोसळल्या. अल्टामिरा परिसरातील 22 मजली इमारत जमीनदोस्त झाल्याची माहिती समोर आली आहे. ढिगाऱ्याखाली अनेक नागरिक अडकले असल्याची भीती व्यक्त करण्यात येत आहे. बचाव पथके रात्रभर शोधमोहीम राबवत आहेत.
प्रत्यक्षदर्शींनी सांगितले की, भूकंपाचे धक्के इतके तीव्र होते की इमारती हलू लागल्या, भिंती कोसळल्या आणि छतावरील वस्तू खाली पडल्या. अनेक भागांमध्ये धुळीचे मोठे लोट उठले. नागरिक जीव वाचवण्यासाठी रस्त्यावर धावताना दिसले.
विमानतळ आणि महत्त्वाच्या सुविधा बंद
भूकंपामुळे देशातील अनेक महत्त्वाच्या सुविधा प्रभावित झाल्या आहेत. काराकसजवळील मुख्य आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचे कामकाज तात्पुरते बंद करण्यात आले आहे. काही भागांतील वीजपुरवठा आणि इंटरनेट सेवा खंडित झाल्याची माहिती मिळाली आहे. तसेच मेट्रो सेवा आणि इतर सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेवरही परिणाम झाला आहे.
आणीबाणी जाहीर
परिस्थितीची गंभीरता लक्षात घेऊन व्हेनेझुएला सरकारने आणीबाणी जाहीर केली आहे. बचाव आणि मदतकार्य वेगाने सुरू असून लष्कर, नागरी संरक्षण दल आणि आपत्कालीन सेवा घटनास्थळी तैनात करण्यात आल्या आहेत. सरकारने नागरिकांना सुरक्षित ठिकाणी राहण्याचे आणि अफवांवर विश्वास न ठेवण्याचे आवाहन केले आहे.
हजारो नागरिक बेघर होण्याची शक्यता
अनेक निवासी इमारतींचे मोठे नुकसान झाल्यामुळे हजारो कुटुंबे बेघर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. काही भागांमध्ये गॅस पुरवठा सुरक्षेच्या कारणास्तव बंद करण्यात आला आहे. प्रशासनाने नागरिकांना नुकसानग्रस्त इमारतींपासून दूर राहण्याचा सल्ला दिला आहे.
आफ्टरशॉक्सची भीती कायम
मुख्य भूकंपानंतरही परिस्थिती पूर्णपणे नियंत्रणात आलेली नाही. सतत जाणवणारे लहान-मोठे आफ्टरशॉक्स नागरिकांच्या चिंतेत भर घालत आहेत. अनेक कुटुंबांनी सुरक्षिततेच्या कारणास्तव घरांमध्ये परत जाणे टाळले असून ते मोकळ्या मैदानांमध्ये आणि तात्पुरत्या निवारा केंद्रांमध्ये आश्रय घेत आहेत. तज्ज्ञांच्या मते, इतक्या तीव्रतेच्या भूकंपानंतर पुढील काही दिवस किंवा आठवडेही धक्के बसण्याची शक्यता असते. त्यामुळे बचाव पथकांना ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या नागरिकांचा शोध घेणे अधिक कठीण बनले आहे. खराब हवामान, कोसळलेल्या इमारती आणि विस्कळीत झालेली संपर्क व्यवस्था यामुळे मदतकार्याला अडथळे निर्माण होत आहेत. प्रशासनाने नागरिकांना सतर्क राहण्याचे, अफवांवर विश्वास न ठेवण्याचे आणि अधिकृत सूचनांचे पालन करण्याचे आवाहन केले आहे.
जपानमध्येही भूकंप
शतकातील सर्वात मोठ्या भूकंपांपैकी एक
व्हेनेझुएलामध्ये झालेला हा भीषण भूकंप गेल्या अनेक दशकांतील सर्वात विनाशकारी नैसर्गिक आपत्तींपैकी एक मानला जात आहे. सलग दोन शक्तिशाली धक्क्यांमुळे राजधानी काराकससह अनेक शहरांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले असून हजारो नागरिक बेघर झाल्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. बचाव पथके युद्धपातळीवर काम करत असली तरी अनेक भागांमध्ये ढिगाऱ्याखाली लोक अडकल्याची शक्यता आहे. तज्ज्ञांच्या मते, भूकंपानंतर येणारे आफ्टरशॉक्स परिस्थिती आणखी गंभीर करू शकतात. पायाभूत सुविधा, वाहतूक व्यवस्था आणि संचार यंत्रणांवरही मोठा परिणाम झाला आहे. त्यामुळे व्हेनेझुएलासमोर केवळ मानवी संकटच नव्हे, तर अब्जावधी डॉलर्सच्या आर्थिक नुकसानीचेही आव्हान उभे राहिले आहे. बचाव आणि मदतकार्य पूर्ण झाल्यानंतरच या महाविनाशाचे खरे चित्र स्पष्ट होणार आहे.
