Pune News: मोठा धक्का! पुणे-नाशिक सेमी हायस्पीड रेल्वे प्रकल्प रद्द; मात्र 160 किमी वेगाच्या नव्या प्लॅनमुळे प्रवाशांना दिलासा
पुणे आणि नाशिक या महाराष्ट्रातील दोन महत्त्वाच्या शहरांना थेट जोडणारा बहुचर्चित सेमी हायस्पीड रेल्वे प्रकल्प अखेर अधिकृतपणे रद्द करण्यात आला आहे. केंद्रीय रेल्वे मंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी या निर्णयाला दुजोरा देत थेट रेल्वे मार्ग उभारणे तांत्रिकदृष्ट्या शक्य नसल्याचे स्पष्ट केले. त्यामुळे या प्रकल्पाची वाट पाहणाऱ्या लाखो प्रवाशांना सुरुवातीला धक्का बसला असला, तरी रेल्वे प्रशासनाने जाहीर केलेल्या नव्या आराखड्यामुळे मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
विशेष म्हणजे, थेट मार्ग रद्द झाला असला तरी नव्या मार्गामुळे प्रवासाचा वेळ जवळपास तितकाच राहणार असून हजारो कोटी रुपयांची बचत होणार आहे. त्यामुळे हा निर्णय दीर्घकालीन दृष्टीने फायदेशीर ठरू शकतो, असे रेल्वे प्रशासनाचे मत आहे.
थेट मार्गाऐवजी चार शहरांना जोडणारा नवा पर्याय
पुणे-नाशिक दरम्यान प्रस्तावित थेट सेमी हायस्पीड रेल्वे मार्गाला तांत्रिक अडचणींचा सामना करावा लागत होता. अनेक डोंगराळ भाग, भौगोलिक मर्यादा आणि मोठ्या खर्चामुळे हा मार्ग व्यवहार्य नसल्याचे स्पष्ट झाले. त्यानंतर रेल्वे मंत्रालयाने पर्यायी मार्गाचा विचार केला.
Related News
आता पुणे-अहिल्यानगर, अहिल्यानगर-शिर्डी आणि शिर्डी-नाशिक असा नवीन रेल्वे मार्ग विकसित करण्यात येणार आहे. या मार्गामुळे चार महत्त्वाच्या शहरांमध्ये अधिक चांगली रेल्वे कनेक्टिव्हिटी निर्माण होणार आहे. तसेच शिर्डी आणि अहमदनगर भागातील प्रवाशांनाही याचा थेट फायदा मिळणार आहे.
160 किमी प्रतितास वेगाने धावणार रेल्वे
नवीन मार्गावर रेल्वे गाड्या तब्बल 160 किलोमीटर प्रतितास वेगाने धावू शकतील. नाशिक ते शिर्डी दरम्यान दुहेरी रेल्वे मार्ग विकसित करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. या आधुनिक मार्गामुळे वेगवान आणि सुरक्षित प्रवास शक्य होणार आहे.
महत्त्वाची बाब म्हणजे, थेट मार्गावरून जितका वेळ लागला असता, जवळपास तितक्याच वेळेत या नव्या मार्गावरून प्रवास पूर्ण होणार आहे. त्यामुळे प्रवाशांच्या वेळेचे नुकसान होणार नसून उलट अनेक शहरांना जोडणारी सुविधा उपलब्ध होणार आहे.
35 हजार कोटींच्या खर्चाऐवजी मोठी बचत
मूळ पुणे-नाशिक सेमी हायस्पीड रेल्वे प्रकल्पासाठी सुमारे 35 हजार कोटी रुपयांचा खर्च अपेक्षित होता. मात्र नव्या मार्गामुळे हा खर्च मोठ्या प्रमाणात कमी होणार आहे. रेल्वे प्रशासनाच्या माहितीनुसार, नव्या प्रकल्पासाठी मूळ खर्चाच्या केवळ एक तृतीयांश खर्चाची आवश्यकता भासणार आहे.
यामुळे सरकारचे हजारो कोटी रुपये वाचणार आहेत. कमी खर्चात अधिक शहरांना जोडणारा आणि प्रवासाचा वेळ कायम राखणारा हा प्रकल्प अधिक व्यवहार्य ठरणार असल्याचे सांगितले जात आहे.
डीपीआर तयार, काही कामांना सुरुवात
नवीन रेल्वे मार्गासाठी सविस्तर प्रकल्प अहवाल (डीपीआर) तयार करण्यात आला आहे. या प्रकल्पाच्या अनेक भागांना मंजुरी मिळाली असून काही ठिकाणी प्रत्यक्ष कामालाही सुरुवात झाली आहे. त्यामुळे येत्या काही वर्षांत या नव्या रेल्वे मार्गाचा फायदा प्रवाशांना मिळण्याची शक्यता आहे.
रेल्वे मंत्र्यांनीही हा प्रकल्प वेगाने पूर्ण करण्यासाठी प्रशासन कटिबद्ध असल्याचे स्पष्ट केले आहे.
पुणे रेल्वे स्थानकाचा होणार कायापालट
पुणे-नाशिक रेल्वे प्रकल्पाच्या नव्या घोषणेसोबतच पुणे रेल्वे स्थानकाच्या विस्तारीकरणालाही गती देण्यात आली आहे. यार्ड पुनर्रचना प्रकल्पांतर्गत सध्याच्या सहा प्लॅटफॉर्मची संख्या वाढवून ती थेट 12 करण्यात येणार आहे.
प्लॅटफॉर्मची संख्या वाढल्यामुळे अधिक गाड्या हाताळणे शक्य होणार असून प्रवाशांची गैरसोय कमी होईल. तसेच भविष्यात नवीन रेल्वे सेवा सुरू करण्यासाठीही मोठी मदत होणार आहे.
क्षमता वाढवण्यावर रेल्वेचा भर
रेल्वे प्रशासनाने केवळ भव्य इमारती उभारण्यापेक्षा स्थानकाची प्रत्यक्ष क्षमता वाढवण्यावर अधिक भर दिला आहे. रेल्वे मंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी सांगितले की, नवीन इमारती उभारणे तुलनेने सोपे असते, मात्र रेल्वे स्थानकाची क्षमता वाढवणे हे खूप आव्हानात्मक काम असते.
त्यामुळे पुणे स्थानकाच्या विस्ताराच्या कामात प्लॅटफॉर्म वाढवणे, यार्ड पुनर्रचना आणि रेल्वे वाहतुकीची क्षमता वाढवणे यांना प्राधान्य देण्यात आले आहे.
प्रवाशांसाठी फायदेशीर निर्णय
थेट सेमी हायस्पीड रेल्वे प्रकल्प रद्द झाल्याने सुरुवातीला निराशा व्यक्त झाली, मात्र नव्या मार्गामुळे अहमदनगर, शिर्डी आणि नाशिक यांसह अनेक शहरांना अधिक चांगली कनेक्टिव्हिटी मिळणार आहे. कमी खर्चात तयार होणारा हा प्रकल्प प्रवासाचा वेळ जवळपास कायम ठेवून अधिक व्यवहार्य ठरणार आहे. भविष्यात महाराष्ट्रातील रेल्वे वाहतुकीसाठी ही योजना एक महत्त्वाचा आणि दूरगामी फायदेशीर टप्पा ठरू शकते.
त्यामुळे पुणे-नाशिक प्रकल्प रद्द होण्याच्या नकारात्मक बातमीसोबतच रेल्वे प्रशासनाच्या नव्या मास्टर प्लॅनमुळे प्रवाशांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. आगामी काळात या प्रकल्पाची अंमलबजावणी किती वेगाने होते, याकडे राज्यातील लाखो प्रवाशांचे लक्ष लागले आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/laganachya-avaghya-in-45-days-married/
