NPS की Mutual Fund? निवृत्तीनंतर ₹41 लाखांचा मोठा फरक; PFRDA चा खुलासा

NPS

NPS की Mutual Fund? निवृत्तीनंतर तब्बल ₹41 लाखांचा फरक! PFRDA च्या रिपोर्टमधून मोठा खुलासा

गुंतवणुकीच्या जगात Mutual Fund आणि National Pension System (NPS) हे दोन पर्याय सध्या सर्वाधिक चर्चेत आहेत. चांगला परतावा, करसवलत आणि निवृत्तीनंतर आर्थिक सुरक्षितता या निकषांवर अनेक गुंतवणूकदार या दोन्ही पर्यायांची तुलना करत असतात. मात्र, आता Pension Fund Regulatory and Development Authority (PFRDA) च्या एका विश्लेषणातून मोठा खुलासा समोर आला आहे. या तुलनेनुसार, समान रक्कम आणि समान कालावधीसाठी गुंतवणूक करूनही NPS गुंतवणूकदाराला Mutual Fund गुंतवणूकदाराच्या तुलनेत तब्बल ₹41 लाखांपेक्षा अधिक फायदा होऊ शकतो.

या फरकाचं मुख्य कारण आहे कर (Taxation) आणि निवृत्तीवेळी मिळणाऱ्या रकमेवरील वेगळे नियम.

नेमकी तुलना काय होती?

PFRDA ने केलेल्या विश्लेषणात एक उदाहरण देण्यात आले आहे. यात जानेवारी 2011 ते एप्रिल 2026 या सुमारे 15 वर्षे 3 महिन्यांच्या कालावधीत दरमहा ₹1 लाख गुंतवणूक केल्याचे गृहित धरले गेले. ही गुंतवणूक दोन ठिकाणी समान प्रमाणात करण्यात आली:

Related News

  1. इक्विटी Mutual Fund Portfolio
  2. NPS Active Choice (75% Equity Allocation)

या दोन्ही गुंतवणुकांना 12.15% XIRR (वार्षिक परतावा) मिळाला, असे गृहित धरण्यात आले. या परताव्यानुसार दोन्ही गुंतवणुकींची अंतिम रक्कम सुमारे ₹5.05 कोटी इतकी झाली. मात्र, खरी कथा इथे संपत नाही—ती सुरू होते निवृत्तीच्या वेळी.

Mutual Fund मध्ये ₹41 लाखांचा टॅक्सचा फटका

पहिल्या नजरेत दोन्ही गुंतवणुकींचा परतावा सारखा दिसतो. पण निवृत्तीवेळी Mutual Fund गुंतवणूकदाराला Long Term Capital Gains Tax (LTCG Tax) भरावा लागू शकतो.

PFRDA च्या गणनेनुसार, 15 वर्षांहून अधिक काळ गुंतवणूक केल्यानंतर Mutual Fund मधून पैसे काढताना गुंतवणूकदाराला सुमारे ₹41.69 लाखांचा कर भरावा लागू शकतो. परिणामी, ₹5.05 कोटींच्या कॉर्पसमधून प्रत्यक्ष हातात उरणारी रक्कम ₹4.63 कोटींच्या आसपास राहते.

म्हणजेच, अनेक वर्षांच्या शिस्तबद्ध गुंतवणुकीनंतर निवृत्तीच्या उंबरठ्यावरच मोठा कर भरावा लागू शकतो.

NPS मध्ये करमुक्त रक्कम

याच्या उलट, NPS मध्ये निवृत्तीच्या वेळी वेगळे नियम लागू होतात. विद्यमान नियमांनुसार, NPS गुंतवणूकदार कॉर्पसपैकी 60% रक्कम करमुक्त (Tax-Free) काढू शकतो. हे Income Tax Act Section 10(12A) अंतर्गत लागू होते. त्यामुळे त्या भागावर कोणताही कर भरावा लागत नाही.

PFRDA च्या विश्लेषणानुसार, NPS गुंतवणूकदाराला 60% lump sum withdrawal वर शून्य कर (Zero Tax) लागू होतो. त्यामुळे Mutual Fund च्या तुलनेत मोठा फायदा मिळतो.

मग उरलेल्या 40% रकमेचं काय?

NPS मध्ये एक नियम असा आहे की, निवृत्तीवेळी कॉर्पसपैकी किमान 40% रक्कम annuity (पेन्शन प्लॅन) खरेदीसाठी वापरावी लागते. याच माध्यमातून निवृत्तीनंतर मासिक उत्पन्न मिळत राहते.

विश्लेषणानुसार:

  • Mutual Fund गुंतवणूकदार – कर भरल्यानंतर annuity साठी सुमारे ₹1.85 कोटी उरतात
  • NPS गुंतवणूकदार – annuity साठी ₹2.01 कोटींच्या आसपास रक्कम उपलब्ध राहते

याचे कारण म्हणजे Mutual Fund गुंतवणूकदाराची रक्कम करामुळे आधीच कमी झालेली असते. त्यामुळे NPS मध्ये केवळ lump sumच नाही, तर निवृत्तीनंतरची पेन्शनही तुलनेने अधिक असू शकते.

NPS मध्ये ‘शिस्तीचा फायदा’?

PFRDA च्या मते, NPS हा एक disciplined retirement product आहे. म्हणजे यात काही प्रमाणात लॉक-इन, मर्यादित liquidity आणि annuity नियम आहेत. मात्र, या शिस्तबद्ध रचनेच्या बदल्यात सरकार गुंतवणूकदाराला मोठे कर फायदे देते.

Mutual Fund मध्ये liquidity आणि flexibility जास्त असते. कधीही पैसे काढण्याची मुभा असते. पण याच flexibility ची किंमत LTCG Tax च्या रूपात मोजावी लागू शकते.

PFRDA ने याला “Liquidity Premium” असे संबोधले आहे—म्हणजेच लवचिकतेसाठी दिलेली किंमत.

NPS लोकप्रिय का होत आहे?

भारतामध्ये NPS ची लोकप्रियता झपाट्याने वाढत आहे. मार्च 2026 पर्यंत NPS आणि संबंधित योजनांमध्ये 2.17 कोटींपेक्षा अधिक सदस्य सहभागी झाले आहेत आणि व्यवस्थापनाखालील मालमत्ता (AUM) ₹15.95 लाख कोटींवर पोहोचली आहे.

तज्ज्ञांच्या मते, खासगी क्षेत्रातील कर्मचारी, स्वयंरोजगार करणारे व्यावसायिक आणि दीर्घकालीन निवृत्ती नियोजन करणाऱ्या तरुणांमध्ये NPS बद्दल रस वाढताना दिसत आहे.

Mutual Fund वाईट आहेत का?

तज्ज्ञ स्पष्ट सांगतात की, या तुलनेचा अर्थ असा नाही की Mutual Fund वाईट आहेत.

Mutual Fund चे काही मोठे फायदे:

  • पैशांची त्वरित उपलब्धता
  • लॉक-इन नाही
  • वेगवेगळ्या उद्दिष्टांसाठी वापर
  • SIP आणि wealth creation साठी उपयुक्त

तर NPS:

  • निवृत्ती नियोजनासाठी अधिक योग्य
  • करसवलतीचा फायदा
  • दीर्घकालीन शिस्तबद्ध गुंतवणूक
  • पेन्शनची सोय

म्हणून अनेक आर्थिक सल्लागार “Mutual Fund + NPS” असा मिश्र पर्याय निवडण्याचा सल्ला देतात.

गुंतवणूक करण्यापूर्वी काय लक्षात ठेवावे?

कोणताही पर्याय निवडताना खालील बाबी महत्त्वाच्या आहेत:

  • तुमचं वय आणि आर्थिक उद्दिष्ट
  • निवृत्तीपर्यंतचा कालावधी
  • liquidity ची गरज
  • कर नियोजन
  • जोखीम घेण्याची क्षमता

PFRDA च्या तुलनेतून स्पष्ट होतं की, समान गुंतवणूक आणि समान परतावा असूनही कर नियमांमुळे NPS गुंतवणूकदाराला ₹41 लाखांपेक्षा जास्त फायदा मिळू शकतो. Mutual Fund मध्ये flexibility असली तरी exit वेळी कराचा मोठा फटका बसू शकतो. त्यामुळे निवृत्ती नियोजन करताना केवळ returns पाहण्याऐवजी post-tax returns आणि दीर्घकालीन उद्दिष्टे लक्षात घेणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे.

Read Also :   https://ajinkyabharat.com/big-benefit-from-hormuz-tension-saudi-aramcos-nafyat-increased-by-25/

Related News