गणेश उत्सवास आगमन झालं आणि त्यासोबतच मुंबईतील गणेश मूर्तिकारांसाठी मोठी गूड न्यूज आली आहे. बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने (BMC) २०२६ साली पर्यावरणपूरक श्रीगणेशोत्सव साजरा करण्यासाठी आणि पर्यावरणपूरक मूर्ती घडविणाऱ्या मूर्तिकारांना प्रोत्साहन देण्यासाठी नवे नियम व परिपत्रक जाहीर केले आहेत. हे नियम आणि परिपत्रक मूर्तिकारांना तात्पुरते मंडप उभारण्यासाठी विनामूल्य परवानगी देतात.
महानगरपालिकेच्या मार्गदर्शनाखाली, पर्यावरणपूरक मूर्तिकारांना त्यांच्या श्रीगणेशोत्सव आणि नवरात्रोत्सवातील मूर्ती घडविण्यासाठी आवश्यक सुविधा प्रदान केल्या जातील. यात सार्वजनिक आणि खासगी जागांवर तात्पुरते मंडप उभारण्याची सुविधा, विनामूल्य शाडू माती, तसेच पर्यावरणपूरक रंगांचा समावेश आहे.
BMC चे परिपत्रक आणि ‘एक खिडकी योजना’
BMC ने संगणकीय प्रणालीवर ‘एक खिडकी योजना’ सुरू केली आहे, ज्या अंतर्गत मूर्तिकार त्यांच्या मंडपांसाठी अर्ज करू शकतील. ही प्रणाली २७ मार्च २०२६ पासून सुरू झाली असून, मूर्तिकारांना दिनांक १० ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत अर्ज सादर करता येईल. या परवानगीची कालमर्यादा २० ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत राहणार आहे.
Related News
मुंबई भाजपला मोठा धक्का ! माजी उपमहापौर अलका केरकर यांचे निधन, शहर शोकसागरात
“6 महत्त्वाच्या उपाययोजना: BMC Mayor Ritu Tawde यांचे मुंबईकरांसाठी मोठे दिलासादायक पाणी धोरण”
Mumbai Illegal Parking Crackdown : बेकायदा पार्किंगवर थेट FIR – ‘धक्कादायक’ कडक कारवाई; जाणून घ्या 7 मोठे नियम
मुंबई महापौर निवडणूक 2026: ठाकरे गटाचा फटका? भाजप-शिंदे महायुतीत रस्सीखेच!
या योजनेअंतर्गत मूर्तिकारांना आवश्यक संपूर्ण मार्गदर्शक सूचना परिपत्रकाद्वारे दिल्या आहेत. BMC उपायुक्त (परिमंडळ २) आणि श्रीगणेशोत्सव समन्वयक प्रशांत सपकाळे यांनी सांगितले की, पर्यावरणपूरक उत्सव आणि मूर्ती घडविण्यासाठी प्रशासनाने विविध सेवा-सुविधा पुरवल्या आहेत.
पर्यावरणपूरक श्रीगणेशोत्सवावर भर
मुंबई महानगरपालिका आयुक्त भूषण गगराणी यांच्या सूचनेनुसार, श्रीगणेशोत्सव सन २०२६ मध्ये पर्यावरणपूरक पद्धतीने साजरा करण्यावर विशेष भर आहे. अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त (पूर्व उपनगरे) डॉ. अविनाश ढाकणे यांच्या मार्गदर्शनाखाली प्रशासनाने मूर्तिकारांना आवश्यक सुविधा व मार्गदर्शन देण्याची व्यवस्था केली आहे.
केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने १२ मे २०२० रोजी प्रसारित केलेल्या मार्गदर्शक सूचनांचा काटेकोर अंमल करण्याचे आदेश माननीय उच्च न्यायालयाने मुंबई महानगरपालिकेला दिले आहेत. यामुळे BMC ने मूर्तिकारांसाठी तात्पुरते मंडप उभारणे आणि पर्यावरणपूरक उपायांचा अवलंब करण्यासाठी विशेष परिपत्रक जारी केले आहे.
परिपत्रकातील मुख्य बाबी
BMC च्या नवीन परिपत्रकात खालील ठळक बाबी सांगितल्या आहेत:
१. सार्वजनिक अथवा खासगी जागांवर तात्पुरते मंडप उभारण्यासाठी परवानगीची प्रक्रिया संगणकीय प्रणालीद्वारे ऑनलाईन केली जाईल.
२. पर्यावरणपूरक मूर्ती घडविणाऱ्या मूर्तिकारांना विनामूल्य मंडप परवानगी मिळेल.
३. अर्ज करताना मागील वर्षांची परवानगीची प्रत जोडणे आवश्यक आहे.
४. विभागीय स्तरावर अर्ज व कागदपत्रांची छाननी केल्यानंतर स्थानिक पोलिस, वाहतूक विभागाचे ‘ना-हरकत’ प्रमाणपत्र प्राप्त करून देण्यात येईल.
५. ‘प्रथम अर्जदारास, प्रथम प्राधान्य’ या तत्वावर केवळ पर्यावरणपूरक मूर्ती घडविणाऱ्या मूर्तिकारांना जागा विनामूल्य उपलब्ध केली जाईल. अर्जदार मूर्तिकार असणे अनिवार्य आहे.
६. मूर्तिकारांना विनामूल्य शाडू माती तसेच पर्यावरणपूरक रंग उपलब्ध करून दिले जातील.
७. परवानगी केवळ मूर्तिकारांसाठी आहे, त्याचा उपयोग कोणत्याही व्यवसायासाठी करता येणार नाही. POP मूर्तीची निर्मिती परवानगीत नाही.
८. मंडपासाठी रस्ते किंवा फूटपाथवर खड्डे खणणे प्रतिबंधित आहे. नियमांचे उल्लंघन झाल्यास दंडात्मक कारवाई केली जाईल.
९. अर्ज करताना विविध हमीपत्रे (परिशिष्ट १ ते ४) सादर करणे आवश्यक आहे, ज्यात सार्वजनिक व खासगी जागांसाठी तसेच अग्नीसुरक्षा संबंधित हमीपत्रांचा समावेश आहे.
मुंबईतील गणेश उत्सवाचे भवितव्य
या नव्या नियमांमुळे मुंबईतील गणेश मूर्तिकारांना पर्यावरणपूरक पद्धतीने उत्सव साजरा करण्यासाठी मोठा प्रोत्साहन मिळणार आहे. पर्यावरणपूरक मूर्ती, विनामूल्य शाडू माती, रंग व तात्पुरते मंडप या सुविधा मूर्तिकारांच्या कार्याला नवा उत्साह देतील.
BMC ची ही पुढाकार पर्यावरणपूरक उत्सव व शाश्वत उपाययोजना यांच्यावर भर देत आहे, जे मुंबईसारख्या महानगरासाठी महत्वाचे ठरेल. यामुळे शहरातील नागरिकांमध्ये पर्यावरणपूरक उत्सव साजरा करण्याची जागरूकता वाढेल.
मुंबईतील गणेश उत्सव साजरा करणारे मंडळे आणि मूर्तिकार या नव्या सुविधा व नियमांचा पूर्ण फायदा घेतील, ज्यामुळे उत्सव पर्यावरणपूरक, सुरक्षित व आनंददायी स्वरूपात साजरा होईल.
