कच्च्या तेलाचा भाव पुन्हा 100 डॉलरच्या जवळ; भारतात पेट्रोल-डिझेल महागणार का?

तेला

Petrol Diesel Rate: कच्च्या तेलाच्या किमतीत पुन्हा वाढ; पेट्रोल-डिझेल महागणार? जाणून घ्या आजचे दर

आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत पुन्हा एकदा मोठी चढ-उतार पाहायला मिळत आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील वाढता तणाव, पश्चिम आशियातील अस्थिर परिस्थिती आणि जगभरातील तेल पुरवठ्यावर निर्माण झालेली चिंता यामुळे गेल्या काही दिवसांत कच्च्या तेलाच्या दरात मोठी हालचाल झाली. विशेषतः होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होणाऱ्या तेल वाहतुकीवर परिणाम होण्याची भीती निर्माण झाल्याने आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्या होत्या. त्यामुळे भारतात पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात पुन्हा वाढ होणार का, याकडे वाहनधारकांचं लक्ष लागलं आहे.

मात्र, सध्या देशातील सर्वसामान्य वाहनधारकांना काहीसा दिलासा मिळाला आहे. सरकारी तेल कंपन्यांनी पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात कोणताही बदल केलेला नाही. त्यामुळे देशातील प्रमुख शहरांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचे दर सध्या स्थिर आहेत. मात्र, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील कच्च्या तेलाच्या किमतीत होणारे बदल आणि रुपया-डॉलर विनिमय दराचा परिणाम भविष्यात देशांतर्गत इंधन दरांवर होण्याची शक्यता आहे.

कच्च्या तेलाच्या दरात मोठी चढ-उतार

गेल्या काही दिवसांत आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी अस्थिरता पाहायला मिळाली. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणाव वाढल्यामुळे तेल पुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली. त्यामुळे ब्रेंट क्रूडच्या दरात मोठी वाढ झाली होती.

Related News

गुरुवारी ब्रेंट क्रूड तेलाचा भाव प्रति बॅरल जवळपास 100.69 डॉलरपर्यंत पोहोचला होता. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत निर्माण झालेल्या चिंतेमुळे बाजारात तेलाच्या पुरवठ्याबाबत अनिश्चितता निर्माण झाली होती. जगातील तेल वाहतुकीसाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी अत्यंत महत्त्वाची मानली जाते. त्यामुळे या मार्गावर कोणताही अडथळा निर्माण झाल्यास जागतिक बाजारात तेलाचा पुरवठा प्रभावित होण्याची शक्यता असते.

मात्र, अमेरिका आणि इराण यांच्यातील चर्चा पुन्हा सुरू झाल्याच्या वृत्तामुळे बाजारातील तणाव काही प्रमाणात कमी झाला. त्यामुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीतही काहीशी घसरण पाहायला मिळाली.

उपलब्ध माहितीनुसार, रविवारपर्यंत ब्रेंट क्रूडच्या किमतीत 3.88 टक्क्यांची घसरण होऊन दर प्रति बॅरल 96.78 डॉलरपर्यंत खाली आला. त्याचवेळी अमेरिकेच्या WTI क्रूडच्या दरातही 3.12 टक्क्यांची घसरण झाली आणि तो प्रति बॅरल 89.31 डॉलरवर पोहोचला.

भारतात पेट्रोल-डिझेलचे दर स्थिर

आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठ्या प्रमाणात चढ-उतार होत असतानाही भारतात पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात सध्या कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही. सरकारी तेल कंपन्यांनी सध्याचे दर कायम ठेवले आहेत.

उपलब्ध माहितीनुसार, पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात शेवटची वाढ 25 मे रोजी करण्यात आली होती. त्यावेळी पेट्रोलच्या दरात प्रति लिटर 2.61 रुपयांची, तर डिझेलच्या दरात प्रति लिटर 2.71 रुपयांची वाढ करण्यात आली होती. त्यानंतर देशातील पेट्रोल आणि डिझेलचे दर स्थिर असल्याचं सांगण्यात येत आहे.

प्रमुख शहरांमधील उपलब्ध दरांनुसार, दिल्लीत पेट्रोल प्रति लिटर 102.12 रुपये आणि डिझेल प्रति लिटर 95.20 रुपये दराने विकलं जात आहे. तर मुंबईत पेट्रोलचा दर प्रति लिटर 111.21 रुपये आणि डिझेलचा दर प्रति लिटर 97.83 रुपये आहे.

मात्र, पेट्रोल आणि डिझेलचे दर शहरानुसार आणि राज्यानुसार वेगवेगळे असतात. त्यामुळे वाहनधारकांनी आपल्या शहरातील ताजे दर तपासणं महत्त्वाचं आहे.

कच्च्या तेलाच्या दरवाढीचा भारतावर काय परिणाम होतो?

भारत आपल्या कच्च्या तेलाच्या गरजेचा मोठा हिस्सा आयातीद्वारे पूर्ण करतो. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्यास त्याचा थेट किंवा अप्रत्यक्ष परिणाम देशाच्या अर्थव्यवस्थेवर होऊ शकतो.

कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्यास पेट्रोल आणि डिझेलच्या उत्पादनाचा खर्च वाढण्याची शक्यता असते. त्याचा परिणाम वाहतूक खर्चावरही होतो. पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती वाढल्यास मालवाहतुकीचा खर्च वाढू शकतो आणि त्याचा परिणाम विविध वस्तूंच्या किमतींवर होण्याची शक्यता असते.

मात्र, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्या म्हणजे भारतात पेट्रोल-डिझेलचे दर लगेच वाढतीलच असं नाही. केंद्र आणि राज्य सरकारांचे कर, तेल कंपन्यांची किंमत धोरणं, रुपया-डॉलर विनिमय दर आणि इतर आर्थिक घटक यांचाही इंधनाच्या अंतिम किमतीवर परिणाम होतो.

रुपया-डॉलर विनिमय दरही महत्त्वाचा

भारत कच्च्या तेलाची आयात डॉलरमध्ये करतो. त्यामुळे रुपया कमजोर झाल्यास तेलाची आयात महाग होऊ शकते. याउलट रुपया मजबूत राहिल्यास आयातीचा खर्च काही प्रमाणात कमी होऊ शकतो.

त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय कच्च्या तेलाच्या किमतींसोबतच रुपया आणि डॉलरच्या विनिमय दरावरही तेल कंपन्या आणि बाजारातील तज्ज्ञांचं लक्ष असतं. भविष्यात कच्च्या तेलाच्या किमती वाढल्या आणि त्याचवेळी रुपया कमजोर झाला, तर इंधनाच्या किमतीवर दबाव वाढण्याची शक्यता असते.

प्रत्येक शहरात पेट्रोल-डिझेलचे दर वेगळे का?

देशातील प्रत्येक शहरात पेट्रोल आणि डिझेलचे दर सारखे नसतात. यामागे केंद्र आणि राज्य सरकारांकडून आकारले जाणारे कर हे प्रमुख कारण आहे. केंद्र सरकारकडून उत्पादन शुल्क आकारलं जातं, तर राज्य सरकारांकडून वेगवेगळ्या दराने व्हॅट आकारला जातो.

प्रत्येक राज्यातील व्हॅटचा दर वेगळा असल्यामुळे पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमतीतही फरक दिसून येतो. याशिवाय पेट्रोल पंपापर्यंत इंधन पोहोचवण्याचा वाहतूक खर्च, स्थानिक बाजारातील मागणी-पुरवठा आणि इतर स्थानिक घटकांचाही किमतीवर परिणाम होतो.

पेट्रोल-डिझेल महागणार का?

सध्या सरकारी तेल कंपन्यांनी पेट्रोल आणि डिझेलचे दर स्थिर ठेवले आहेत. त्यामुळे वाहनधारकांना तात्पुरता दिलासा मिळाला आहे. मात्र, आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत पुन्हा मोठी वाढ झाली किंवा पश्चिम आशियातील तणाव वाढून तेल पुरवठ्यावर परिणाम झाला, तर भारतातील इंधन दरांवर दबाव निर्माण होऊ शकतो.

त्यामुळे येत्या काळात कच्च्या तेलाच्या किमती, अमेरिका-इराण संबंध, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील परिस्थिती आणि रुपया-डॉलर विनिमय दर यावर सर्वांचं लक्ष असेल. सध्या मात्र पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात कोणतीही नवी वाढ झालेली नसून, वाहनधारकांना काहीसा दिलासा मिळाला आहे.

 

Read Also :  https://ajinkyabharat.com/how-to-complete-epfo-job-how-to-get-interest-on-pf-account/

Related News