आरोग्य आणि चवीचा खजिना! घरीच बनवा शुद्ध नारळाचे दूध; जाणून घ्या सोपी रेसिपी
डेअरी-फ्री आणि व्हेगन आहार घेणाऱ्यांसाठी नारळाचे दूध ठरू शकते उत्तम पर्याय; फक्त दोन घटकांपासून काही मिनिटांत तयार करा घरगुती नारळाचे दूध
नारळाचे दूध : आजच्या धावपळीच्या जीवनशैलीत आरोग्यदायी आणि नैसर्गिक आहाराकडे अनेकांचा कल वाढला आहे. विशेषतः दुग्धजन्य पदार्थ टाळणारे, लॅक्टोजचे सेवन कमी करणारे तसेच व्हेगन किंवा डेअरी-फ्री आहार घेणारे लोक दूधाला पर्याय म्हणून विविध वनस्पतीजन्य पेयांचा वापर करतात. सोया मिल्क, बदामाचे दूध, ओट मिल्क यांसोबतच नारळाचे दूध हा देखील चविष्ट आणि स्वयंपाकात मोठ्या प्रमाणावर वापरता येणारा पर्याय आहे.
बाजारात नारळाचे दूध विविध पॅकिंगमध्ये उपलब्ध असते. मात्र, त्यामध्ये प्रक्रिया, घटक आणि साठवणुकीनुसार वेगवेगळे पदार्थ असू शकतात. त्याऐवजी ताजा नारळ आणि कोमट पाणी वापरून घरच्या घरी नारळाचे दूध तयार करणे अत्यंत सोपे आहे. विशेष म्हणजे यासाठी अवघ्या दोन प्रमुख घटकांची गरज भासते.
नारळाचे दूध म्हणजे नेमके काय?
नारळाचा ताजा गर किसून किंवा तुकडे करून तो पाण्यासोबत मिक्सरमध्ये बारीक केला जातो. त्यानंतर हे मिश्रण स्वच्छ कापडातून किंवा बारीक चाळणीतून गाळले जाते. त्यातून मिळणारा पांढरा, मलईदार द्रव म्हणजे नारळाचे दूध.
Related News
निक्की तांबोळी-अरबाज पटेल यांच्या नात्यात दुरावा? अनफॉलोनंतर चर्चांना उधाण
‘प्रत्येक नो-बॉलसाठी खेळाडू आणि कोचला दंड ठोठवा!’ सुनील गावस्कर संतापले
भारताच्या सीमेवर पाकिस्तानचा मोठा युद्धसराव; ‘KARRAR’चा व्हिडीओ समोर, चिंता वाढली!
9 पेक्षा जास्त SIM कार्ड असतील तर होणार बंद? जाणून घ्या सरकारचा नवा नियम
मलालांच्या पुस्तकाच्या वाचनाला बजरंग दलाचा विरोध; काँग्रेस कार्यकर्त्यांशी झटापट
सोनम वांगचुक यांचे अभिजीत दिपकेंबाबत मोठे विधान; म्हणाले, “तो काही संत नाही!”
iQOO चे स्वस्त TWS इअरबड्स भारतात लाँच; 1,899 रुपयांत मिळणार 50 तासांची बॅटरी!
Bajaj Pulsar चं नवं जनरेशन! 24 ऑगस्टला Pulsar 125 आणि 150 होणार लाँच
iQOO चा धुमाकूळ! 7,050mAh बॅटरीसह iQOO Z11 5G भारतात लाँच; किंमत आणि फीचर्स जाणून घ्या
सुप्रिया सुळे सरकारवर बरसल्या, भातखळकरांनी दिलं खोचक उत्तर; म्हणाले “पक्ष सांभाळा”
‘आई कुठे काय करते’मधील अभिनेत्रीचा संसार मोडला; 8 वर्षांनंतर घटस्फोट, अक्षया गुरवने दिली माहिती
मनोज जरांगे पाटील यांच्या मागणीवर CM फडणवीसांचं मोठं वक्तव्य; म्हणाले, ‘संविधानिक मागण्या असतील तर मार्ग काढू’
नारळाच्या दुधाची घट्टता त्यात वापरलेल्या नारळाच्या गराचे आणि पाण्याचे प्रमाण यावर अवलंबून असते. पहिल्यांदा काढलेले दूध तुलनेने घट्ट आणि मलईदार असते, तर त्याच नारळाच्या गरामध्ये पुन्हा पाणी घालून काढलेले दूध पातळ असते.
घरगुती नारळाचे दूध आरोग्यासाठी का ठरू शकते फायदेशीर?
नारळाच्या दुधामध्ये नारळातील चरबी आणि इतर पोषक घटक असतात. मात्र, त्याचे आरोग्यविषयक फायदे सांगताना एक गोष्ट लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे—नारळाचे दूध हे गायीच्या किंवा म्हशीच्या दुधासारखे पोषणदृष्ट्या समान नसते. विशेषतः प्रथिने आणि काही जीवनसत्त्वांच्या बाबतीत दोन्ही वेगळे आहेत.
१. लॅक्टोज नसलेला पर्याय
नारळाचे दूध वनस्पतीजन्य असल्यामुळे त्यात दुधातील लॅक्टोज नसतो. त्यामुळे लॅक्टोज टाळणाऱ्या व्यक्तींना ते आहारात वापरता येऊ शकते. मात्र, एखाद्या व्यक्तीला दूध पचत नसल्यास त्यामागील कारण समजून घेणे आणि आवश्यक असल्यास तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे योग्य ठरते.
२. नारळातील चरबीचा स्रोत
नारळामध्ये नैसर्गिक चरबी असते आणि त्यातील काही भाग मध्यम-साखळीतील फॅटी अॅसिड्सचा असतो. त्यामुळे नारळाचे दूध ऊर्जा देणारे अन्न ठरू शकते. मात्र, त्यात चरबी आणि कॅलरीजही असू शकतात. त्यामुळे वजन कमी करण्याचा प्रयत्न करणाऱ्यांनी त्याचे सेवन प्रमाणात करणे महत्त्वाचे आहे.
३. त्वचा आणि केसांसाठी?
नारळामध्ये विविध पोषक घटक असले तरी नारळाचे दूध प्यायल्याने त्वचा चमकदार किंवा केस आपोआप मजबूत होतात, असा थेट निष्कर्ष काढणे योग्य नाही. मात्र, संतुलित आहाराचा भाग म्हणून नारळाचा समावेश करता येतो.
४. पोट भरल्यासारखे वाटण्यास मदत
नारळाच्या दुधातील चरबीमुळे काही लोकांना जेवल्यानंतर किंवा पेय घेतल्यानंतर अधिक वेळ तृप्त वाटू शकते. मात्र, त्यातील कॅलरीज लक्षात घेऊन योग्य प्रमाणात सेवन करणे गरजेचे आहे.
घरच्या घरी नारळाचे दूध बनवण्यासाठी साहित्य
घरगुती नारळाचे दूध तयार करण्यासाठी फार मोठी तयारी करण्याची आवश्यकता नाही.
साहित्य :
- १ ताजा नारळ
- २ ते ३ कप कोमट पाणी
नारळाचा बाहेरील कठीण भाग काढून त्याचा गर तुकडे करून घ्यावा किंवा नारळ किसून घ्यावा.
नारळाचे दूध बनवण्याची सोपी पद्धत
पहिली पायरी : नारळ तयार करा
सर्वप्रथम ताजा नारळ फोडून त्यातील गर काढावा. गराचे छोटे तुकडे करावेत. नारळाच्या गरावरील तपकिरी भाग काढून टाकल्यास दूध अधिक पांढरे दिसते. मात्र, तो काढणे अनिवार्य नाही.
दुसरी पायरी : मिक्सरमध्ये वाटा
नारळाचे तुकडे मिक्सरच्या भांड्यात घ्यावेत. त्यामध्ये साधारण १ ते १.५ कप कोमट पाणी घालावे. त्यानंतर नारळ पूर्णपणे बारीक होईपर्यंत मिश्रण फिरवावे.
तिसरी पायरी : मिश्रण गाळा
आता एका मोठ्या भांड्यावर स्वच्छ सुती कापड किंवा बारीक चाळणी ठेवावी. त्यामध्ये तयार झालेले नारळाचे मिश्रण ओतावे. हाताने किंवा चमच्याच्या मदतीने मिश्रण घट्ट दाबून त्यातील दूध काढावे.
यातून मिळणारे घट्ट आणि मलईदार दूध म्हणजे फर्स्ट-एक्स्ट्रॅक्ट नारळाचे दूध.
चौथी पायरी : दुसरे दूध तयार करा
उरलेला नारळाचा चोथा पुन्हा मिक्सरमध्ये घ्यावा. त्यामध्ये थोडे कोमट पाणी घालून पुन्हा बारीक करावे आणि त्याच पद्धतीने गाळून घ्यावे. यावेळी मिळणारे दूध तुलनेने पातळ असेल. हे दूध आमटी, सूप, भाजी किंवा इतर पदार्थांमध्ये वापरता येते.
नारळाचे दूध कुठे वापरता येते?
घरगुती नारळाचे दूध विविध पदार्थांमध्ये वापरता येते. सकाळच्या स्मूदीमध्ये ते मिसळता येते. ओट्स किंवा इतर नाश्त्याच्या पदार्थांमध्येही त्याचा वापर करता येतो.
दक्षिण भारतीय पदार्थ, नारळावर आधारित आमटी, विविध करी तसेच थाई करीमध्ये नारळाचे दूध वापरल्याने पदार्थाला विशिष्ट चव आणि मलईदार पोत मिळतो. काही जण साखर किंवा इतर नैसर्गिक गोड पदार्थ घालून नारळाचे दूध पेय म्हणूनही घेतात.
किती दिवस टिकते?
घरच्या घरी तयार केलेल्या नारळाच्या दुधामध्ये बाजारातील अनेक पॅकबंद उत्पादनांप्रमाणे दीर्घकाळ टिकवण्यासाठी संरक्षक पदार्थ नसतात. त्यामुळे ते स्वच्छ, हवाबंद बाटलीत भरून फ्रिजमध्ये ठेवणे योग्य आहे. शक्यतो काही दिवसांतच त्याचा वापर करावा. वापरण्यापूर्वी वास, रंग किंवा चव बदललेली दिसल्यास ते सेवन करू नये.
नारळाचे दूध पौष्टिक असले तरी प्रमाण महत्त्वाचे
नारळाचे दूध हा डेअरी-फ्री आहारातील चविष्ट पर्याय असू शकतो. मात्र, त्याला गायीच्या किंवा म्हशीच्या दुधाचा पूर्ण पोषणात्मक पर्याय समजू नये. विशेषतः प्रथिने, कॅल्शियम आणि इतर पोषक घटकांसाठी आहारात डाळी, कडधान्ये, भाज्या, फळे, बिया आणि इतर पौष्टिक पदार्थांचा समावेश करणे आवश्यक आहे.
त्यामुळे बाजारातील प्रक्रिया केलेले पर्याय घेण्याऐवजी कधीमधी ताज्या नारळापासून घरच्या घरी तयार केलेले नारळाचे दूध हा चविष्ट पर्याय नक्कीच करून पाहता येईल. फक्त नारळ आणि कोमट पाणी—आणि काही सोप्या प्रक्रियेनंतर तयार होते ताजे, मलईदार आणि नैसर्गिक नारळाचे दूध!
Read Also : https://ajinkyabharat.com/5-5/
