अकोला महानगरपालिकेने शहरातील कचरा संकलनासाठी टनावर आधारित नवीन प्रणाली लागू करण्याचा निर्णय घेतला आहे. २०० वाहनांचा ताफा, खासगी कंत्राटदार, संगणकीकृत वजनकाटा आणि पारदर्शक निविदा प्रक्रियेमुळे शहराची स्वच्छता व्यवस्था अधिक सक्षम होणार आहे.
अकोल्यात स्वच्छतेची मोठी क्रांती! टनावर आधारित कचरा संकलनासाठी खासगी कंत्राटदाराला मिळणार जबाबदारी
अकोला शहराच्या स्वच्छतेच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण ठरणारा निर्णय अकोला महानगरपालिकेने घेतला आहे. शहरातील सार्वजनिक ठिकाणी साचणारा तसेच घराघरातून निर्माण होणारा कचरा संकलित करून त्याची विल्हेवाट लावण्यासाठी आता टनावर आधारित नवीन कचरा संकलन प्रणाली लागू करण्याची तयारी अंतिम टप्प्यात आली आहे. या योजनेअंतर्गत शहरातील कचरा गोळा करणे, त्याची वाहतूक करणे आणि डंपिंग ग्राऊंडपर्यंत पोहोचवण्याची संपूर्ण जबाबदारी एका खासगी कंत्राटदाराकडे सोपवली जाणार आहे.
महानगरपालिकेने यासाठी निविदा प्रक्रिया सुरू केली असून ती अंतिम टप्प्यात पोहोचली आहे. प्रशासनाच्या मते, या नव्या व्यवस्थेमुळे शहरातील स्वच्छता अधिक प्रभावी, जलद आणि पारदर्शक पद्धतीने होईल. दरम्यान, ही कोट्यवधी रुपयांची निविदा नागपूरमधील एका नामांकित कंपनीला मिळण्याची शक्यता असल्याची चर्चा प्रशासकीय वर्तुळात सुरू आहे.
Related News
घराघरातून ओला आणि सुका कचरा वेगळा संकलित केला जाणार
नवीन नियमावलीनुसार शहरातील प्रत्येक घरातून ओला आणि सुका कचरा स्वतंत्रपणे गोळा करण्याची जबाबदारी कंत्राटदारावर असेल. याशिवाय मुख्य रस्ते, अंतर्गत गल्लीबोळ, सार्वजनिक ठिकाणे, बाजारपेठा आणि इतर खुल्या जागांवर पडलेला कचरा वेळेत उचलून त्याची योग्य विल्हेवाट लावणेही कंत्राटदारासाठी बंधनकारक राहणार आहे.
महानगरपालिकेचा उद्देश केवळ कचरा उचलण्यापुरता मर्यादित नसून संपूर्ण शहर स्वच्छ, सुंदर आणि कचरामुक्त ठेवण्याचा आहे.
टनावर ठरणार कंत्राटदाराचे बिल
या नव्या व्यवस्थेतील सर्वात महत्त्वाचा बदल म्हणजे कंत्राटदाराला मिळणारे मानधन. यापूर्वी अनेक ठिकाणी फेऱ्यांच्या संख्येनुसार किंवा मनुष्यबळाच्या आधारे देयके दिली जात होती. मात्र अकोल्यात आता कंत्राटदाराचे बिल प्रत्यक्ष गोळा झालेल्या कचऱ्याच्या वजनावर आधारित असेल.
डंपिंग ग्राऊंडवर प्रत्येक वाहनाचे वजन अत्याधुनिक संगणकीकृत वजनकाट्यावर केले जाईल. जितका अधिक कचरा अधिकृतरीत्या जमा होईल, त्यानुसारच कंत्राटदाराला पैसे दिले जातील. त्यामुळे संपूर्ण प्रक्रियेत पारदर्शकता वाढण्यास मदत होईल, असा दावा प्रशासनाने केला आहे.
संगणकीकृत वजनकाट्यामुळे पारदर्शकता
कचरा वाहून नेणाऱ्या प्रत्येक वाहनाचे वजन डंपिंग ग्राऊंडवर संगणकीकृत प्रणालीद्वारे नोंदवले जाणार आहे. त्यामुळे प्रत्यक्ष किती कचरा जमा झाला, किती वाहने आली आणि किती प्रमाणात काम झाले याची अचूक माहिती उपलब्ध होईल.या प्रक्रियेमुळे बनावट नोंदी, अनियमितता किंवा वाद निर्माण होण्याची शक्यता कमी होईल. तसेच कंत्राटदाराच्या कामगिरीचे वस्तुनिष्ठ मूल्यमापन करणेही प्रशासनाला सोपे जाईल.
महापालिकेच्या १०० आणि कंत्राटदाराच्या १०० गाड्या
नवीन योजनेनुसार शहरातील स्वच्छतेसाठी एकूण २०० वाहनांचा ताफा कार्यरत राहणार आहे.महापालिका स्वतःच्या मालकीच्या १०० कचरा संकलन गाड्या कंत्राटदाराला उपलब्ध करून देणार आहे. उर्वरित १०० नवीन वाहने कंत्राटदाराला स्वतःच्या खर्चातून उपलब्ध करावी लागतील.याशिवाय मुख्य डंपिंग ग्राऊंडपर्यंत कचरा वाहून नेण्यासाठी महापालिकेची १० ते १२ मोठी कॉम्पॅक्टर वाहने सतत कार्यरत राहतील.
खासगीकरणामुळे वाढणार कार्यक्षमता?
या योजनेमुळे शहरातील स्वच्छता व्यवस्थेचा मोठा भाग खासगी संस्थेकडे जाणार असल्याने कामाच्या कार्यक्षमतेत वाढ होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. निश्चित जबाबदारी, आधुनिक वाहने, वजनावर आधारित देयके आणि तांत्रिक देखरेख यामुळे स्वच्छता मोहिमेला अधिक गती मिळेल, असा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.
आयुक्त डॉ. सुनील लहाने यांची माहिती
महापालिका आयुक्त डॉ. सुनील लहाने यांनी सांगितले की, टनावर आधारित कचरा संकलनासाठी पूर्णपणे पारदर्शक पद्धतीने निविदा प्रक्रिया राबविण्यात आली आहे. निविदेतील सर्व अटी व शर्ती पूर्ण करणाऱ्या आणि सर्वात कमी दर देणाऱ्या कंपनीला हे काम दिले जाईल.
त्यांच्या मते, नवीन प्रणालीमुळे शहरातील कचरा डेपो कमी होतील, कचऱ्याची वेळेत विल्हेवाट लागेल आणि संपूर्ण स्वच्छता व्यवस्थेत सुधारणा होईल.
अमरावती आणि नागपूरच्या धर्तीवर योजना
स्थायी समितीचे अध्यक्ष विजय अग्रवाल यांनी या योजनेचे समर्थन करताना सांगितले की, अमरावती आणि नागपूर महानगरपालिकांमध्ये यशस्वी ठरलेल्या मॉडेलच्या धर्तीवर अकोल्यातही ही योजना राबविण्यात येत आहे.
त्यांच्या मते, टनावर आधारित कचरा संकलन प्रणालीमुळे शहर अधिक स्वच्छ, सुंदर आणि कचरामुक्त ठेवण्यास मदत होईल. निविदा प्रक्रिया अंतिम टप्प्यात असून लवकरच प्रत्यक्ष अंमलबजावणी सुरू होईल.
नव्या योजनेतील महत्त्वाच्या अटी
- प्रत्येक घरातून ओला आणि सुका कचरा स्वतंत्रपणे संकलित करणे.
- मुख्य रस्ते, गल्लीबोळ आणि सार्वजनिक ठिकाणांची नियमित स्वच्छता.
- कचऱ्याची वेळेत वाहतूक करून डंपिंग ग्राऊंडवर विल्हेवाट लावणे.
- संगणकीकृत वजनकाट्यावर आधारित बिल प्रणाली.
- २०० वाहनांच्या ताफ्याद्वारे शहरभर कचरा संकलन.
- महापालिकेच्या १०० आणि कंत्राटदाराच्या १०० वाहनांचा वापर.
- १० ते १२ कॉम्पॅक्टर वाहनांद्वारे मुख्य डंपिंग ग्राऊंडपर्यंत वाहतूक.
शहरवासीयांच्या अपेक्षा
शहरातील नागरिकांची अपेक्षा आहे की, नवीन प्रणालीमुळे रस्त्यांवर साचणारा कचरा कमी होईल, दुर्गंधीची समस्या आटोक्यात येईल आणि स्वच्छतेच्या बाबतीत अकोला अधिक प्रगत शहरांच्या यादीत स्थान मिळवेल. मात्र या योजनेचे यश हे प्रभावी अंमलबजावणी, सातत्यपूर्ण देखरेख आणि कंत्राटदाराच्या जबाबदार कामकाजावर अवलंबून असेल.
