मुंबईत घर खरेदी होणार महाग? नोंदणी शुल्क वाढीच्या चर्चेने सर्वसामान्यांच्या चिंतेत वाढ
मुंबईत स्वतःचे घर घेण्याचे स्वप्न पाहणाऱ्या सर्वसामान्य नागरिकांसाठी महत्त्वाची बातमी समोर येत आहे. मुंबईतील मालमत्ता खरेदीचा खर्च आणखी वाढण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. राज्य सरकार मालमत्ता नोंदणी शुल्कात वाढ करण्याचा विचार करत असल्याची माहिती समोर आली आहे. जर हा निर्णय लागू झाला तर घर, फ्लॅट, दुकान किंवा जमीन खरेदी करणाऱ्या नागरिकांच्या खिशावर अतिरिक्त आर्थिक भार पडण्याची शक्यता आहे.
सध्या मुंबईत मालमत्ता नोंदणी शुल्काची मर्यादा 30 हजार रुपये आहे. हे शुल्क वाढवून 50 हजार रुपये करण्याचा प्रस्ताव सरकारच्या विचाराधीन असल्याची चर्चा आहे. त्यामुळे मालमत्ता खरेदी करणाऱ्यांना सध्याच्या तुलनेत 20 हजार रुपयांचा अतिरिक्त खर्च करावा लागू शकतो.
दहा वर्षांनंतर शुल्क वाढीचा विचार
नोंदणी महानिरीक्षक कार्यालयातील (Inspector General of Registration) वरिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, गेल्या दहा वर्षांपासून मालमत्ता नोंदणी शुल्कात कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही.
Related News
दरम्यान, गेल्या काही वर्षांत मुंबईतील घरांच्या किमती मोठ्या प्रमाणात वाढल्या आहेत. तसेच राज्य सरकारच्या महसुलात वाढ करण्याच्या उद्देशाने नोंदणी शुल्क वाढवण्याचा विचार केला जात असल्याचे सांगितले जात आहे.
मालमत्ता खरेदी-विक्रीतून सरकारला मुद्रांक शुल्क आणि नोंदणी शुल्काच्या माध्यमातून मोठा महसूल मिळतो. त्यामुळे महसूल वाढीसाठी सरकारकडून हा पर्याय विचारात घेतला जात असल्याची माहिती आहे.
अंतिम निर्णय अद्याप बाकी
मालमत्ता नोंदणी शुल्क वाढीबाबत अद्याप अंतिम निर्णय झालेला नाही. या प्रस्तावावर सरकारमध्ये चर्चा सुरू असल्याचे सांगण्यात येत आहे.
नोंदणी शुल्क सरसकट वाढवायचे की मालमत्तेच्या प्रकारानुसार किंवा भागानुसार शुल्कात बदल करायचा, यावर अद्याप निर्णय झालेला नाही.
मुंबईतील उच्चभ्रू भागांमध्ये किंवा महागड्या मालमत्तांच्या नोंदणी शुल्कात अधिक वाढ करावी का, याबाबतही विचार सुरू असल्याची माहिती आहे.
मात्र, सरकारकडून अधिकृत घोषणा होईपर्यंत नोंदणी शुल्क वाढीबाबत कोणताही अंतिम निष्कर्ष काढता येणार नाही.
मुंबईतील मालमत्ता बाजारात तेजी
दरम्यान, मुंबईतील रिअल इस्टेट क्षेत्रात सध्या सकारात्मक वातावरण असल्याचे आकडेवारीवरून दिसून येत आहे.
जून 2026 मध्ये मुंबईत मोठ्या प्रमाणावर मालमत्ता नोंदणी झाल्याची माहिती समोर आली आहे. मुंबई मालमत्ता नोंदणी विभागाच्या आकडेवारीनुसार, जून महिन्यात 13,413 मालमत्तांची नोंदणी करण्यात आली.
गेल्या वर्षी जून महिन्याच्या तुलनेत यंदा मालमत्ता नोंदणीमध्ये वाढ झाली आहे. जून 2025 च्या तुलनेत यावर्षी 1,851 अधिक मालमत्तांची नोंदणी झाली आहे.
यावरून मुंबईतील घर खरेदी-विक्रीचा व्यवहार अद्यापही मजबूत असल्याचे दिसून येत आहे.
सरकारच्या महसुलात वाढ
मालमत्ता नोंदणीमधून राज्य सरकारच्या महसुलातही मोठी वाढ झाली आहे.
जून 2026 मध्ये राज्य सरकारला मुद्रांक शुल्क आणि नोंदणी शुल्काच्या माध्यमातून तब्बल 1,085 कोटी रुपयांचा महसूल मिळाला आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत यामध्ये 50 कोटी रुपयांची वाढ झाली आहे.
2025 मध्ये संपूर्ण वर्षभरात मुंबईत 1,50,293 मालमत्तांची नोंदणी झाली होती. तर 2026 मध्ये जानेवारी ते जून या सहा महिन्यांच्या कालावधीतच मुंबईत 80,330 मालमत्तांची नोंदणी झाली आहे.
ही आकडेवारी मुंबईतील मालमत्ता बाजारातील वाढती मागणी दर्शवत आहे.
घर खरेदीदारांच्या खिशावर काय परिणाम होणार?
मालमत्ता खरेदी करताना नोंदणी शुल्क भरणे अनिवार्य असते. घर, फ्लॅट, दुकान, जमीन किंवा अन्य कोणतीही मालमत्ता खरेदी केल्यानंतर नोंदणी प्रक्रिया पूर्ण करण्यासाठी हे शुल्क भरावे लागते.
जर सरकारने नोंदणी शुल्क 30 हजार रुपयांवरून 50 हजार रुपये केले, तर प्रत्येक खरेदीदाराला अतिरिक्त 20 हजार रुपयांचा खर्च करावा लागू शकतो.
आधीच मुंबईतील घरांच्या वाढत्या किमती, मुद्रांक शुल्क, जीएसटी आणि इतर खर्चामुळे घर खरेदी करणे सामान्य नागरिकांसाठी आव्हानात्मक झाले आहे. त्यातच नोंदणी शुल्क वाढल्यास घर खरेदीचा एकूण खर्च आणखी वाढण्याची शक्यता आहे.
बिल्डर आणि ग्राहकांची भूमिका महत्त्वाची
नोंदणी शुल्क वाढीच्या प्रस्तावावर रिअल इस्टेट क्षेत्रातील व्यावसायिक आणि ग्राहक संघटनांची भूमिका महत्त्वाची ठरणार आहे.
बिल्डर संघटनांकडून याबाबत प्रतिक्रिया येण्याची शक्यता आहे. कारण अतिरिक्त खर्च वाढल्यास घर खरेदीदारांच्या निर्णयावर त्याचा परिणाम होऊ शकतो.
दुसरीकडे, सरकारच्या दृष्टीने महसूल वाढवणे हा महत्त्वाचा मुद्दा आहे. त्यामुळे ग्राहकांवरील आर्थिक भार आणि सरकारी महसूल यामध्ये संतुलन साधण्याचे आव्हान सरकारसमोर असणार आहे.
निर्णयाकडे सर्वांचे लक्ष
मालमत्ता नोंदणी शुल्क वाढीचा प्रस्ताव सध्या चर्चेच्या पातळीवर आहे. अंतिम निर्णय झाल्यानंतरच याबाबत चित्र स्पष्ट होईल.
मात्र, जर शुल्क वाढ लागू झाली तर मुंबईत घर खरेदी करणाऱ्या नागरिकांच्या खर्चात निश्चितच वाढ होणार आहे. त्यामुळे सरकारच्या अंतिम निर्णयाकडे मुंबईतील घर खरेदीदार, बिल्डर आणि रिअल इस्टेट क्षेत्राचे लक्ष लागले आहे.
Read Also : https://ajinkyabharat.com/yellow-alert-for-35-districts-of-maharashtra-big-signal-for-next-5-days/
