रेल्वे प्रवाशांसाठी 7 जबरदस्त ट्रिक्स! ट्रेन सुटल्यानंतरही रिकामी बर्थ शोधा; IRCTC चे पॉवरफुल फीचर ठरेल गेमचेंजर
भारतीय रेल्वेने प्रवाशांच्या सोयीसाठी अनेक डिजिटल सुविधा उपलब्ध करून दिल्या आहेत. मात्र अजूनही अनेक प्रवाशांना या सुविधांची माहिती नसल्यामुळे त्यांना अनावश्यक त्रास सहन करावा लागतो. विशेषतः वेटिंग लिस्टवर असलेल्या प्रवाशांना प्रवासादरम्यान रिकामी बर्थ मिळेल का, याची सतत चिंता असते. अनेक जण संपूर्ण प्रवासभर TTE च्या मागे फिरत राहतात किंवा प्रत्येक स्टेशनवर रिकामी सीट शोधण्याचा प्रयत्न करतात.
आता मात्र ही समस्या मोठ्या प्रमाणात दूर होणार आहे. IRCTC च्या Chart Vacancy या डिजिटल फीचरमुळे ट्रेन सुटल्यानंतरही कोणत्या कोचमध्ये कोणती बर्थ रिकामी आहे, याची माहिती प्रवाशांना थेट त्यांच्या मोबाईलवर मिळू शकते. त्यामुळे रिकामी सीट शोधण्यासाठी अंदाज बांधण्याची किंवा TTE च्या शोधात फिरण्याची आवश्यकता राहत नाही.
Related News
IRCTC : काय आहे Chart Vacancy फीचर?
Chart Vacancy हे IRCTC द्वारे उपलब्ध करून दिलेले विशेष ऑनलाइन फीचर आहे. ट्रेनचा अंतिम आरक्षण चार्ट तयार झाल्यानंतर हे फीचर सक्रिय होते. त्यानंतर कोणत्या कोचमध्ये किती जागा रिकाम्या आहेत, कोणती बर्थ उपलब्ध आहे किंवा एखादे आरक्षण रद्द झाल्यामुळे कोणती सीट मोकळी झाली आहे, याची माहिती यात पाहता येते.
हे फीचर विशेषतः पुढील प्रवाशांसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरते.
- वेटिंग लिस्टवरील प्रवासी
- RAC तिकीटधारक
- प्रवासादरम्यान सीट बदलू इच्छिणारे प्रवासी
- तातडीने प्रवास करणारे नागरिक
चालत्या ट्रेनमध्ये रिकामी बर्थ कशी पाहाल?
रिकामी सीट शोधण्यासाठी पुढील प्रक्रिया अवलंबा.
- IRCTC ची अधिकृत वेबसाइट किंवा Rail Connect App उघडा.
- मुख्य पानावर Chart/Vacancy पर्याय निवडा.
- ट्रेन क्रमांक टाका.
- प्रवासाची तारीख निवडा.
- बोर्डिंग स्टेशन नमूद करा.
- त्यानंतर Get Train Chart वर क्लिक करा.
- आपल्या प्रवासाचा वर्ग निवडा.
- स्क्रीनवर संबंधित कोच आणि रिकाम्या बर्थची संपूर्ण माहिती दिसेल.
यामध्ये Sleeper, Third AC, Second AC, First AC अशा सर्व वर्गांतील उपलब्ध जागांची माहिती मिळते.
IRCTC : रिकामी सीट दिसल्यानंतर काय करावे?
मोबाईलवर रिकामी बर्थ दिसली म्हणजे ती आपोआप मिळेल असे नाही. त्यासाठी रेल्वेच्या नियमांचे पालन करावे लागते.प्रथम संबंधित कोच आणि बर्थ क्रमांक नोंदवून ठेवा. त्यानंतर तात्काळ TTE शी संपर्क साधा. आवश्यक असल्यास मोबाईलवरील Chart Vacancy ची माहिती त्यांना दाखवा.
जर ती जागा अधिकृतपणे उपलब्ध असेल आणि रेल्वेच्या नियमानुसार तुम्हाला ती देता येत असेल, तर TTE ती तुमच्या नावावर अलॉट करू शकतो. आवश्यक असल्यास अतिरिक्त भाडे भरावे लागू शकते. त्यानंतर अधिकृत पावती किंवा अपडेटेड तिकीट दिले जाते.
वेटिंग प्रवाशांसाठी मोठा दिलासा
पूर्वी वेटिंग तिकीट असलेल्या प्रवाशांना प्रत्येक स्टेशनवर TTE शोधावा लागत असे. अनेक वेळा माहितीअभावी रिकाम्या बर्थ उपलब्ध असूनही प्रवाशांना त्याचा लाभ मिळत नव्हता.Chart Vacancy फीचरमुळे आता प्रत्येक प्रवासी स्वतःच उपलब्ध जागांची माहिती तपासू शकतो. त्यामुळे वेळेची बचत होते आणि सीट मिळण्याची शक्यता देखील वाढते.
कोणत्या परिस्थितीत सीट रिकामी होते?
रेल्वेमध्ये विविध कारणांमुळे सीट उपलब्ध होऊ शकते.
- प्रवाशाने तिकीट रद्द केले असल्यास
- प्रवासी प्रवासासाठी हजर न राहिल्यास
- अपग्रेडेशनमुळे सीट रिकामी झाल्यास
- प्रवासादरम्यान सीट बदल झाल्यास
- काही विशेष रेल्वे कोट्यातील जागा रिकाम्या राहिल्यास
अशा सर्व जागांची माहिती अंतिम चार्टमध्ये अपडेट होत राहते.
TTE कडेच असतो अंतिम अधिकार
अनेक प्रवाशांमध्ये एक गैरसमज आहे की ऑनलाइन रिकामी सीट दिसली म्हणजे ती लगेच मिळते. प्रत्यक्षात तसे नसते.रेल्वेच्या नियमानुसार अंतिम वाटपाचा अधिकार केवळ TTE कडे असतो. त्यामुळे ऑनलाइन माहिती पाहिल्यानंतरही अधिकृत मंजुरी TTE कडूनच घ्यावी लागते.
कोणाला मिळू शकते प्राधान्य?
रिकाम्या बर्थचे वाटप करताना काही बाबी विचारात घेतल्या जातात.
- RAC प्रवासी
- वेटिंग लिस्ट प्रवासी
- ज्येष्ठ नागरिक
- महिला प्रवासी
- वैद्यकीय कारणे
- रेल्वेच्या प्रचलित नियमांनुसार पात्र असलेले प्रवासी
डिजिटल सुविधेमुळे वाढली पारदर्शकता
IRCTC च्या या सुविधेमुळे प्रवाशांना स्वतः माहिती तपासण्याची संधी मिळते. त्यामुळे अफवा, चुकीची माहिती किंवा अनावश्यक धावपळ टाळता येते.रेल्वे प्रशासनाने डिजिटल सेवांचा विस्तार केल्यामुळे तिकीट बुकिंगपासून सीटची माहिती मिळवण्यापर्यंत अनेक प्रक्रिया आता मोबाईलवर उपलब्ध झाल्या आहेत.
लक्षात ठेवण्यासारख्या महत्त्वाच्या गोष्टी
- रिकामी सीट दिसली तरी ती निश्चित मिळेल याची हमी नसते.
- अंतिम निर्णय TTE घेतो.
- अतिरिक्त भाडे लागू शकते.
- अधिकृत पावती घेणे आवश्यक आहे.
- प्रवासादरम्यान नियमांचे पालन करणे बंधनकारक आहे.
रेल्वे प्रवास अधिक सोयीस्कर आणि पारदर्शक करण्यासाठी IRCTC चे Chart Vacancy फीचर अत्यंत उपयुक्त ठरत आहे. वेटिंग लिस्ट किंवा RAC असलेल्या प्रवाशांसाठी ही सुविधा मोठा दिलासा देणारी आहे. ट्रेन सुटल्यानंतरही कोणती बर्थ रिकामी आहे, याची माहिती मोबाईलवर मिळत असल्यामुळे वेळ वाचतो आणि TTE कडून अधिकृतपणे सीट मिळवण्याची प्रक्रिया अधिक सोपी होते. त्यामुळे पुढील वेळी रेल्वेने प्रवास करताना या फीचरचा नक्की वापर करा.
