मुंबई-दुबई हवाई मार्गावर सर्वाधिक प्रवासी; UAE भारतीयांचा सर्वाधिक पसंतीचा देश
मुंबई : भारतातून परदेशात प्रवास करणाऱ्या नागरिकांसाठी मुंबई विमानतळ हे सर्वात महत्त्वाचे केंद्र बनत असल्याचे पुन्हा एकदा स्पष्ट झाले आहे. 2026 च्या जानेवारी ते मार्च या पहिल्या तिमाहीतील आंतरराष्ट्रीय हवाई वाहतूक अहवालानुसार, मुंबई-दुबई आणि दुबई-मुंबई हा देशातील सर्वाधिक व्यस्त आंतरराष्ट्रीय हवाई मार्ग ठरला आहे. याचबरोबर युनायटेड अरब अमिरात अर्थात UAE हा भारतीय प्रवाशांचा सर्वाधिक पसंतीचा देश ठरल्याचेही आकडेवारीतून समोर आले आहे.
गेल्या काही वर्षांत भारत आणि UAE यांच्यातील व्यावसायिक, पर्यटन, रोजगार आणि व्यापार संबंध अधिक मजबूत झाले आहेत. त्यामुळे दरवर्षी लाखो भारतीय दुबई, अबुधाबी, शारजाह आणि इतर अमिराती शहरांकडे प्रवास करत आहेत. यंदाच्या पहिल्या तिमाहीतील आकडेवारीने हा ट्रेंड आणखी स्पष्ट केला आहे.
Related News
मुंबई-दुबई मार्गावर विक्रमी प्रवासी

अहवालानुसार, 2026 च्या पहिल्या तिमाहीत UAE मधून भारतात तब्बल 24 लाख 85 हजार 192 प्रवासी दाखल झाले. तर भारतातून UAE ला 25 लाख 19 हजार 478 प्रवाशांनी प्रवास केला. या दोन्ही आकड्यांमध्ये मुंबई विमानतळाचा सर्वाधिक वाटा असल्याचे दिसून आले.
फक्त दुबईहून मुंबईत 2 लाख 55 हजार 398 प्रवासी दाखल झाले, तर मुंबईहून दुबईकडे 2 लाख 57 हजार 451 प्रवाशांनी उड्डाण केले. ही संख्या देशातील इतर कोणत्याही आंतरराष्ट्रीय मार्गापेक्षा अधिक असल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
मुंबई विमानतळावरून दररोज मोठ्या प्रमाणात मुंबई-दुबई विमानसेवा उपलब्ध असतात. एअर इंडिया, इंडिगो, एमिरेट्स, फ्लाय दुबई, विस्तारा आणि इतर अनेक विमान कंपन्या या मार्गावर सेवा देतात. व्यावसायिक प्रवासी, पर्यटनासाठी जाणारे नागरिक, नोकरीसाठी UAE मध्ये राहणारे भारतीय आणि खरेदीसाठी दुबईला जाणारे पर्यटक यामुळे या मार्गावर कायम मोठी गर्दी असते.
दिल्ली विमानतळाचाही मोठा वाटा
मुंबईनंतर दिल्ली विमानतळावर मुंबई-दुबई हून सर्वाधिक प्रवासी दाखल झाल्याचे अहवालात नमूद करण्यात आले आहे. दिल्ली आणि दुबई यांच्यातील हवाई वाहतुकीतही सातत्याने वाढ होत आहे. उत्तर भारतातील प्रवाशांसाठी दिल्ली विमानतळ हे मोठे आंतरराष्ट्रीय केंद्र असल्याने दुबईकडे जाणाऱ्या प्रवाशांची संख्या येथेही मोठी आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, भारतातील वाढती मध्यमवर्गीय लोकसंख्या, परदेश प्रवासाची वाढती आवड आणि विमान भाड्यांमधील स्पर्धात्मक दर यामुळे आंतरराष्ट्रीय हवाई प्रवासात मोठी वाढ होत आहे.
भारतीयांचा UAE कडे वाढता ओढा का?
UAE हा भारतीयांसाठी केवळ पर्यटनाचा नाही, तर रोजगार आणि व्यापाराच्या दृष्टीनेही महत्त्वाचा देश आहे. दुबई आणि अबुधाबीमध्ये लाखो भारतीय काम करतात. विशेषतः महाराष्ट्र, केरळ, पंजाब, गुजरात आणि उत्तर प्रदेश येथील नागरिक मोठ्या प्रमाणात UAE मध्ये कार्यरत आहेत.
भारतीयांचा UAE कडे वाढता ओढा असण्यामागे अनेक कारणे आहेत:
1. रोजगाराच्या संधी
दुबई आणि UAE मधील बांधकाम, आयटी, हॉटेल, हेल्थकेअर आणि सेवा क्षेत्रात भारतीयांना मोठ्या प्रमाणात रोजगार उपलब्ध होतो.
2. पर्यटन आणि लक्झरी अनुभव
दुबई हे जगातील सर्वात लोकप्रिय पर्यटन स्थळांपैकी एक बनले आहे. बुर्ज खलिफा, दुबई मॉल, पाम जुमेराह, डेजर्ट सफारी यांसारखी आकर्षणे भारतीय पर्यटकांना मोठ्या प्रमाणात आकर्षित करतात.
3. व्यवसाय आणि व्यापार
भारत-UAE व्यापार संबंध मजबूत होत असून अनेक भारतीय उद्योजक दुबईमध्ये व्यवसाय करत आहेत.
4. कमी अंतर आणि सोयीस्कर फ्लाइट्स
मुंबईहून दुबईला केवळ तीन ते चार तासांत पोहोचता येते. शिवाय दररोज मोठ्या संख्येने फ्लाइट्स उपलब्ध असल्याने हा मार्ग अधिक लोकप्रिय बनला आहे.
मध्य आशियातील तणावाचा परिणाम
मध्य आशियातील काही भागांमध्ये गेल्या काही काळात निर्माण झालेल्या तणावपूर्ण परिस्थितीमुळे अनेक भारतीय तात्पुरते मायदेशी परतले होते. मात्र परिस्थिती स्थिर झाल्यानंतर पुन्हा मोठ्या प्रमाणात भारतीयांनी UAE आणि इतर आखाती देशांचा मार्ग धरल्याचे आकडेवारीतून दिसून येते.
विशेष म्हणजे, मुंबई-दुबई गेल्या वर्षीच्या पहिल्या तिमाहीतही UAE मधून भारतात 26 लाखांहून अधिक प्रवासी आले होते, तर 29 लाखांहून अधिक प्रवासी भारतातून UAE ला गेले होते. यावरून भारत-UAE प्रवासी वाहतुकीचा वेग कायम असल्याचे स्पष्ट होते.
थायलंड, सिंगापूर आणि सौदी अरेबियालाही मागे टाकले
थायलंड, सिंगापूर आणि सौदी अरेबिया हे देशही भारतीय प्रवाशांसाठी लोकप्रिय मानले जातात. मात्र 2026 च्या पहिल्या तिमाहीत या देशांमध्ये येणाऱ्या-जाणाऱ्या प्रवाशांची संख्या 10 लाखांच्या आत राहिली.त्यामुळे UAE ने पुन्हा एकदा भारतीय प्रवाशांच्या पसंतीत अव्वल स्थान कायम ठेवले आहे. विशेषतः दुबई हे भारतीय पर्यटक आणि व्यावसायिकांसाठी सर्वाधिक पसंतीचे शहर बनले आहे.
मुंबई विमानतळाची वाढती क्षमता
मुंबई विमानतळावर गेल्या काही वर्षांत प्रवासी सुविधांमध्ये मोठ्या प्रमाणात सुधारणा करण्यात आल्या आहेत. अत्याधुनिक टर्मिनल्स, डिजिटल चेक-इन सेवा, जलद इमिग्रेशन प्रक्रिया आणि वाढत्या आंतरराष्ट्रीय विमानसेवा यामुळे प्रवाशांना अधिक सोयीस्कर अनुभव मिळत आहे.तज्ज्ञांच्या मते, आगामी काळात नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ सुरू झाल्यानंतर मुंबई महानगर क्षेत्रातील आंतरराष्ट्रीय हवाई वाहतुकीत आणखी मोठी वाढ होऊ शकते.
मालवाहतुकीत हाँगकाँग अव्वल
प्रवासी वाहतुकीसोबतच आंतरराष्ट्रीय मालवाहतुकीतही मोठी वाढ झाल्याचे या अहवालातून स्पष्ट झाले आहे. पहिल्या तिमाहीत हाँगकाँगमधून भारतात 31 हजार टनांहून अधिक मालवाहतूक झाली. त्यामुळे भारताकडे आयात माल पाठवणाऱ्या देशांमध्ये हाँगकाँग अव्वल ठरला.
हाँगकाँगनंतर युनायटेड किंगडम, जर्मनी आणि UAE या देशांचा क्रमांक लागतो. इलेक्ट्रॉनिक्स, औद्योगिक साहित्य, तंत्रज्ञान उपकरणे आणि विविध उपभोग्य वस्तूंची आयात मोठ्या प्रमाणात होत असल्याचे तज्ज्ञ सांगतात.
निर्यातीत UAE पुन्हा नंबर-1
भारताकडून परदेशात जाणाऱ्या मालवाहतुकीत UAE अव्वल ठरले आहे. जानेवारी ते मार्च 2026 या कालावधीत भारतातून UAE ला तब्बल 59 हजार टन माल पाठवण्यात आला.भारतातून UAE मध्ये मोठ्या प्रमाणात अन्नधान्य, वस्त्रोद्योग उत्पादने, दागिने, इलेक्ट्रॉनिक वस्तू आणि औद्योगिक साहित्य निर्यात केले जाते.UAE नंतर युनायटेड किंगडम आणि जर्मनी या देशांकडेही मोठ्या प्रमाणात मालवाहतूक झाली.
काही देशांतून शून्य मालवाहतूक
अहवालात काही देशांबाबत धक्कादायक माहितीही समोर आली आहे. येमेन, तुर्कमेनिस्तान आणि युगांडा या देशांतून भारतात या तिमाहीत शून्य टन मालवाहतूक झाली.तर अझरबैजान, बेलारूस, भूतान आणि किरगिझस्तान येथून अत्यल्प प्रमाणात माल भारतात आला. याशिवाय भारतातून कंबोडियाला कोणतीही मालवाहतूक झाली नसल्याचेही अहवालात नमूद करण्यात आले आहे.
एव्हिएशन क्षेत्रासाठी सकारात्मक संकेत
भारतातील मुंबई-दुबई आंतरराष्ट्रीय हवाई वाहतूक सातत्याने वाढत असल्याने विमान वाहतूक क्षेत्रासाठी हे अत्यंत सकारात्मक संकेत मानले जात आहेत. कोरोना महामारीनंतर काही वर्षे मंदावलेले हवाई क्षेत्र आता पुन्हा वेगाने उभारी घेत आहे.विशेषतः भारतीय नागरिकांच्या वाढत्या उत्पन्नामुळे आणि पर्यटन संस्कृती वाढल्यामुळे परदेश प्रवासाची मागणी वाढत आहे. त्याचबरोबर भारतातील विमान कंपन्याही नव्या आंतरराष्ट्रीय मार्गांवर भर देत आहेत.
आगामी काळात आणखी वाढ अपेक्षित
तज्ज्ञांच्या मते, मुंबई-दुबई वर्षाच्या पुढील तिमाहीतही भारत-UAE प्रवासी वाहतुकीत आणखी वाढ होण्याची शक्यता आहे. उन्हाळी सुट्ट्या, सणासुदीचा काळ आणि पर्यटन हंगामामुळे दुबई आणि इतर आखाती देशांकडे जाणाऱ्या प्रवाशांची संख्या वाढू शकते.याशिवाय, भारत आणि UAE यांच्यातील आर्थिक संबंध अधिक मजबूत होत असल्याने व्यापार आणि मालवाहतुकीतही आगामी काळात मोठी वाढ होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
मुंबई-दुबई 2026 च्या पहिल्या तिमाहीतील आंतरराष्ट्रीय हवाई वाहतूक अहवालाने एक गोष्ट स्पष्ट केली आहे — भारतीय प्रवाशांसाठी UAE हे अजूनही सर्वाधिक पसंतीचे आंतरराष्ट्रीय गंतव्यस्थान आहे. मुंबई-दुबई हवाई मार्गाने देशातील सर्वाधिक प्रवासी वाहतूक नोंदवून नवा विक्रम केला आहे.
मुंबई विमानतळाची वाढती क्षमता, भारत-UAE मजबूत संबंध, रोजगाराच्या संधी आणि पर्यटनाचे आकर्षण यामुळे आगामी काळातही हा ट्रेंड कायम राहण्याची शक्यता आहे. प्रवासी वाहतुकीसोबतच मालवाहतुकीतही UAE आणि हाँगकाँग यांचे वर्चस्व कायम असल्याने भारताच्या आंतरराष्ट्रीय व्यापार संबंधांना नवी गती मिळत असल्याचे चित्र आहे.
