राज्यात गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या अवकाळी पावसाने शेतकऱ्यांची झोप उडवली आहे. एप्रिल महिन्याच्या सुरुवातीलाच पावसाने जोरदार हजेरी लावल्याने अनेक पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले आहे. परिस्थिती अजूनही पूर्णपणे नियंत्रणात आलेली नसून आजही काही भागांमध्ये पावसाचा इशारा देण्यात आला आहे. भारतीय हवामान विभागाने दिलेल्या अंदाजानुसार दक्षिण महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि काही उत्तर महाराष्ट्रातील जिल्ह्यांमध्ये विजांच्या कडकडाटासह पाऊस होण्याची शक्यता आहे.
हवामानात सतत बदल, नागरिक त्रस्त
राज्यातील हवामानात गेल्या आठ ते दहा दिवसांपासून सातत्याने बदल होत आहेत. कधी पाऊस, कधी ऊन, तर कधी ढगाळ वातावरण अशी परिस्थिती निर्माण झाली आहे. यामुळे नागरिकांनाही उकाडा आणि दमट वातावरणाचा त्रास सहन करावा लागत आहे. विशेषतः कोकण भागात उष्णता आणि आर्द्रतेचे प्रमाण वाढल्याने उकाडा अधिक जाणवत आहे.
दरम्यान, राज्यातील तापमानातही चढउतार दिसून येत आहेत. महाबळेश्वर येथे राज्यातील सर्वात कमी तापमानाची नोंद झाली असून ते 16.8 अंश सेल्सिअस इतके आहे. दुसरीकडे, इतर भागांमध्ये ढगाळ वातावरणामुळे उष्णतेची तीव्रता वाढल्याचे चित्र आहे.
Related News
पीक विमा योजनेत सहभागी होण्यासाठी आणखी 8 दिवस; कृषिमंत्र्यांची मोठी घोषणा
Nagpur Rain: नागपुरात तुफान पाऊस! रस्ते जलमय, सोमलवार शाळेचं मैदान पाण्याखाली; नागरिकांची तारांबळ
Maharashtra Rain Alert : अरबी समुद्रात चक्राकार वारे सक्रिय; राज्यातील 22 जिल्ह्यांना पावसाचा अलर्ट, हवामान खात्याचा मोठा इशारा
Maharashtra Rains : महाराष्ट्रात धो-धो पाऊस! पालघरमध्ये पूरस्थिती, 16 गावांचा संपर्क तुटला; शाळांना सुट्टी
Farmer Loan Waiver : शेतकऱ्यांची प्रतीक्षा संपली! आज दुपारी 3 वाजता कर्जमाफीची पहिली यादी जाहीर
दक्षिण महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात इशारा
आजच्या अंदाजानुसार सांगली, लातूर आणि धाराशिव या जिल्ह्यांमध्ये विजांच्या कडकडाटासह पाऊस होण्याची शक्यता आहे. या भागांमध्ये आधीच सतत पावसामुळे पिकांचे नुकसान झाले असून शेतकरी मोठ्या संकटात सापडले आहेत. पाऊस थांबण्याची चिन्हे नसल्यामुळे शेती कामांवर परिणाम होत आहे.
धुळे जिल्ह्यात मोठे नुकसान
उत्तर महाराष्ट्रातील धुळे जिल्ह्यात अवकाळी पाऊस आणि गारपिटीमुळे मोठे नुकसान झाले आहे. मार्च महिन्याच्या शेवटी आणि एप्रिलच्या सुरुवातीला झालेल्या पावसामुळे तब्बल 25 हजार शेतकऱ्यांचे नुकसान झाले आहे. सुमारे 14,831 हेक्टरवरील पिके बाधित झाली असून यामध्ये मका आणि कांदा या पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले आहे.
या नुकसानीमुळे शेतकऱ्यांची आर्थिक परिस्थिती डळमळीत झाली आहे. आधीच उत्पादन खर्च वाढलेला असताना पावसामुळे उत्पन्नावर मोठा परिणाम झाल्याने शेतकरी अडचणीत सापडले आहेत.
18 हजारांहून अधिक शेतकरी बाधित
राज्यातील इतर भागांमध्येही परिस्थिती वेगळी नाही. एप्रिलच्या सुरुवातीला झालेल्या पावसामुळे तब्बल 18 हजार 687 शेतकऱ्यांचे नुकसान झाले आहे. सुमारे 11,627 हेक्टरवरील पिके बाधित झाली असून गहू, हरभरा आणि कांदा या प्रमुख पिकांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले आहे.
जिल्हा कृषी अधीक्षकांनी याबाबतचा अहवाल शासनाला सादर केला असून नुकसान भरपाईची मागणी करण्यात आली आहे. मात्र, शेतकऱ्यांना प्रत्यक्ष मदत मिळण्यासाठी वेळ लागण्याची शक्यता असल्याने त्यांची चिंता वाढली आहे.
नाशिकच्या द्राक्ष उत्पादकांना मोठा फटका
द्राक्ष उत्पादनासाठी प्रसिद्ध असलेल्या नाशिक जिल्ह्यातील निफाड तालुक्यात अवकाळी पाऊस आणि गारपिटीमुळे द्राक्ष बागांचे मोठे नुकसान झाले आहे. सध्या द्राक्ष काढणीचा अंतिम टप्पा सुरू असताना आलेल्या या नैसर्गिक संकटामुळे शेतकऱ्यांचे मोठे नुकसान झाले आहे.
वादळी वाऱ्यासह झालेल्या पावसामुळे द्राक्षांची गुणवत्ता घसरली आहे. परिणामी बाजारात द्राक्षांच्या दरात सुमारे 40 टक्क्यांची घसरण झाली आहे. यामुळे द्राक्ष उत्पादक शेतकरी आर्थिक संकटात सापडले आहेत.
शेतीपिकांवर दुहेरी संकट
अवकाळी पाऊस आणि गारपीट यामुळे शेतकऱ्यांवर दुहेरी संकट कोसळले आहे. एका बाजूला उत्पादनाचे नुकसान झाले आहे, तर दुसऱ्या बाजूला बाजारभाव घसरल्याने उत्पन्नावर परिणाम झाला आहे. यामुळे शेतकऱ्यांचे आर्थिक गणित पूर्णपणे बिघडले आहे.
शासनाकडून मदतीची अपेक्षा
या परिस्थितीत शेतकरी शासनाकडून तात्काळ मदतीची अपेक्षा व्यक्त करत आहेत. नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना योग्य ती भरपाई मिळावी, तसेच पुढील पेरणीसाठी आर्थिक सहाय्य द्यावे, अशी मागणी जोर धरत आहे.
पुढील काही दिवस महत्त्वाचे
हवामान खात्याच्या अंदाजानुसार पुढील काही दिवस राज्यात हवामान अस्थिर राहण्याची शक्यता आहे. काही भागांमध्ये अजूनही हलक्या ते मध्यम स्वरूपाचा पाऊस पडू शकतो. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी सावधगिरी बाळगण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
सध्या राज्यात अवकाळी पावसाने निर्माण केलेली परिस्थिती गंभीर आहे. शेतीपिकांचे मोठे नुकसान, बाजारभावातील घसरण आणि अनिश्चित हवामान यामुळे शेतकरी वर्ग चिंतेत आहे. पुढील काही दिवस हवामानाचा अंदाज लक्षात घेऊन योग्य नियोजन करणे आवश्यक आहे. शासनानेही तातडीने उपाययोजना करून शेतकऱ्यांना दिलासा देणे गरजेचे आहे.
