“Pakistan Pulses Crisis गंभीर बनला आहे. पाकिस्तानात डाळींच्या उत्पादनात घट, आयातीवर अवलंबित्व आणि नागरिकांमध्ये वाढत असलेली तणावाची परिस्थिती यावर सविस्तर चर्चा.”
पाकिस्तानात डाळींचा अभाव: गंभीर संकट उभे, शाहबाझ शासकीय चिंता
पाकिस्तान हा देश नेहमीच संकटांनी घेरलेला असतो. या देशात गेल्या काही वर्षांत आर्थिक, कृषी आणि सामाजिक क्षेत्रात अनेक समस्यांचा सामना केला जात आहे. मात्र सध्या पाकिस्तानला एक नवे आणि गंभीर संकट सामोरे येत आहे – Pakistan Pulses Crisis, म्हणजेच डाळींचा अभाव. पाकिस्तानातील नागरिक आता डाळीसाठी तडजोड करत आहेत आणि यामुळे या देशाच्या अर्थव्यवस्थेवर तसेच शेतकरी वर्गावर गंभीर परिणाम होत आहेत.
पाकिस्तानातील डाळींचे उत्पादन : 1998 नंतरची घट
1998 सालापूर्वी पाकिस्तान जगातील प्रमुख डाळी निर्यात करणारा देश होता. पंजाब पल्सेस इम्पर्टर्स असोशिएशनचे अध्यक्ष राणा मुहम्मद तैयब यांच्या माहितीनुसार, पाकिस्तानात डाळींचे उत्पादन प्रचंड प्रमाणात झालेले होते. परंतु, परवेज मुशर्रफ यांच्या सरकारने डाळीवरील निर्यातीवर बंदी घातल्यामुळे डाळीच्या उत्पादनावर परिणाम झाला.
Related News
बंदीमुळे शेतकरी वर्गाला डाळी उत्पादनातून मर्यादीत नफा मिळत असल्याने त्यांनी उत्पादन कमी केले आणि परिणामी पाकिस्तानाला आयातीवर अवलंबून राहावे लागले. सध्या पाकिस्तानातील डाळीच्या गरजेची अंदाजे आकडेवारी अशी आहे:
दरवर्षी 16.2 लाख टन डाळीची गरज आहे
त्यापैकी 10.7 लाख टन डाळ परदेशातून आयात केली जाते
म्हणजे पाकिस्तानाला साधारण 80 टक्के डाळ आयात करावी लागते
डाळींच्या अभावाचे आर्थिक परिणाम
पाकिस्तानात डाळींचा अभाव फक्त खाद्य सुरक्षा नव्हे तर आर्थिक संकट देखील निर्माण करत आहे. आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी आणि इतर आर्थिक संस्थांकडून पैशांसाठी सतत कर्ज घेणे, डाळी आयातीवर अवलंबित्व, आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेवर ताण या संकटाचे मुख्य घटक आहेत.
AARI चे पल्सेज सेक्शनचे सहाय्यक खालीद हुसैन यांनी सांगितले की, डाळ ही मानवी पोषणासाठी अत्यंत आवश्यक आहे. याशिवाय, डाळीच्या उत्पादनामुळे मातीची सुपीकता टिकते. परंतु शेतकऱ्यांचा मर्यादीत नफा आणि निर्यातीवरील बंदीमुळे उत्पादन कमी झाले आहे.
पाकिस्तानमध्ये डाळींच्या आयातीवर अवलंबित्व
पाकिस्तानात डाळींच्या उत्पादनात घट झाल्यामुळे आयातीवर अवलंबित्व वाढले आहे. यामुळे देशाची चलनविनिमय स्थिती प्रभावित झाली आहे आणि परदेशी चलनाचा मोठा हिस्सा डाळी आयातीवर जात आहे. त्यामुळे डाळींच्या किमती वाढल्या आहेत, नागरिकांचे आर्थिक ओझे वाढले आहे, आणि सामान्य लोकांच्या जेवणातील डाळी कमी होत आहे.
डाळींच्या अभावामुळे नागरिकांचे जीवन विस्कळीत
पाकिस्तानातील सामान्य नागरिक डाळीसाठी तडजोड करत आहेत. काही भागांमध्ये डाळींच्या किमती अत्यंत वाढल्या आहेत, तर काही ठिकाणी पूर्णपणे उपलब्ध नाहीत. Shahbaz Sharif यांच्या सरकारला या संकटामुळे गंभीर चिंता आहे. ते म्हणतात की, या संकटामुळे सामाजिक तणाव वाढेल आणि लोकांच्या दैनंदिन जीवनावर मोठा परिणाम होईल.
डाळींच्या अभावाचे ऐतिहासिक कारणे
1998 नंतर निर्यातीवर बंदी: परवेज मुशर्रफ यांच्या काळात निर्यातीवर बंदी लागल्यामुळे शेतकऱ्यांचा प्रोत्साहन कमी झाले.
उत्पादन घट: मर्यादीत नफा आणि सरकारी धोरणांमुळे शेतकरी उत्पादन कमी करीत आहेत.
आंतरराष्ट्रीय बाजारावर अवलंबित्व: मोठ्या प्रमाणावर डाळ आयात करणे गरजेचे झाले.
कृषी तज्ज्ञांचे मत
द एक्स्प्रेस ट्रिब्यूनच्या रिपोर्टनुसार कृषी तज्ज्ञांचा असा अंदाज आहे की, जर पाकिस्तानात डाळीचे उत्पादन वाढवले नाही, तर येत्या काही वर्षांत मोठे अन्नसंकट निर्माण होऊ शकते. शेतकऱ्यांना उत्पादनासाठी प्रोत्साहन दिले जाणे आवश्यक आहे.
पाकिस्तान सरकारच्या पुढील धोरणांचे संभाव्य उपाय
सध्या पाकिस्तान सरकारकडून काही उपाययोजना सुचवण्यात येत आहेत:
डाळीवरील निर्यातीवरील बंदी हटवण्याचा विचार
शेतकऱ्यांना डाळ उत्पादनासाठी आर्थिक प्रोत्साहन देणे
कृषी तंत्रज्ञान सुधारित करून उत्पादन वाढवणे
आयातीवर अवलंबित्व कमी करणे
या उपाययोजनांमुळे भविष्यात Pakistan Pulses Crisis कमी होऊ शकेल, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.
डाळींच्या अभावाचा सामाजिक परिणाम
डाळी ही पाकिस्तानच्या आहाराची मुख्य घटक आहे. डाळींचा अभाव म्हणजे पोषणात घट, जे विशेषतः बालक आणि वृद्ध नागरिकांवर अधिक परिणाम करते. याशिवाय, डाळीच्या किमती वाढल्याने गरीब घराण्यांचे जीवन अत्यंत कठीण झाले आहे.
आंतरराष्ट्रीय संदर्भ
पाकिस्तानासारख्या देशांमध्ये डाळींचे संकट केवळ स्थानिकच नाही, तर जागतिक पातळीवरही परिणाम करते. आंतरराष्ट्रीय बाजारात डाळींच्या किमती वाढतात, आणि पाकिस्तानासारख्या देशांमध्ये अन्न सुरक्षा समस्या निर्माण होतात.पाकिस्तानातील Pakistan Pulses Crisis हे एक गंभीर आणि दीर्घकालीन संकट आहे. डाळी उत्पादन कमी, निर्यातीवरील बंदी, शेतकऱ्यांचा मर्यादीत नफा आणि आयातीवर अवलंबित्व या सर्व कारणांमुळे नागरिकांना डाळीसाठी संघर्ष करावा लागत आहे.
शाहबाझ सरकारकडे आता दोन मोठी आव्हाने आहेत:
डाळी उत्पादन वाढवणे आणि आयातीवर अवलंबित्व कमी करणे
नागरिकांचे पोषण आणि आर्थिक ताण कमी करणे
अभिप्राय: पाकिस्तानात डाळींच्या अभावामुळे निर्माण झालेले संकट गंभीर आहे. जर या संकटावर वेळीच उपाययोजना केल्या नाहीत, तर पुढील काही वर्षांत पाकिस्तानात अन्नसंकट आणि सामाजिक तणाव वाढू शकतो.
read also : https://ajinkyabharat.com/ind-vs-sa-toss-update-super-8-face-ahmedabad/
