5-10 वर्षे जुना AC ठरू शकतो धोकादायक! उन्हाळ्यात स्फोट टाळण्यासाठी करा ‘या’ स्मार्ट गोष्टी

AC

5-10 वर्षे जुना AC वापरताय? उन्हाळ्यात स्फोटाचा वाढू शकतो धोका; कुटुंब सुरक्षित ठेवण्यासाठी पाळा ‘या’ महत्त्वाच्या टिप्स

उन्हाळा सुरू झाला की घराघरांत एअर कंडिशनरचा वापर मोठ्या प्रमाणात वाढतो. वाढते तापमान, उष्णतेच्या लाटा आणि सततचा घाम यामुळे AC आता लक्झरी नसून गरज बनला आहे. मात्र, अनेक घरांमध्ये 5 ते 10 वर्षांपूर्वी घेतलेले जुने एसी अजूनही वापरले जात आहेत. योग्य देखभाल न झाल्यास हेच एसी गंभीर अपघाताचे कारण ठरू शकतात.

तज्ज्ञांच्या मते, जुन्या एसीमध्ये ओव्हरहिटिंग, शॉर्ट सर्किट, कॉम्प्रेसर फेल होणे किंवा वायरिंग खराब होण्याचा धोका अधिक असतो. काही प्रकरणांमध्ये एसीमधून धूर येणे, आग लागणे किंवा स्फोट होण्याच्या घटनाही समोर आल्या आहेत. विशेषतः उन्हाळ्यात एसीवर सतत जास्त ताण येत असल्यामुळे त्यातील तांत्रिक बिघाड गंभीर रूप घेऊ शकतो. त्यामुळे काही सोप्या पण महत्त्वाच्या सुरक्षा उपायांचे पालन करणे अत्यंत आवश्यक आहे.

नियमित सर्व्हिसिंग का महत्त्वाची?

अनेक लोक एसी फक्त थंड हवा देत असेल तर तो व्यवस्थित आहे असे समजतात. पण प्रत्यक्षात एसीच्या आत धूळ, घाण आणि तांत्रिक बिघाड जमा होत असतात. दरवर्षी उन्हाळा सुरू होण्यापूर्वी एसीची सर्व्हिसिंग करून घेणे अत्यंत गरजेचे आहे.

Related News

सर्व्हिसिंगमध्ये फिल्टर, कॉइल्स, गॅस लेव्हल, फॅन मोटर, वायरिंग आणि कॉम्प्रेसर यांची तपासणी केली जाते. वेळेवर सर्व्हिसिंग न केल्यास एअर फ्लो कमी होतो आणि मशीनवर अतिरिक्त ताण येतो. यामुळे एसी गरम होतो आणि विजेचा वापर वाढतो. काही वेळा हेच ओव्हरहिटिंग मोठ्या अपघाताचे कारण ठरते.

एअर फिल्टर स्वच्छ ठेवणे आवश्यक

एसीचा फिल्टर हा सर्वात महत्त्वाचा भाग असतो. धूळ आणि घाण जमा झाल्यामुळे फिल्टर ब्लॉक होतो आणि हवा योग्य प्रकारे फिरत नाही. परिणामी कॉम्प्रेसरवर अतिरिक्त दाब येतो.तज्ज्ञांच्या मते, दर 2 ते 4 आठवड्यांनी फिल्टर साफ करणे गरजेचे आहे. स्वच्छ फिल्टरमुळे एसीचे कूलिंग चांगले राहते आणि मशीनवरील ताणही कमी होतो. यामुळे वीजेची बचत होते आणि एसीचे आयुष्य वाढते.

जुनी वायरिंग ठरू शकते धोकादायक

एसीमध्ये शॉर्ट सर्किट होण्यामागे खराब वायरिंग हे सर्वात मोठे कारण मानले जाते. अनेक घरांमध्ये जुने प्लग, सैल सॉकेट किंवा कमकुवत वायरिंग वापरली जाते. एसी सतत जास्त वीज घेत असल्याने अशा वायरिंगमध्ये स्पार्किंग होऊ शकते.जर वायर गरम होत असेल, प्लग सैल होत असेल किंवा जळल्यासारखा वास येत असेल तर तात्काळ इलेक्ट्रिशियनकडून तपासणी करून घ्या. छोट्या त्रुटीकडे दुर्लक्ष केल्यास मोठी दुर्घटना घडू शकते.

एक्स्टेंशन बोर्ड वापरणे टाळा

काही लोक सोयीसाठी एसी एक्स्टेंशन बोर्डमध्ये लावतात. मात्र, हा अत्यंत धोकादायक प्रकार आहे. एसी हे जास्त वीज वापरणारे उपकरण असल्याने एक्स्टेंशन बोर्डवर अतिरिक्त लोड येतो.

यामुळे वायर गरम होणे, शॉर्ट सर्किट किंवा आग लागण्याचा धोका वाढतो. त्यामुळे एसी नेहमी थेट वॉल सॉकेटमध्येच जोडावा.

व्होल्टेज स्टॅबिलायझरचा फायदा

भारतात अनेक भागांमध्ये व्होल्टेज फ्लक्चुएशनची समस्या सामान्य आहे. कमी-जास्त व्होल्टेजमुळे एसीच्या कॉम्प्रेसरवर गंभीर परिणाम होऊ शकतो.स्टॅबिलायझर वापरल्याने वीज पुरवठा नियंत्रित राहतो आणि एसीचे इलेक्ट्रिकल पार्ट्स सुरक्षित राहतात. विशेषतः जुना एसी वापरत असाल तर स्टॅबिलायझरचा वापर करणे अत्यंत फायदेशीर ठरते.

आउटडोअर युनिटची स्वच्छता तितकीच महत्त्वाची

एसीचे बाहेरील युनिट अनेकदा धूळ, पाने किंवा कचऱ्याने झाकले जाते. त्यामुळे उष्णता बाहेर पडण्यास अडथळा निर्माण होतो. परिणामी मशीन जास्त गरम होऊ शकते.आउटडोअर युनिटभोवती पुरेशी जागा ठेवणे आणि वेळोवेळी साफसफाई करणे गरजेचे आहे. यामुळे एसी कार्यक्षम राहतो आणि ओव्हरहिटिंगचा धोका कमी होतो.

आवाज किंवा जळण्याचा वास दुर्लक्ष करू नका

जर एसीमधून क्लिकिंग आवाज, अनियमित कंपन किंवा जळल्यासारखा वास येत असेल तर तो धोक्याचा इशारा असू शकतो. अनेकदा लोक हे किरकोळ समजून दुर्लक्ष करतात.मात्र, अशा परिस्थितीत एसी तात्काळ बंद करून तज्ञांची मदत घेणे आवश्यक आहे. वेळेत दुरुस्ती केल्यास मोठा अपघात टाळता येऊ शकतो.

घरातील सुरक्षिततेसाठी जागरूकता गरजेची

उन्हाळ्यात एसीचा वापर वाढत असताना त्याच्या सुरक्षिततेकडे लक्ष देणे तितकेच महत्त्वाचे आहे. विशेषतः 5 ते 10 वर्षे जुना एसी वापरत असाल तर नियमित देखभाल आणि सुरक्षा नियमांचे पालन करणे आवश्यक आहे.

लहानशा निष्काळजीपणामुळे आर्थिक नुकसानासोबत जीवितहानीचाही धोका निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे वेळोवेळी सर्व्हिसिंग, वायरिंग तपासणी आणि योग्य वापर या सवयी अंगीकारल्यास घर आणि कुटुंब दोन्ही सुरक्षित राहू शकतात.

read also :  https://ajinkyabharat.com/ipl-2026-point-table-rcbs-powerful-vijayane-lakhnaucha-game-over-playoffs-big-push-2/

Related News