मोशी दुर्घटना: 83 तासांच्या अथक बचावकार्यानंतर 9 जणांचा दुर्दैवी मृत्यू; अजूनही एकाचा शोध सुरू
पिंपरी-चिंचवडमधील मोशी येथील कचरा डेपोमध्ये घडलेल्या भीषण दुर्घटनेने संपूर्ण महाराष्ट्र हादरला आहे. तब्बल 83 तास सुरू असलेल्या बचाव आणि शोध मोहिमेनंतर दुर्घटनाग्रस्त प्रशासकीय इमारतीतील रेस्क्यू ऑपरेशन अखेर पूर्ण करण्यात आले. मात्र या संपूर्ण मोहिमेत 9 नागरिकांचा दुर्दैवी मृत्यू झाल्याने परिसरात शोककळा पसरली आहे. प्रशासनाने इमारतीतील शोधकार्य पूर्ण झाल्याची घोषणा केली असली, तरी इमारतीशेजारील कचऱ्याच्या ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या एका नागरिकाचा शोध अद्याप युद्धपातळीवर सुरू आहे.
ही दुर्घटना 8 जुलै रोजी दुपारी सुमारे दीड वाजण्याच्या सुमारास घडली. मोशी येथील वेस्ट टू एनर्जी प्रकल्पाच्या प्रशासकीय इमारतीवर कचऱ्याचा प्रचंड ढिग कोसळल्याने अनेक कर्मचारी आणि नागरिक त्यामध्ये अडकले. अचानक घडलेल्या या दुर्घटनेनंतर संपूर्ण परिसरात एकच गोंधळ उडाला. तातडीने पोलीस, अग्निशमन दल आणि महानगरपालिका प्रशासन घटनास्थळी दाखल झाले.
प्राथमिक माहितीनुसार, दुर्घटनेच्या वेळी इमारतीत 22 नागरिक उपस्थित होते, तर इमारतीशेजारील भागात आणखी एक व्यक्ती कचऱ्याखाली अडकली होती. अशा प्रकारे एकूण 23 नागरिक या दुर्घटनेत अडकले होते. त्यापैकी पाच जणांना सुरुवातीलाच सुरक्षित बाहेर काढण्यात यश आले.
Related News
यानंतर बचावकार्याची मोठी मोहीम सुरू करण्यात आली. भारतीय सेना, राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद दल (NDRF), पिंपरी-चिंचवड महानगरपालिका, पीएमआरडीए अग्निशमन दल, पोलीस प्रशासन आणि विविध यंत्रणांनी संयुक्तरीत्या रात्रंदिवस अथक प्रयत्न केले. पहिल्याच दिवशी नऊ नागरिकांना सुरक्षित बाहेर काढण्यात आले. मात्र उर्वरित अडकलेल्या नागरिकांचा शोध घेण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर सर्च ऑपरेशन सुरू ठेवण्यात आले.
दुर्घटनाग्रस्त इमारतीची स्थिती अत्यंत धोकादायक असल्यामुळे बचावकार्याला मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागला. इमारतीचा काही भाग कोसळण्याच्या स्थितीत असल्याने बचाव पथकांना आत प्रवेश करणे शक्य होत नव्हते. त्यामुळे प्रथम इमारतीभोवतीचा मलबा हटविण्याचा निर्णय घेण्यात आला.
यासाठी 12 पोकलेन मशीन, जेसीबी, डंपर आणि अन्य जड यंत्रसामग्री घटनास्थळी तैनात करण्यात आली. अनेक तास मेहनत घेतल्यानंतरही सुरक्षित मार्ग तयार करण्यात अडथळे येत होते. त्यामुळे काल रात्री दोन अत्याधुनिक डिमोलिशन एक्सकॅव्हेटर मशीन घटनास्थळी आणण्यात आल्या. एनडीआरएफच्या तांत्रिक मार्गदर्शनाखाली अत्यंत नियंत्रित पद्धतीने इमारतीचा अस्थिर काँक्रीट भाग हटविण्यात आला. त्यानंतरच बचाव पथकांना इमारतीत प्रवेश करता आला.
चौथ्या दिवशी दिवसभर सुरू असलेल्या शोध मोहिमेदरम्यान इमारतीत अडकलेल्या सात नागरिकांचे मृतदेह बाहेर काढण्यात आले. त्यामध्ये अक्षय सावंत (35), सुनील कोरके (40), सन्नी माने (39), महेश कुंभार (33), नागेश गायकवाड (26), रणजीत पाटील (22) आणि राहुल गायकवाड (35) यांचा समावेश आहे. सर्वांना तातडीने पिंपरी येथील वायसीएम रुग्णालयात हलविण्यात आले. मात्र वैद्यकीय अधिकाऱ्यांनी तपासणीनंतर त्यांना मृत घोषित केले.
यापूर्वी 9 जुलै रोजी भावेश वाणी यांना ढिगाऱ्यातून बाहेर काढण्यात आले होते. त्यांनाही रुग्णालयात दाखल केल्यानंतर डॉक्टरांनी मृत घोषित केले होते. त्यामुळे या दुर्घटनेतील मृतांचा आकडा वाढत गेला आणि अखेरीस तो 9 वर पोहोचला.
पिंपरी-चिंचवड महानगरपालिकेचे आयुक्त विजय सुर्यवंशी यांनी सांगितले की, मोशी दुर्घटनाग्रस्त इमारतीमधील शोधकार्य पूर्ण झाले असून आता सर्व यंत्रणांचे लक्ष इमारतीशेजारील कचऱ्याच्या ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या एका व्यक्तीच्या शोधावर केंद्रित करण्यात आले आहे. त्यासाठी एनडीआरएफच्या श्वान पथकासह अत्याधुनिक उपकरणांचा वापर केला जात आहे.
या संपूर्ण मोशी बचाव मोहिमेदरम्यान प्रशासनाने अत्यंत सावधगिरी बाळगली. कारण इमारतीचा उर्वरित भाग कोसळण्याचा धोका कायम होता. अशा परिस्थितीत प्रत्येक पाऊल विचारपूर्वक टाकावे लागत होते. बचावकार्य करताना जवानांच्या सुरक्षिततेलाही सर्वोच्च प्राधान्य देण्यात आले.
मोशी दुर्घटनेने औद्योगिक आणि कचरा व्यवस्थापन प्रकल्पांच्या सुरक्षिततेबाबत गंभीर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. एवढ्या मोठ्या प्रमाणात कचऱ्याचा ढिग प्रशासकीय इमारतीवर कसा कोसळला, सुरक्षेच्या उपाययोजनांमध्ये नेमकी कुठे त्रुटी राहिली आणि भविष्यात अशा घटना टाळण्यासाठी कोणती पावले उचलली जाणार, याबाबत आता सखोल चौकशी होण्याची मागणी होत आहे.
स्थानिक नागरिकांमध्येही या घटनेबाबत तीव्र संताप व्यक्त केला जात आहे. दुर्घटनेत मृत्यूमुखी पडलेल्या कुटुंबांवर मोठे दुःख कोसळले असून अनेक कुटुंबांचा आधार हिरावला गेला आहे. परिसरात शोकमय वातावरण असून मृतांच्या नातेवाईकांचे सांत्वन करण्यासाठी नागरिक मोठ्या संख्येने पुढे येत आहेत.
दरम्यान, प्रशासनाने दुर्घटनेच्या कारणांचा सखोल तपास सुरू केला असून संबंधित तांत्रिक बाबींची चौकशी केली जात आहे. दोषी आढळणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल, असे संकेतही प्रशासनाकडून देण्यात आले आहेत.
सध्या इमारतीतील रेस्क्यू ऑपरेशन अधिकृतपणे संपले असले, तरी कचऱ्याखाली अडकलेल्या शेवटच्या नागरिकाचा शोध सुरूच आहे. एनडीआरएफ, अग्निशमन दल, महानगरपालिका आणि अन्य यंत्रणा अखंडपणे घटनास्थळी कार्यरत असून शोधमोहीम पूर्ण होईपर्यंत प्रयत्न सुरू राहणार असल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
मोशीतील ही भीषण दुर्घटना केवळ एका अपघातापुरती मर्यादित नसून, औद्योगिक सुरक्षा, कचरा व्यवस्थापन आणि आपत्ती प्रतिबंधक यंत्रणांच्या कार्यक्षमतेवर गंभीर प्रश्न निर्माण करणारी घटना ठरली आहे. या दुर्घटनेत जीव गमावलेल्या नागरिकांना संपूर्ण राज्यातून श्रद्धांजली वाहिली जात असून, अशा घटना पुन्हा घडू नयेत यासाठी प्रभावी उपाययोजना करण्याची मागणी जोर धरत आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/8veetil-sarvesh-mayangdeches-amazing-raid-theft-of-rs-43-thousand-busted/
