एल निनोचा वाढता प्रभाव; ठाण्यात 24 तास पाणीपुरवठा बंद, लाखो नागरिकांना मोठा फटका
यंदाच्या मान्सूनबाबत हवामान विभागाने व्यक्त केलेल्या चिंताजनक अंदाजामुळे राज्यातील अनेक भागांमध्ये पाणी व्यवस्थापनाचे नियोजन सुरू झाले आहे. एल निनो आणि हिंद महासागर द्विध्रुवीयता (IOD) यांच्या प्रभावामुळे यंदा पावसाचे प्रमाण सरासरीपेक्षा कमी राहण्याची शक्यता वर्तविण्यात आली आहे. या पार्श्वभूमीवर आगामी काळात पाणीटंचाईची परिस्थिती निर्माण होऊ नये यासाठी ठाणे जिल्ह्यातील अनेक भागांमध्ये 24 तासांसाठी पाणीपुरवठा बंद ठेवण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेण्यात आला आहे.
ठाणे महानगरपालिका प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, महाराष्ट्र औद्योगिक विकास महामंडळाच्या (MIDC) जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रातून होणारा पाणीपुरवठा गुरुवार, 4 जून रोजी दुपारी 12 वाजल्यापासून ते शुक्रवार, 5 जून रोजी दुपारी 12 वाजेपर्यंत पूर्णपणे बंद राहणार आहे. या निर्णयाचा परिणाम लाखो नागरिकांवर होणार असून प्रशासनाने नागरिकांना पाण्याचा काटकसरीने वापर करण्याचे आवाहन केले आहे.
Related News
शेतकरी कर्जमाफीचा ऐतिहासिक निर्णय, 56 लाख शेतकऱ्यांना मिळणार थेट फायदा!
पूर्णा घाटासाठी जिल्हाधिकाऱ्यांचा मास्टरप्लॅन; 30 दिवसांत होणार मोठे बदल
वादळी वाऱ्याचा भीषण तडाखा: 5 गावांतील शेकडो कुटुंबांचे मोठे नुकसान, घरांवरील टीन उडाले; अनुदानाची तीव्र मागणी
लाडकी बहीण योजनेत 81 लाख महिला अपात्र; 14 हजार पुरुषांकडून पैशांची वसुली, फडणवीसांची मोठी घोषणा
तुकाराम मुंडेंचा मोठा धडाका! 11 लाखांचे आंबे जप्त, 37 जण अटकेत
“धक्कादायक 700 कर्मचाऱ्यांचा मोठा फसवणूक घोटाळा! हिंजवडीतील कंपनीने 5 महिन्यांत गाशा गुंडाळला”
रील्ससाठी रिक्षाचालकाची धोकादायक स्टंटबाजी फसली – नालासोपारात 1 मोठी घटना!
पुणे मेट्रोचा मोठा टप्पा! 5.46 किमीच्या पहिल्या भुयारी मार्गिकेसाठी खोदकामाला वेग
पुणे पोलिसांची धडाकेबाज कामगिरी! 70+ CCTV तपासून अवघ्या 16 तासांत 1 वर्षांच्या चिमुकलीची सुखरूप सुटका
संजय राऊतांचा स्फोटक आरोप; मुख्यमंत्री आणि 2 उपमुख्यमंत्र्यांवर गुन्हे दाखल करण्याची थेट मागणी
एल निनोमुळे निर्माण झाले चिंतेचे वातावरण
जगभरातील हवामान व्यवस्थेवर प्रभाव टाकणाऱ्या एल निनो या हवामान घटनेचा परिणाम यंदा भारतावरही दिसून येण्याची शक्यता आहे. हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार यावर्षी राज्यात सरासरीच्या केवळ 90 टक्के पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. गेल्या 11 वर्षांतील हा सर्वात कमी पाऊस ठरू शकतो, असा अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे.
मान्सून उशिरा येण्याची शक्यता आणि पावसाचे कमी प्रमाण यामुळे धरणांमधील जलसाठ्यावर परिणाम होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. त्यामुळेच जलसंपदा विभागाने विविध स्थानिक स्वराज्य संस्थांना पाण्याचे काटेकोर नियोजन करण्याचे निर्देश दिले आहेत.
एल निनो कोणत्या भागांमध्ये होणार परिणाम?
MIDC मार्फत ठाणे महानगरपालिका क्षेत्रातील अनेक भागांना पाणीपुरवठा केला जातो. या शटडाऊनचा सर्वाधिक परिणाम खालील भागांवर होणार आहे –
- मुंब्रा परिसर
- दिवा परिसर
- कळवा प्रभागातील सर्व भाग
- माजिवडा-मानपाडा प्रभागातील काही भाग
- वागळे इस्टेट प्रभागातील निवडक भाग
प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, मुंब्रा परिसरातील प्रभाग क्रमांक 26 आणि 31 मधील काही भाग वगळता उर्वरित सर्व भागांमध्ये पाणीपुरवठा बंद राहील. तसेच दिवा आणि कळवा प्रभाग समिती क्षेत्रातील सर्व भागांवर या निर्णयाचा परिणाम होणार आहे.
याशिवाय वागळे प्रभाग समिती अंतर्गत येणारे रुपादेवी पाडा, किसननगर क्रमांक 2 आणि नेहरूनगर परिसर तसेच मानपाडा प्रभागातील कोलशेत खालचा गाव या भागांमध्येही 24 तास पाणीपुरवठा पूर्णपणे बंद राहणार आहे.
जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रातील शटडाऊन
MIDC च्या जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रातून मोठ्या प्रमाणावर ठाणे शहराला पाणीपुरवठा केला जातो. आगामी पाणीटंचाई लक्षात घेऊन जलसाठ्याचे नियोजन करण्यासाठी हे केंद्र 24 तासांसाठी बंद ठेवण्यात येणार आहे.
14 मे रोजी जलसंपदा विभाग आणि संबंधित अधिकाऱ्यांच्या आढावा बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला होता. त्या बैठकीत उपलब्ध जलसाठा, पावसाचा अंदाज आणि वाढती पाणी मागणी यांचा सविस्तर आढावा घेण्यात आला होता.
बारवी धरणातील पाणीसाठा चिंतेचा विषय
एल निनो ठाणे जिल्ह्याच्या पाणीपुरवठ्यासाठी बारवी धरण अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते. MIDC मार्फत याच धरणातून मोठ्या प्रमाणावर पाणीपुरवठा केला जातो. मात्र यंदा अपेक्षेपेक्षा कमी पाऊस झाल्यास बारवी धरणातील उपलब्ध पाणीसाठ्यावर मोठा ताण येऊ शकतो.
अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, बारवी आणि आंध्रा धरणातील जलसाठा आगामी काही महिन्यांसाठी पुरेसा राहावा यासाठी विशेष नियोजन करण्यात येत आहे. 31 ऑगस्टपर्यंत पाणी उपलब्ध राहावे यासाठी विविध उपाययोजना राबविण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.
नागरिकांनी कोणती खबरदारी घ्यावी?
एल निनो पाणीपुरवठा बंद राहणार असल्याने नागरिकांनी आधीच पुरेसा पाणीसाठा करून ठेवण्याचा सल्ला प्रशासनाने दिला आहे. विशेषतः पिण्याचे पाणी, घरगुती वापरासाठी आवश्यक पाणी आणि ज्येष्ठ नागरिक किंवा लहान मुलांच्या गरजा लक्षात घेऊन नियोजन करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
तज्ज्ञांच्या मते खालील बाबींची काळजी घेणे आवश्यक आहे –
- आवश्यक तेवढाच पाणीसाठा करून ठेवावा.
- पिण्याच्या पाण्याची स्वतंत्र व्यवस्था करावी.
- वाहन धुणे, बागांना पाणी देणे यासारख्या कामांमध्ये पाण्याची बचत करावी.
- गळती असलेले नळ त्वरित दुरुस्त करावेत.
- साठवलेल्या पाण्याचे झाकण लावून संरक्षण करावे.
पाणीपुरवठा सुरू झाल्यानंतरही अडचणी
महापालिकेने स्पष्ट केले आहे की 24 तासांचा शटडाऊन संपल्यानंतर लगेचच पूर्ववत पाणीपुरवठा सुरू होणार असला तरी पुढील एक ते दोन दिवस कमी दाबाने पाणी येण्याची शक्यता आहे.जलवाहिन्यांमधील दाब पूर्ववत होण्यासाठी काही कालावधी लागतो. त्यामुळे अनेक भागांमध्ये पाणी कमी दाबाने येऊ शकते किंवा वेळेत बदल होऊ शकतो. नागरिकांनी याची नोंद घेऊन आवश्यक नियोजन करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
मान्सून उशिरा आल्यास वाढू शकते चिंता
हवामान तज्ज्ञांच्या मते, एल निनोचा प्रभाव कायम राहिला आणि मान्सूनच्या आगमनास विलंब झाला तर राज्यातील अनेक शहरांना पाणी व्यवस्थापनाचे कठोर निर्णय घ्यावे लागू शकतात.शहरी भागांमध्ये वाढती लोकसंख्या, वाढती पाणी मागणी आणि घटणारे जलस्रोत यामुळे परिस्थिती अधिक गंभीर होऊ शकते. त्यामुळे जलसंधारण, पाणी बचत आणि पर्जन्यजल संकलन यांसारख्या उपाययोजनांना अधिक महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
प्रशासनाचे नागरिकांना आवाहन
ठाणे महानगरपालिका आणि MIDC प्रशासनाने नागरिकांना पाण्याचा काटकसरीने वापर करण्याचे आवाहन केले आहे. पाणीपुरवठा बंद राहणार असलेल्या कालावधीत नागरिकांनी प्रशासनाला सहकार्य करावे तसेच अनावश्यक पाण्याचा वापर टाळावा असेही सांगण्यात आले आहे.आगामी काही महिने पाणी व्यवस्थापनाच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार असल्याचे संकेत प्रशासनाने दिले आहेत. त्यामुळे प्रत्येक नागरिकाने पाणी बचतीची जबाबदारी स्वीकारणे गरजेचे असल्याचेही अधिकाऱ्यांनी नमूद केले आहे.
दरम्यान, 4 जूनपासून सुरू होणाऱ्या या 24 तासांच्या पाणीपुरवठा बंदीमुळे ठाण्यातील लाखो नागरिकांना गैरसोयीचा सामना करावा लागणार असला तरी भविष्यातील संभाव्य पाणीटंचाई टाळण्यासाठी हा निर्णय आवश्यक असल्याचे प्रशासनाचे म्हणणे आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/severe-storm-due-to-storm-huge-damage-to-hundreds-of-families-in-5-villages/
