लोकप्रिय ओडिया गायक Humane सागर यांचे निधन; मुख्यमंत्री मोहन माझी यांच्यासह अनेकांची शोकभावना व्यक्त
भुवनेश्वर | ओडिया संगीतविश्वात मोठी धक्का देणारी घटना सोमवारी रात्री उशिरा घडली. अवघ्या ३५ वर्षांच्या वयात लोकप्रिय पार्श्वगायक Humane सागर यांचे AIIMS भुवनेश्वर येथे निधन झाले. गेल्या काही दिवसांपासून प्रकृती बिघडल्याने त्यांना रुग्णालयाच्या आपत्कालीन विभागात दाखल करण्यात आले होते. मात्र डॉक्टरांच्या सर्व प्रयत्नांना अपयश येत, रविवारी रात्री 9.08 वाजता त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाने ओडिया संगीतविश्व, चाहत्यांमध्ये आणि मनोरंजन क्षेत्रात हळहळ व्यक्त होत आहे.
तत्काळ प्रकृती ढासळली व रुग्णालयात दाखल
Humane सागर यांना 14 नोव्हेंबर रोजी तब्येत बिघडल्याने AIIMS भुवनेश्वरमध्ये दाखल करण्यात आले. मागील काही महिन्यांपासून त्यांची तब्येत अधूनमधून बिघडत असली तरी यावेळी त्यांच्या शरीरातील विविध अवयवांवर परिणाम झाला होता.
रुग्णालयाच्या मेडिकल बुलेटिननुसार, त्यांना खालील गंभीर आजारांचे निदान झाले होते:
दुहेरी निमोनिया (Bilateral Pneumonia)
Acute Chronic Liver Failure (ACLF)
Dilated Cardiomyopathy with Severe LV Systolic Dysfunction
Multi Organ Dysfunction Syndrome (MODS)
Refractory Shock
Severe Respiratory Failure
Anuric Acute Kidney Injury
Encephalopathy, Hepatopathy
Thrombocytopenia, Coagulopathy
डॉक्टरांचे म्हणणे होते की Humane सागर यांची स्थिती दाखल झाल्यापासूनच गंभीर होती. जीवनरक्षक प्रणाली (Life Support System) वर ठेवूनही त्यांच्या आरोग्यात कोणतीही सुधारणा दिसत नव्हती. विशेषत: हृदय, यकृत, फुफ्फुसे आणि मूत्रपिंडांनी प्रतिसाद देणे पूर्णपणे बंद केले होते.
AIIMS चे वरिष्ठ डॉक्टर श्रीकांत बेहेऱ्यांनी सांगितले की, “तज्ञ डॉक्टर्सच्या टीमने सर्व आक्रमक आणि प्रगत उपचार करूनही ते उपचारांना प्रतिसाद देऊ शकले नाहीत. अखेर 17 नोव्हेंबर रोजी रात्री 9.08 वाजता त्यांचा मृत्यू झाला.”
मुख्यमंत्री मोहन माझी यांची भावना व्यक्त – “ओडिया संगीताची मोठी हानी”
ओडिशाचे मुख्यमंत्री मोहन माझी यांनी सामाजिक माध्यमावर पोस्ट करत Humane सागर यांना श्रद्धांजली वाहिली.
मुख्यमंत्री म्हणाले: “प्रसिद्ध पार्श्वगायक ह्यूमेन सागर यांच्या निधनाची दुःखद बातमी समजून मन व्यथित झाले आहे. ओडिया संगीत आणि चित्रपटसृष्टीसाठी हे अपूरणीय नुकसान आहे. त्यांच्या कुटुंबाला मी मनःपूर्वक संवेदना व्यक्त करतो.”
मुख्यमंत्र्यांनंतर राज्यातील अनेक नामांकित राजकीय नेते, अभिनेते, संगीत दिग्दर्शक यांनी सोशल मीडियावरून शोकव्यक्त केली.
धर्मेंद्र प्रधान, बैजयंत पंडा यांसह अनेक नेत्यांची शोकभावना
केंद्रीय मंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी X (ट्विटर) वर लिहिले: “Humane सागर यांचे जाणे अतिशय दुःखद आहे. त्यांच्या आवाजात असलेल्या लोकसंगीताच्या नादाने ओडिया संस्कृती अधिक समृद्ध झाली. त्यांच्या आत्म्यास शांती लाभो.”
तर बीजेपीचे राष्ट्रीय उपाध्यक्ष आणि केंद्रापाराचे खासदार बैजयंत पंडा यांनीही पोस्ट करत म्हटले:
“अल्पावधीतच संपूर्ण ओडिशाच्या हृदयात घर करणाऱ्या या कलाकाराला गमावणे ही मोठी हानी आहे.”
संगीत घराण्यात जन्म – बालपणापासूनच स्वरसाधना
Humane सागर यांचा जन्म 25 नोव्हेंबर 1990 रोजी तितिलागढ, बोलांगीर येथे एक संगीतमय घराण्यात झाला. त्यांचे वडील आणि आजोबा दोघेही लोकसंगीताशी संबंधित होते. घरात सतत संगीताची साधना असल्यामुळे ह्यूमेन यांना बालपणापासूनच संगीताची आवड निर्माण झाली.
वयाच्या दहाव्या वर्षीच त्यांनी छोट्या मंचांवर गायला सुरुवात केली होती.
‘व्हॉइस ऑफ ओडिशा – सीझन 2’ जिंकल्यानंतर नशिबाचा तारा उजळला
Humane सागर यांच्या आयुष्यातील खरी मोठी कलाटणी 2012 मध्ये आली, जेव्हा त्यांनी Tarang TV वरील लोकप्रिय रिअॅलिटी शो
‘Voice of Odisha Season–2’ जिंकला.
या कार्यक्रमात त्यांनी अनोख्या आवाजाने आणि ओडिया फोक संगीताच्या शैलीने परीक्षकांची आणि प्रेक्षकांची मने जिंकली. यानंतर त्यांच्या गायककीकडे चित्रपटसृष्टीचे लक्ष वेधले गेले.
2015 मध्ये प्लेबॅक डेब्यू – ‘Ishq Tu Hi Tu’ ने केला सुपरहिट प्रवासाची सुरुवात
Humane सागर यांनी 2015 मध्ये ओडिया चित्रपट ‘Ishq Tu Hi Tu’ मधून पार्श्वगायक म्हणून डेब्यू केला. या चित्रपटातील गाणी थेट लोकांच्या मनात पोहोचली. त्यांच्या आवाजातील सुरेलपणा, भावनिक अभिव्यक्ती आणि सहजतेने उच्चारले जाणारे लोकसंगीताचे नाद यामुळे ते रातोरात स्टार झाले. लवकरच ते ओडिया चित्रपटसृष्टीतील सर्वाधिक मागणी असलेले गायक बनले.
चाहत्यांच्या हृदयात घर करणारा आवाज
Humane सागर यांच्या आवाजाचे वैशिष्ट्य म्हणजे:
शुद्ध आणि प्रामाणिक भावनिकता
ओडिया लोकसंगीताचा सुगंध
आधुनिक संगीतशैलीशी कमालीचे जुळवून घेण्याची कला
तरुणांना भावणारा प्रेमभाव
पारंपरिक गायकांचा वारसा जपणारी शैली
त्यांनी शेकडो चित्रपटांसाठी गाणी गायली. तसेच यूट्यूब, सोशल मीडिया, लोकगीते आणि इंडिपेंडंट म्युझिक व्हिडिओज यांमधून त्यांचे अनेक गाणे व्हायरल झाले.
अल्पावधीत मिळवलेली लोकप्रियता
Humane सागर यांनी अवघ्या दहा वर्षांत ओडिया संगीतविश्वात असे स्थान निर्माण केले, जे क्वचितच कोणाला मिळते. त्यांच्या अनेक गाण्यांनी कोट्यवधी व्ह्यूज मिळवले:
रोमँटिक गाणी
भक्तिगीते
लोकगीते
भावगीत शैलीतील गाणी
विशेषत: ग्रामीण आणि अर्ध-शहरी भागात त्यांची लोकप्रियता प्रचंड होती.
कुटुंब, वैयक्तिक जीवन आणि करिअरला दिलेली धडाडी
संगीतकार म्हणून व्यस्त असतानाही ह्यूमेन सागर नेहमी कुटुंबाला वेळ देत. त्यांच्या लाइव्ह कार्यक्रमांमध्ये ते अनेकदा वडिलांचे गाणे किंवा लोकगीते गाऊन प्रेक्षकांना भारवून टाकत.
त्यांच्या चाहत्यांसाठी ते फक्त एक गायक नव्हते, तर ओडिया सांस्कृतिक वारशाचे दूत होते.
अचानक आलेला मृत्यूचा धक्का – का बिघडली प्रकृती?
वैद्यकीय अहवालानुसार, ह्यूमेन सागर यांना एकाच वेळी अनेक अवयव निकामी होण्याची लक्षणे दिसू लागली होती. शरीरातील संसर्ग, फुफ्फुसांची क्षमता कमी होणे, यकृत-हृदयाची कार्यक्षमता ढासळणे यामुळे त्यांची स्थिती दिवसेंदिवस गंभीर होत गेली.
डॉक्टरांच्या मतानुसार, त्यांनी दाखल होताच MODS (Multi Organ Dysfunction Syndrome) ची लक्षणे दर्शवली होती. अशी परिस्थिती निर्माण झाल्यानंतर रुग्ण वाचण्याची शक्यता अत्यंत कमी असते.
रुग्णालयाबाहेर चाहत्यांचा जमाव
सोमवारी रात्री उशिरा त्यांच्या निधनाची बातमी जसेच समोर आली तसे AIIMS भुवनेश्वर बाहेर चाहत्यांचा मोठा जमाव जमला.
अनेक चाहत्यांनी त्यांच्या गाण्यांचे व्हिडिओ शेअर करून श्रद्धांजली दिली.
कलाविश्वातील कलाकारांचे अश्रू अनावर
ओडिया चित्रपटसृष्टीतील अनेक दिग्दर्शक, संगीतकार, अभिनेते यांनी सोशल मीडियावरून व्यक्त केलेल्या भावना:
संगीतकार असीम भाटिया:
“अशी प्रतिभा पुन्हा जन्माला येणे कठीण. त्यांचा आवाज ओडियाच्या प्रत्येक घरात पोहोचला होता.”
दिग्दर्शक निहारिका महापात्रा:
“चित्रपटाला जेव्हा भावनिक गाण्याची गरज असायची, तेव्हा पहिलं नाव ह्यूमेनच असायचे.”
गायक दुलारी मिश्रा:
“त्यांनी लोकसंगीताला आधुनिक पिढीपर्यंत पोहोचवण्याचे महान काम केले.”
संगीतविश्वाला लागलेली मोठी पोकळी
त्यांच्या जाण्यानंतर ओडिया संगीतविश्वात एक मोठी पोकळी निर्माण झाली आहे. केवळ व्यावसायिक गायक म्हणून नव्हे, तर सांस्कृतिक वारशाचे जतन करणाऱ्या कलावंत म्हणून ते कायम स्मरणात राहतील.
समारोप — एक आवाज जो कायम जिवंत राहील
Humane सागर यांनी जरी अल्पायुषी आयुष्य जगले तरी त्यांच्या आवाजात असलेली जादू पुढील अनेक दशकं लोकांच्या मनात गुंजत राहील.
त्यांच्या निधनाने ओडियातील प्रत्येक संगीतप्रेमीचा आवाज हरवला असला तरी त्यांनी गायलेली गाणी त्यांना अमर ठेवतील.
ओडिया संगीतविश्वातला हा तारा मावळला असला तरी त्याची धून सदैव कायम राहील. ह्यूमेन सागर—ओडियाचा स्वर, जो कधीच विसरला जाणार नाही.
