India-France Rafale Deal अंतर्गत भारत 114 अत्याधुनिक राफेल फायटर जेट्स खरेदी करणार असून हा आतापर्यंतचा सर्वात शक्तिशाली संरक्षण करार ठरण्याची शक्यता आहे. मेक इन इंडिया, रोजगार आणि हवाई ताकदीला मोठा बूस्ट मिळणार.
India-France Rafale Deal : 114 राफेल फायटर जेट्ससह भारताची हवाई ताकद दुप्पट, आशियातील सामरिक समतोल बदलणार!
India-France Rafale Deal हा केवळ एक संरक्षण करार नसून, भारताच्या भविष्यातील हवाई सामर्थ्याचा पाया मजबूत करणारा ऐतिहासिक निर्णय ठरणार आहे. भारत आणि फ्रान्स यांच्यात होणारा राफेल फायटर जेट्सचा हा करार आतापर्यंतचा सर्वात मोठा सौदा मानला जात आहे. या डीलअंतर्गत भारत तब्बल 114 अत्याधुनिक राफेल फायटर विमाने खरेदी करणार असल्याची माहिती संरक्षण मंत्रालयातील सूत्रांनी दिली आहे.
या सौद्यामुळे केवळ भारताची हवाई क्षमता वाढणार नाही, तर पाकिस्तान आणि चीनसारख्या शेजारी देशांच्या सामरिक गणितांवरही मोठा परिणाम होणार आहे. राफेल जेट्सची संख्या ऐकूनच पाकिस्तानमध्ये हडबड उडाल्याची चर्चा संरक्षण वर्तुळात सुरू आहे.
Related News
Republic Day Parade 2026 Live : ऐतिहासिक क्षणांचा साक्षीदार ठरणार भारताचा 77वा प्रजासत्ताक दिन
BrahMos-2 समोर शत्रूची एअर डिफेन्स निष्प्रभ, वेळेत ओळख अशक्य!
7 Powerful Shocking Facts | Russia SU-57 Offer India: भारताचा नकार का धक्कादायक ठरतोय?
India-France Rafale Deal म्हणजे काय ?
India-France Rafale Deal हा भारत आणि फ्रान्स यांच्यातील बहु-अब्ज डॉलरचा संरक्षण करार आहे. या कराराअंतर्गत फ्रान्स भारताला अत्याधुनिक Rafale F4 आणि Rafale F5 फायटर जेट्स पुरवणार आहे. याआधी भारताने 2016 मध्ये 36 राफेल विमाने खरेदी केली होती. त्या विमानांनी बालाकोट एअर स्ट्राइकसारख्या मोहिमांमध्ये आपली ताकद सिद्ध केली. आता त्याच अनुभवाच्या आधारावर भारत अधिक मोठ्या प्रमाणात राफेल ताफा वाढवणार आहे.
फ्रान्सचे राष्ट्रपती मॅक्रो भारत दौऱ्यावर
सूत्रांच्या माहितीनुसार, फ्रान्सचे राष्ट्रपती इमॅनुएल मॅक्रो हे 16 ते 20 फेब्रुवारी दरम्यान भारत दौऱ्यावर येण्याची शक्यता आहे. याच दौऱ्यात India-France Rafale Deal ची अधिकृत घोषणा होऊ शकते.हा दौरा भारत-फ्रान्स सामरिक भागीदारीसाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. संरक्षण, अंतराळ, अणुऊर्जा आणि इंडो-पॅसिफिक सुरक्षेसंदर्भातही महत्त्वाचे करार होण्याची शक्यता आहे.
राफेल डीलचा एकूण खर्च किती?
संरक्षण मंत्रालयातील वरिष्ठ सूत्रांच्या माहितीनुसार,
एकूण खर्च: सुमारे ₹3.25 लाख कोटी
हा आतापर्यंतचा भारताचा सर्वात महागडा संरक्षण करार ठरू शकतो
दीर्घकालीन मेंटेनन्स, प्रशिक्षण आणि टेक्नॉलॉजी ट्रान्सफरचा समावेश
हा खर्च जरी मोठा असला, तरी India-France Rafale Deal दीर्घकालीन सुरक्षेच्या दृष्टीने अत्यंत फायदेशीर असल्याचं तज्ज्ञांचं मत आहे.
दोन टप्प्यांत होणार India-France Rafale Deal
पहिला टप्पा (Phase 1)
90 नवीन Rafale F4 फायटर जेट्स
सध्या असलेल्या 36 राफेल विमानांचे F4 लेव्हल अपग्रेडेशन
अत्याधुनिक रडार, सेन्सर, इलेक्ट्रॉनिक वॉरफेअर सिस्टीम
दुसरा टप्पा (Phase 2)
24 Rafale F5 फायटर जेट्स
ही विमाने फ्रान्समध्ये तयार केली जातील
पुढील पिढीतील AI, ड्रोन इंटिग्रेशन, हायपरसॉनिक शस्त्रसज्जता
मेक इन इंडिया ला मोठा बूस्ट
India-France Rafale Deal मधील सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे:
राफेल विमानांचा मोठा भाग भारतातच तयार होणार
Final Assembly Line नागपूरमध्ये उभारली जाण्याची शक्यता
सुमारे 60% स्वदेशी उपकरणांचा वापर
HAL, टाटा, महिंद्रा, L&T सारख्या भारतीय कंपन्यांचा सहभाग
यामुळे हजारो नवीन रोजगार निर्मिती, तंत्रज्ञान हस्तांतरण आणि भारतीय संरक्षण उद्योगाला चालना मिळणार आहे.
पाकिस्तान आणि चीनसाठी का धोक्याची घंटा?
पाकिस्तान
पाकिस्तानकडे सध्या मर्यादित F-16 आणि JF-17 विमाने
राफेलच्या तुलनेत तांत्रिकदृष्ट्या कमी सक्षम
114 राफेल जेट्समुळे एअर डॉमिनन्स पूर्णपणे भारताकडे
चीन
चीनकडे जरी मोठा ताफा असला, तरी
राफेलचे मल्टी-रोल, नेटवर्क-सेंट्रिक वॉरफेअरमध्ये वर्चस्व
लडाख, अरुणाचल सीमेवर भारताची स्थिती मजबूत
राफेल जेट्सची वैशिष्ट्ये (Why Rafale is Powerful?)
AESA Radar
Meteor मिसाईल (Beyond Visual Range)
SCALP क्रूझ मिसाईल
न्यूक्लिअर कॅपेबल
इलेक्ट्रॉनिक वॉरफेअरमध्ये अव्वल
समुद्र, जमीन आणि हवेत एकाच वेळी हल्ला करण्याची क्षमता
यामुळे India-France Rafale Deal भारतासाठी गेम-चेंजर ठरत आहे.
भारतीय हवाई दलाचा आत्मविश्वास
भारतीय हवाई दल (IAF) आधीच राफेलच्या कामगिरीवर अत्यंत समाधानी आहे.
एअर चीफ मार्शल यांनी अनेक वेळा राफेलला “Force Multiplier” म्हटलं आहे.
कमी वेळेत मिशन पूर्ण
उच्च survivability
कमी अपघात दर
भविष्यातील रणनीतिक परिणाम
आशियातील सामरिक समतोल बदलणार
भारत-फ्रान्स संरक्षण भागीदारी अधिक मजबूत
भारताचा जागतिक संरक्षण बाजारातील दर्जा वाढणार
स्वदेशी संरक्षण उत्पादनाला चालना
India-France Rafale Deal हा केवळ 114 फायटर जेट्सचा सौदा नसून, तो भारताच्या सुरक्षा, स्वावलंबन आणि जागतिक ताकदीचा जाहीरनामा आहे.
या ऐतिहासिक करारामुळे भारत हवाई सामर्थ्यात नवी उंची गाठणार असून, शेजारी देशांसाठी हा सौदा नक्कीच चिंतेचा विषय ठरणार आहे.
India-France Rafale Deal हा केवळ आकड्यांपुरता मर्यादित असलेला 114 फायटर जेट्सचा व्यवहार नसून, तो भारताच्या राष्ट्रीय सुरक्षेच्या धोरणात झालेला एक ऐतिहासिक आणि दूरगामी परिणाम करणारा टप्पा आहे. बदलत्या जागतिक राजकारणात आणि आशिया-प्रशांत क्षेत्रातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारताने आपली हवाई क्षमता मजबूत करण्याचा घेतलेला हा निर्णय अत्यंत महत्त्वाचा ठरतो. राफेल फायटर जेट्सच्या माध्यमातून भारतीय हवाई दलाला अत्याधुनिक तंत्रज्ञान, बहुउद्देशीय लढाऊ क्षमता आणि युद्धातील निर्णायक वर्चस्व प्राप्त होणार आहे.
या कराराचे आणखी एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे मेक इन इंडिया उपक्रमाला मिळणारी चालना. राफेल विमानांचे काही घटक भारतातच तयार होणार असल्याने स्वदेशी संरक्षण उद्योग बळकट होईल, रोजगारनिर्मिती वाढेल आणि तंत्रज्ञान हस्तांतरणाच्या माध्यमातून भारत आत्मनिर्भरतेकडे एक मोठे पाऊल टाकेल. दीर्घकाळासाठी भारताची परकीय अवलंबित्व कमी होऊन संरक्षण क्षेत्रात स्वावलंबन साध्य होण्यास मदत होणार आहे.
सामरिक दृष्टिकोनातून पाहता, India-France Rafale Deal मुळे भारताची हवाई ताकद लक्षणीयरीत्या वाढणार आहे. याचा थेट परिणाम शेजारी देशांवर, विशेषतः पाकिस्तान आणि चीनवर होणार असून, त्यांच्या रणनीतींवर पुनर्विचार करण्याची वेळ येणार आहे. राफेलसारख्या अत्याधुनिक फायटर जेट्सच्या समावेशामुळे भारताला कोणत्याही संभाव्य आव्हानांना सामोरे जाण्यास अधिक सक्षम बनवले जाईल.
एकूणच, हा करार भारताच्या सुरक्षा व्यवस्थेचा मजबूत पाया ठरणार असून, जागतिक स्तरावर भारताला एक जबाबदार, सामर्थ्यशाली आणि आत्मनिर्भर राष्ट्र म्हणून अधोरेखित करणारा ठरेल.
