अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त IAS तुकाराम मुंढे यांच्या आयुष्यातील तीन जीवघेण्या घटनांची प्रेरणादायी कहाणी. ७ महिन्यांचे असताना गच्चीवरून पडणे, पोलिओ आणि गंभीर आजारावर मात करत त्यांनी कसा संघर्ष केला, जाणून घ्या.
3 वेळा मृत्यूला चकवा! रक्ताने माखलेले बालपण, पोलिओवर मात आणि संघर्षातून घडलेले IAS तुकाराम मुंढे
महाराष्ट्रातील कर्तव्यदक्ष, शिस्तप्रिय आणि धाडसी प्रशासकीय अधिकारी म्हणून ओळख असलेले अन्न व औषध प्रशासन (FDA) आयुक्त IAS तुकाराम मुंढे पुन्हा एकदा चर्चेत आले आहेत. अन्न सुरक्षा, भेसळविरोधी मोहिमा आणि कठोर प्रशासनामुळे नेहमीच चर्चेत असणाऱ्या मुंढे यांच्या आयुष्यातील संघर्षमय प्रवास आता नव्याने समोर आला आहे.
नुकतेच शफी पठाण लिखित ‘तुकाराम’ या पुस्तकाच्या प्रकाशन सोहळ्यात त्यांच्या बालपणातील अनेक धक्कादायक आणि प्रेरणादायी प्रसंग उलगडण्यात आले. ज्येष्ठ पत्रकार राजीव खांडेकर, ज्येष्ठ साहित्यिक रंगनाथ पठारे आणि तुकाराम मुंढे यांचे मोठे बंधू अशोक मुंढे यांनी त्यांच्या संघर्षमय आयुष्याचा वेध घेतला.
Related News
अवघ्या 7 महिन्यांचे असताना 12 फूट उंचीवरून कोसळले
तुकाराम मुंढे केवळ सात महिन्यांचे असताना त्यांच्या आयुष्यातील पहिला जीवघेणा प्रसंग घडला. ते रांगत रांगत घराच्या गच्चीपर्यंत गेले आणि सुमारे 12 फूट उंचीवरून थेट खाली पडले.
या भीषण अपघातात त्यांच्या शरीरावर गंभीर दुखापती झाल्या. संपूर्ण अंग रक्ताने माखले होते आणि कानातूनही रक्त वाहत होते. कुटुंबीयांना त्यांना वाचण्याची आशाच उरली नव्हती. मात्र नियतीला काही वेगळेच मंजूर होते. योग्य उपचारांमुळे ते या भीषण अपघातातून सुखरूप बाहेर आले.
बालपणी पोलिओसारख्या गंभीर आजाराशी झुंज
पहिल्या संकटातून सावरल्यानंतर लहानपणीच तुकाराम मुंढे यांना पोलिओ झाला. त्या काळात पोलिओ हा अत्यंत गंभीर आजार मानला जात होता.
मात्र इच्छाशक्ती, उपचार आणि कुटुंबाच्या पाठबळामुळे त्यांनी या आजारावरही मात केली. पुढे कोणताही शारीरिक अडथळा न मानता त्यांनी शिक्षण पूर्ण केले आणि स्पर्धा परीक्षेची तयारी सुरू ठेवली.
पोटदुखी आणि अतिसारामुळे पुन्हा जीवावर बेतले
बालपणातच त्यांना तिसऱ्यांदा गंभीर संकटाचा सामना करावा लागला. तीव्र पोटदुखी आणि अतिसारामुळे त्यांची प्रकृती अत्यंत चिंताजनक झाली होती.
वैद्यकीय उपचारांमुळे ते पुन्हा एकदा मृत्यूच्या दारातून परतले. या तिन्ही प्रसंगांमुळे त्यांच्या आयुष्यातील संघर्ष अधिक कठीण झाला, पण त्यांनी कधीही हार मानली नाही.
संघर्षातून घडला धडाकेबाज प्रशासकीय अधिकारी
स्पर्धा परीक्षेत यश मिळवत तुकाराम मुंढे भारतीय प्रशासकीय सेवेत (IAS) दाखल झाले. महाराष्ट्रातील विविध महत्त्वाच्या पदांवर काम करताना त्यांनी पारदर्शक आणि कठोर प्रशासनाची ओळख निर्माण केली.
नियमांची काटेकोर अंमलबजावणी, भ्रष्टाचाराविरोधातील भूमिका आणि नागरिकहिताला प्राधान्य देणाऱ्या निर्णयांमुळे ते अनेकदा चर्चेत राहिले. सध्या अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त म्हणून राज्यभर सुरू असलेल्या कारवायांमुळे त्यांचे विशेष कौतुक होत आहे.
पुस्तक प्रकाशनात उलगडले संघर्षाचे अनेक पैलू
‘तुकाराम’ या पुस्तकाच्या प्रकाशनावेळी अनेक मान्यवरांनी त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे विविध पैलू मांडले. तुकाराम मुंढे यांचा संघर्ष, प्रामाणिकपणा आणि कठोर प्रशासकीय भूमिका नव्या पिढीसाठी प्रेरणादायी असल्याचे वक्त्यांनी सांगितले.
बालपणापासून मृत्यूशी तीन वेळा झुंज देत पुढे राज्यातील सर्वात चर्चित आणि धाडसी अधिकाऱ्यांपैकी एक बनलेला त्यांचा प्रवास आज अनेकांसाठी प्रेरणेचा स्रोत ठरत आहे.
