रेल्वेचा मोठा निर्णय: प्रीमियम ट्रेनमध्ये आता ब्रँडेड रेस्टॉरंटचे जेवण; प्रवाशांना मिळणार फ्लाइट-कॅटरिंग दर्जाचा अनुभव
भारतीय रेल्वे प्रवाशांसाठी एक मोठी आणि दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. वंदे भारत, अमृत भारत एक्स्प्रेससारख्या प्रीमियम ट्रेनमध्ये आता हल्दीराम, इस्कॉन, फ्लाइट कॅटरर्स आणि नामांकित रेस्टॉरंट साखळ्यांचे स्वादिष्ट व रेस्टॉरंट-क्वालिटीचे जेवण मिळणार आहे. IRCTC ने केटरिंग व्यवस्थेत मोठे बदल करत ‘प्रूफ ऑफ कॉन्सेप्ट’ (PoC) योजनेद्वारे हा नवा उपक्रम सुरु केला आहे.
पारंपरिक रेल्वे केटरिंगच्या दर्जाबाबत प्रवाशांकडून रेटिंग कमी येत होते. हायजीन, चव, विविधता आणि गुणवत्तेचे प्रश्न नेहमीच उपस्थित केले जात होते. या पार्श्वभूमीवर रेल्वेने मोठ्या रेस्टॉरंट ब्रँड्सकडून थेट जेवण पुरवण्याचा निर्णय घेतला आहे. या बदलामुळे केवळ अन्नाचा दर्जा सुधारेल, असे नाही तर प्रवासादरम्यान प्रवाशांचा एकूण अनुभवही मोठ्या प्रमाणात बदलणार आहे.
रेल्वे प्रवाशांसाठी ‘खास’ सुविधा — आता रेस्टॉरंट-लेव्हल जेवण प्रवासात
भारताची रेल्वे जगातील चौथ्या क्रमांकाचे सर्वात मोठे रेल्वे नेटवर्क आहे. दररोज तब्बल 2.5 कोटीहून अधिक लोक प्रवास करतात. एवढ्या मोठ्या लोकसंख्येच्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी IRCTC मागील काही वर्षांपासून केटरिंगची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी सतत प्रयत्न करत आहे.
Related News
या नव्या योजनेनंतर आता प्रवाशांना मिळणारे फायदे:
ताजे, गरम आणि ब्रँडेड फूड
हायजेनिक आणि इंडस्ट्री-स्टँडर्ड किचनमधून तयार जेवण
विशेष पॅकेजिंग आणि प्रेझेंटेशन
प्रत्येक प्रदेशातील खास डिशेसचा समावेश
फ्लाइट कॅटरिंगसारखी सेवा गुणवत्ता
कसे बदलणार केटरिंग? – नवीन पद्धतीची सविस्तर माहिती
IRCTC ची पारंपरिक व्यवस्था अशी होती की, जेवण बनवणे आणि वाढणे या दोन्ही जबाबदाऱ्या एकाच कंत्राटदाराकडे असायच्या.
पण नवीन मॉडेल पूर्णतः बदलले गेले आहे:
1) फूड प्रिपरेशन (जेवण तयार करणे)
हे काम आता हल्दीराम, इस्कॉन, फ्लाइट किचन्स, मोठ्या ब्रँडेड किचन्स यांच्याकडे असणार.
2) फूड सर्व्हिंग (जेवण वाढणे)
हे काम वेगळ्या कंपनीकडे असेल, ज्याचा एकमेव उद्देश प्रवाशांपर्यंत जेवण नियमानुसार पोहचवणे.
या पद्धतीमध्ये:
गुणवत्ता नियंत्रण सोपे होईल
जबाबदाऱ्यांचे विभाजन स्पष्ट असेल
किचनमध्ये उच्च दर्जाचे अन्न तयार होईल
पॅकेजिंग, चव आणि स्वच्छतामानक वाढेल
या ट्रेनमध्ये सुरु – Premium Food Service (PoC)
रेल्वेने सुरुवातीला काही निवडक ट्रेनमध्ये हा नवा उपक्रम सुरु केला आहे:
ट्रेन – कॅटरिंग भागीदारी
| ट्रेन क्रमांक | ट्रेनचे नाव | केटरिंग पार्टनर |
|---|---|---|
| 20101/20102 | नागपूर–सिकंदराबाद वंदे भारत | हल्दीराम (नागपूर), Elior (सिकंदराबाद) |
| 14047/14048 | दिल्ली–सीतामढी अमृत भारत | टच स्टोन फाऊंडेशन (दिल्ली) |
| 20633/20634 | कासरगोड–तिरुवनंतपुरम | कॅसीनो एअर कॅटरर्स & फ्लाइट सर्व्हिसेस |
| 20631/20632 (16 डिसेंबर 2025 पासून) | वंदे भारत मंगलुरु–तिरुवनंतपुरम | CAFS किचन |
| 26901/26902 | अहमदाबाद–वेरावल वंदे भारत | CAFS (गांधीनगर) & सफल फूडीज (राजकोट) |
| 26401/02 & 26403/04 | श्री माता वैष्णो देवी कटरा–श्रीनगर वंदे भारत | सरोवर पोर्टिको (काटरा, श्रीनगर) |
| 15567/15568 | मोतीहारी–आनंद विहार अमृत भारत | ISKCON, द्वारका |
कोणत्या सुविधा मिळणार? – योजनेचा रोडमॅप
1) प्रत्येक राज्यातील खास मेन्यू
प्रवाशांना मिळणार:
महाराष्ट्रातील मिसळ, पोहे, पुरी भाजी
पंजाबचा छोले-कुलचा
दक्षिण भारतीय डोसा, इडली, उत्तप्पा
गुजरातचे ढोकळा, थेपला
उत्तर भारतीय थाळी
प्रत्येक प्रांतातून जाणाऱ्या ट्रेनमध्ये लोकल फ्लेवर्स देण्याचे नियोजन आहे.
2) हायजेनिक इंडस्ट्री-ग्रेड किचन्स
जेवण तयार होईल:
ISO Certified किचनमध्ये
फ्लाईट-कॅटरिंग स्टँडर्डनुसार
मॉडर्न उपकरणांमध्ये
AI आधारित गुणवत्ता तपासणीसह
3) रेस्टॉरंट-स्टाईल पॅकेजिंग
नवीन पॅकेजिंग असेल:
लीक-प्रूफ
मायक्रोवेव-सेफ
तापमान राखून ठेवणारे
आकर्षक आणि ब्रँडेड
हे प्रवासाचा अनुभव आणखी सुखद करणार आहे.
4) जेवण वाढण्यासाठी स्वतंत्र स्टाफ
अन्न वाढण्याची जबाबदारी पूर्ण वेळ प्रशिक्षित स्टाफकडे असेल.
त्यांना दिले जातील:
मॉड्यूल-आधारित ट्रेनिंग
सर्व्हिंगचे नियम
फूड सेफ्टीचे मार्गदर्शक तत्त्वे
5) फ्लाइट-कॅटरिंग दर्जाचे अन्न
फ्लाइट किचनमधील जेवण:
अधिक ताजे
कमी तेलकट
पोषणमूल्य असलेले
नियंत्रित तापमानात बनलेले
हीच गुणवत्ता आता रेल्वे प्रवाशांना मिळणार आहे.
प्रीमियम ट्रेनमध्ये खाद्यक्रांती – प्रवासाचा अनुभव होणार ‘लक्झरी’
वंदे भारत आणि अमृत भारत एक्सप्रेसमुळे देशातील हायस्पीड प्रवास बदलला. आता खाद्यसेवा बदलल्याने हा अनुभव आणखी अपग्रेड होणार आहे.
या सुविधेमुळे:
जेवणातील चव आणि गुणवत्ता सुधारेल
प्रवाशांना तक्रारी कराव्या लागणार नाहीत
प्रीमियम ट्रेनचा ‘प्रिमियम अनुभव’ खरोखर जाणवेल
प्रवासी समाधानी होण्याचे प्रमाण वाढेल
कॅटरिंगची पारदर्शकता आणि निगराणी मजबूत होईल
येत्या काळात शताब्दी–राजधानीमध्येही नवी खाद्यव्यवस्था
रेल्वेच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनुसार:
पुढील टप्प्यात शताब्दी, राजधानी आणि
इतर लांब पल्ल्याच्या प्रीमियम ट्रेनमध्ये
ब्रँडेड किचनमधील जेवण देण्याचे नियोजन आहे.
म्हणजेच पुढील काही महिन्यांत संपूर्ण रेल्वे केटरिंगमध्ये मोठा बदल दिसेल.
रेल्वेचा उद्देश – प्रवासाला ‘हेल्दी आणि एन्जॉयएबल’ बनवणे
IRCTC च्या या मोठ्या निर्णयामागे तीन मुख्य उद्दिष्टे आहेत:
1) प्रवाशांना सर्वोत्तम अन्न उपलब्ध करून देणे
रेल्वे ही सामान्य माणसाची जीवनरेखा आहे. त्यामुळे चांगल्या दर्जाचे जेवण हे मूलभूत हक्क आहे.
2) केटरिंगमध्ये पूर्ण पारदर्शकता
मोठ्या ब्रँड्सशी भागीदारीमुळे
बनावटपणा,
घटिया माल,
स्वच्छतेकडे दुर्लक्ष
यावर नियंत्रण येईल.
3) डिजिटल मॉनिटरिंग
किचन ते ट्रेनपर्यंत अन्नाचा संपूर्ण प्रवास ट्रॅक करण्याची योजना IRCTC ने तयार केली आहे.
प्रवाशांचे बदललेले समाधान – आरंभीच्या प्रतिक्रिया सकारात्मक
या PoC ट्रेनमध्ये प्रवाशांनी दिलेले फीडबॅक:
अन्नाची गुणवत्ता उत्तम
प्रमाण योग्य
चव रेस्टॉरंट लेव्हलची
प्रेझेंटेशन आकर्षक
किंमतही वाजवी
प्रवासी संघटनांनीही या निर्णयाचे स्वागत केले आहे.
आगामी काळात ट्रेनमध्ये मिळू शकणाऱ्या संभाव्य ब्रँड्स
सूत्रांनुसार खालील ब्रँड्सही पुढील टप्प्यात सहभागी होऊ शकतात:
बीकानेरवाला
सरोवर हॉटेल्स
टिफनीस
बार्बेक्यू नेशन
ईटफिट किंवा हेल्थी-बाउल चेन
CCD (स्नॅक्स / बेव्हरेजेस)
देशातील प्रवास संस्कृती बदलवणारा निर्णय
या निर्णयामुळे भारतीय रेल्वेमध्ये:
सेवा दर्जा वाढेल
आंतरराष्ट्रीय स्तराचा अनुभव मिळेल
पर्यटन क्षेत्रालाही फायदा होईल
प्रवाशांचा ताण कमी होईल
रेल्वे केवळ वाहतूक प्रणाली राहणार नाही, तर ‘अनुभवात्मक प्रवास’ बनणार आहे.
भारतीय रेल्वेची सेवा आता आधुनिक आणि जागतिक दर्जाकडे
ब्रँडेड रेस्टॉरंटचे जेवण, प्रीमियम पॅकेजिंग, फ्लाइट-कॅटरिंग दर्जाची सुविधा आणि विविध प्रादेशिक मेन्यूमुळे भारतीय रेल्वे प्रवासाची गुणवत्ता नवीन पातळीवर जाणार आहे.
प्रीमियम ट्रेनमधील हा प्रयोग यशस्वी झाला तर शताब्दी, राजधानी, दूरंतो, हमसफर आणि इतर अनेक सुपरफास्ट ट्रेनमध्येही
ही योजना लागू होणार आहे. यामुळे आगामी काळात रेल्वे प्रवास केवळ वेगवान नाही तर स्वादिष्ट, स्वच्छ आणि सुखद असा होणार आहे.
read also:https://ajinkyabharat.com/gold-price-today-sonyat-1910/
