रेल्वे प्रवाशांसाठी महत्त्वाची बातमी: तिकीट, सामान आणि प्रवास नियमांत मोठे बदल – प्रवासाआधी नक्की वाचा
भारतीय रेल्वेने प्रवाशांचा प्रवास अधिक सुरक्षित, सोयीस्कर आणि पारदर्शक करण्यासाठी अलीकडच्या काळात अनेक महत्त्वाचे नियम बदलले आहेत. तिकीट दरवाढीनंतर आता नियमांमध्येही मोठे बदल लागू करण्यात आले असून, हे नियम माहित नसतील तर प्रवाशांना दंड, गैरसोय किंवा प्रवास रद्द होण्यासारख्या अडचणींना सामोरे जावे लागू शकते. त्यामुळे येत्या काळात रेल्वेने प्रवास करण्याचा विचार करत असाल, तर हे नवे नियम जाणून घेणे अत्यंत आवश्यक आहे.
तत्काळ तिकीट बुकिंगसाठी आधार बंधनकारक
तत्काळ तिकीट बुकिंगमध्ये होणारे गैरप्रकार रोखण्यासाठी रेल्वेने मोठा निर्णय घेतला आहे. आता IRCTC वेबसाइट किंवा मोबाईल अॅपवरून तत्काळ तिकीट बुक करायचे असल्यास IRCTC खाते आधार कार्डशी लिंक असणे अनिवार्य आहे. ज्यांचे आधार व्हेरिफिकेशन पूर्ण झालेले नाही, अशा प्रवाशांना तत्काळ तिकीट बुक करता येणार नाही. यामुळे खऱ्या प्रवाशांना तिकीट मिळण्याची शक्यता वाढणार आहे.
एजंट बुकिंगवर कडक निर्बंध
सामान्य प्रवाशांना न्याय मिळावा यासाठी रेल्वेने एजंट बुकिंगवर मर्यादा घातल्या आहेत. तत्काळ तिकीट बुकिंग विंडो उघडल्यानंतर पहिल्या 30 मिनिटांत एजंट्सना तिकीट बुक करता येणार नाही. AC कोचसाठी एजंट बुकिंग सकाळी 10.30 नंतर तर नॉन-AC (स्लीपर) कोचसाठी सकाळी 11.30 नंतरच करता येईल. यामुळे थेट प्रवाशांना तिकीट मिळण्याची संधी अधिक मिळणार आहे.
Related News
Cannes 2026 मध्ये पुन्हा हाय हिल्सवरून वाद; क्रिस्टन स्टीवर्टने स्नीकर्स घालून वेधलं लक्ष
उन्हाळ्यात 2आठवडे रोज दही-भात खाल्ल्यास शरीरात होतात ‘हे’ मोठे बदल
“धक्कादायक खुलासे! ‘देऊळ बंद २’मागील 7 प्रेरणादायी सत्ये: प्रवीण तरडेंचा संघर्ष, श्रद्धा आणि शेतकरी वेदना”
NEET पेपरफुटी प्रकरणात मोठा ट्विस्ट: अकोल्यात मनसेचे आक्रमक आंदोलन, मोटेगावकर क्लासेससमोर तणावपूर्ण वातावरण | संपूर्ण माहिती 2026
राष्ट्रवादीत मोठी फूट? 40 आमदार भाजपच्या संपर्कात असल्याचा काँग्रेसचा स्फोटक दावा
तलावात मासे पकडताना ३७ वर्षीय युवकाचा बुडून मृत्यू
पेट्रोल-डिझेलच्या महागाईचा मोठा फटका! आता मोबाईल रिचार्जही होणार महाग?
नाना पाटेकर महाराष्ट्र सोडणार? ‘नाम फाउंडेशन’साठी 60 कोटींची मदत मिळाल्याचाही खुलासा
कन्फर्म तिकीटाशिवाय प्रवास बेकायदेशीर
रेल्वेने स्पष्ट इशारा दिला आहे की कन्फर्म तिकीटाशिवाय प्रवास करणे बेकायदेशीर आहे. काउंटर तिकीट असो किंवा ऑनलाइन, वेटिंग किंवा रद्द झालेल्या तिकिटावर प्रवास केल्यास दंड आकारला जाऊ शकतो किंवा प्रवाशाला ट्रेनमधून खाली उतरवले जाऊ शकते.
रिझर्व्हेशन चार्ट तयार होण्याच्या वेळेत बदल
प्रवाशांसाठी दिलासादायक निर्णय घेत रेल्वेने रिझर्व्हेशन चार्ट तयार करण्याची वेळ बदलली आहे. आता ट्रेन सुटण्यापूर्वी किमान 10 तास आधी चार्ट तयार होणार आहे. याआधी ही मर्यादा 4 ते 8 तास होती. त्यामुळे वेटिंग तिकीटधारकांना आधीच तिकीट कन्फर्म झाले की नाही हे कळेल आणि प्रवासाचे पर्यायी नियोजन करता येईल.
सामान मर्यादेचे नवे नियम
आता विमानप्रवासाप्रमाणे रेल्वेनेही कोचनुसार सामान मर्यादा निश्चित केली आहे. फर्स्ट AC – 70 किलो, सेकंड AC – 50 किलो, थर्ड AC/स्लीपर – 40 किलो आणि जनरल कोच – 30 किलो इतकी मर्यादा ठेवण्यात आली आहे. यापेक्षा जास्त सामान असल्यास अतिरिक्त शुल्क किंवा कारवाई होऊ शकते.
बोर्डिंग स्टेशनवर न चढल्यास सीट रद्द
जर प्रवासी आपल्या बोर्डिंग स्टेशनवर ट्रेनमध्ये चढला नाही, तर त्याची सीट थेट RAC किंवा वेटिंग तिकीटधारकाला दिली जाईल. याआधी TTE पुढील स्टेशनपर्यंत प्रतीक्षा करत होते, मात्र आता ही सवलत रद्द करण्यात आली आहे.
एकूणच, भारतीय रेल्वेचे हे नवे नियम प्रवाशांच्या सोयीसाठी असले तरी त्यांचे पालन न केल्यास अडचणी निर्माण होऊ शकतात. त्यामुळे रेल्वे प्रवासापूर्वी हे नियम नीट समजून घेणे प्रत्येक प्रवाशासाठी अत्यावश्यक आहे.
