सोन्याच्या दरात मोठी घसरण होणार? आयात शुल्क कमी करण्याच्या हालचाली; सरकारच्या निर्णयाकडे सर्वांचे लक्ष
गेल्या काही काळापासून सोन्या-चांदीच्या दरात मोठी वाढ होत असल्याने सर्वसामान्य ग्राहकांच्या खिशावर त्याचा थेट परिणाम झाला आहे. लग्नसराई, सण-समारंभ आणि गुंतवणुकीसाठी सोने खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांना वाढलेल्या दरांचा मोठा फटका बसत आहे. मात्र, आता सोने आणि चांदी खरेदी करणाऱ्यांसाठी दिलासादायक बातमी समोर येत आहे. केंद्र सरकार सोन्या-चांदीवरील आयात शुल्क अर्थात इंपोर्ट ड्यूटी कमी करण्याबाबत विचार करत असल्याची माहिती समोर आली आहे. सरकारने असा निर्णय घेतल्यास देशांतर्गत बाजारात सोने आणि चांदीच्या किमतीवर त्याचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
सध्या या निर्णयाबाबत सरकारकडून कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नाही. मात्र, रत्न आणि आभूषण क्षेत्रातील प्रतिनिधींनी दिलेल्या माहितीनुसार, आयात शुल्क कमी करण्याबाबत सरकारच्या पातळीवर चर्चा सुरू असल्याचे सांगितले जात आहे. त्यामुळे आगामी काळात सोन्याच्या दरात काही प्रमाणात घट होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
आयात शुल्क वाढल्याने सोन्याच्या दरावर परिणाम
भारतामध्ये सोन्याची मागणी मोठ्या प्रमाणात आहे. देशांतर्गत मागणी पूर्ण करण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर सोन्याची आयात केली जाते. सोन्यावर आयात शुल्क वाढवल्यास आयात होणाऱ्या सोन्याची किंमत वाढते आणि त्याचा थेट परिणाम देशांतर्गत बाजारातील किमतीवर होतो.
Related News
नेपाळ : महापुराने संसार उद्ध्वस्त केला, पण कुत्र्याची आशा कायम; मालकाच्या प्रतीक्षेत 5 दिवस
गणेशोत्सवात डीजेच्या वादात न पडता सांस्कृतिक पद्धतीने उत्सव साजरा करा; फडणवीसांचे पुणेकरांना आवाहन
राहुल गांधींचे 40 पैकी29 मुद्दे खोटे; फडणवीसांचा दावा, ‘छात्रों की गूंज’वर जोरदार हल्लाबोल!
अभिजीत दीपके यांच्या 5 सप्टेंबरच्या दिल्ली आंदोलनाला सर्वोच्च न्यायालयाचा नकार नाही; मोर्चाचा मार्ग मोकळा
2030 पर्यंत पेट्रोल-डिझेलची 50% गरज शेतकरी, तर 50% EVमधून पूर्ण होणार; फडणवीसांचा मोठा दावा
Prashant Kishor यांनी विजयाचा प्लॅन दिला, पण राष्ट्रवादीनेच केली मोठी चूक; पक्षात खळबळ!
Katrina – Vicky Love Story : कतरिनाला विकी आवडतो हे कधी कळलं? जाणून घ्या दोघांच्या प्रेमकहाणीची खास गोष्ट
घटस्फोट झाला तरी जॉइंट होम लोनची EMI थांबत नाही! कर्जाची जबाबदारी कोणाची?
मनोज जरांगेंच्या प्रकृतीबाबत चिंता वाढली! शुगर रिपोर्टवरच जरांगेंचा सवाल; म्हणाले, “पत्रकारांनी सोक्षमोक्ष लावावा”
हृता दुर्गुळेचा हटके लूक चर्चेत! दोन वेण्या अन् मोठे कान पाहून चाहतेही म्हणाले ‘आरे बापरे!’
परकीय चलनावरील दबाव कमी करण्याच्या उद्देशाने केंद्र सरकारने सोन्या-चांदीवरील आयात शुल्कात मोठी वाढ केली होती. यामुळे आयात महाग झाली आणि त्याचा परिणाम ग्राहकांना मोजावा लागला. सोने महाग झाल्याने दागिने खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांसह सराफा व्यापाऱ्यांनाही अडचणींचा सामना करावा लागला.
मात्र, आयात शुल्क वाढवल्यानंतरही सोन्याच्या आयातीवर अपेक्षित परिणाम झाला नसल्याचे क्षेत्रातील जाणकारांचे म्हणणे आहे. ग्राहकांची सोन्याची मागणी कायम राहिल्याने बाजारातील व्यवहारांवर फारसा परिणाम झाला नाही.
बेकायदेशीर सोन्याच्या व्यवहाराची चिंता
आयात शुल्क वाढवल्यामुळे अधिकृत मार्गाने सोने आयात करणे महाग झाले. यामुळे बेकायदेशीर मार्गाने सोन्याची तस्करी किंवा व्यवहार वाढण्याची शक्यता सराफा क्षेत्रातील व्यापाऱ्यांनी यापूर्वी व्यक्त केली होती.
रत्न आणि आभूषण परिषदेचे चेअरमन राजेश रोकडे यांच्या माहितीनुसार, केवळ आयात शुल्क वाढवल्याने सोन्या-चांदीची आयात कमी होईलच असे नाही. उलट अधिकृत आयात महाग झाल्यामुळे बेकायदेशीर व्यवहारांना प्रोत्साहन मिळण्याची शक्यता निर्माण होते.
याच पार्श्वभूमीवर सरकारकडून आयात शुल्काच्या निर्णयाचा पुन्हा आढावा घेतला जात असल्याचे सांगितले जात आहे. जर सरकारने आयात शुल्क कमी केले, तर अधिकृत मार्गाने सोने आयात करणे तुलनेने स्वस्त होऊ शकते आणि बेकायदेशीर व्यवहारांवरही नियंत्रण ठेवण्यास मदत होऊ शकते.
भारत जगातील मोठ्या सोन्याच्या बाजारपेठांपैकी एक
भारत हा जगातील प्रमुख सोन्याच्या बाजारपेठांपैकी एक आहे. चीननंतर भारतामध्ये मोठ्या प्रमाणावर सोन्याची आयात केली जाते. दरवर्षी देशात अंदाजे 700 ते 900 टन सोन्याची आयात होत असल्याचे या क्षेत्रातील आकडेवारीतून समोर येते.
भारतीय संस्कृतीमध्ये सोन्याला केवळ मौल्यवान धातू म्हणून नव्हे, तर सामाजिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व असलेली वस्तू म्हणूनही पाहिले जाते. लग्नसराई, अक्षय तृतीया, दिवाळी, धनत्रयोदशी यांसारख्या प्रसंगी सोन्याची मोठ्या प्रमाणावर खरेदी केली जाते. त्यामुळे सोन्याच्या किमतीतील प्रत्येक बदलाचा परिणाम मोठ्या संख्येने ग्राहकांवर होतो.
अर्ध्यावर दर येणार का?
सोने आणि चांदीवरील आयात शुल्क कमी करण्याच्या चर्चेमुळे ग्राहकांमध्ये उत्सुकता निर्माण झाली आहे. मात्र, आयात शुल्क कमी झाले म्हणजे सोन्याचे दर थेट निम्म्यावर येतील, असे सध्या म्हणता येणार नाही.
सोन्याच्या अंतिम किमतीवर आंतरराष्ट्रीय बाजारातील सोन्याचा दर, डॉलरच्या तुलनेत रुपयाची स्थिती, आयात शुल्क, जीएसटी, स्थानिक मागणी आणि इतर बाजारातील घटकांचा परिणाम होत असतो. त्यामुळे सरकारने आयात शुल्क कमी केले तरी त्याचा फायदा किती प्रमाणात ग्राहकांना मिळेल, हे निर्णयाची व्याप्ती आणि त्यावेळच्या आंतरराष्ट्रीय बाजारातील परिस्थितीवर अवलंबून असेल.
म्हणूनच सोशल मीडियावर किंवा विविध माध्यमांमध्ये सोन्याचे दर थेट अर्ध्यावर येणार असल्याचे दावे केले जात असतील, तर त्याकडे सावधपणे पाहणे आवश्यक आहे.
सरकारच्या निर्णयाकडे सराफा बाजाराचे लक्ष
आयात शुल्क वाढवूनही सोन्याच्या मागणीत अपेक्षित घट न झाल्याने सरकार आता या धोरणाचा पुनर्विचार करू शकते, अशी शक्यता व्यक्त केली जात आहे. आयात शुल्क कमी करण्याचा निर्णय घेतल्यास सराफा बाजाराला काही प्रमाणात दिलासा मिळू शकतो.
विशेषतः दागिने उद्योग, सोन्याचे व्यापारी आणि ग्राहक यांना या निर्णयाचा फायदा होण्याची अपेक्षा आहे. मात्र, याबाबत केंद्र सरकारकडून अधिकृत निर्णय किंवा अधिसूचना अद्याप आलेली नसल्याने सध्या ही माहिती शक्यता आणि क्षेत्रातील चर्चेपुरतीच मर्यादित आहे.
सरकारने प्रत्यक्षात आयात शुल्क कमी करण्याचा निर्णय घेतला तर त्यानंतर सोन्या-चांदीच्या दरात किती बदल होतो, याकडे देशभरातील ग्राहक आणि सराफा व्यापाऱ्यांचे लक्ष लागले आहे.
ग्राहकांनी काय लक्षात ठेवावे?
सोन्याचे दर दररोज बदलत असल्याने केवळ आयात शुल्क कमी होण्याच्या चर्चेवर आधारित खरेदीचा निर्णय घेणे योग्य ठरणार नाही. सरकारचा अधिकृत निर्णय, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील दर आणि स्थानिक सराफा बाजारातील किमती यांचा विचार करूनच खरेदी करणे महत्त्वाचे आहे.
थोडक्यात, सोन्या-चांदीवरील आयात शुल्क कमी करण्याबाबत चर्चा सुरू असल्याची माहिती समोर आली असली, तरी अद्याप अंतिम निर्णय झालेला नाही. सरकारने शुल्क कमी केल्यास सोन्याच्या किमतीवर दबाव कमी होण्याची शक्यता आहे; मात्र दर थेट अर्ध्यावर येतील, असा कोणताही अधिकृत आधार सध्या उपलब्ध नाही.
Read Also : https://ajinkyabharat.com/category/business/
