पालकांनो सावधान! 4 वर्षांखालील मुलांना ‘ही’ सर्दी-खोकल्याची औषधे देऊ नका; केंद्र सरकारचा मोठा निर्णय

वर्षां

पालकांसाठी महत्त्वाची बातमी! ४ वर्षांखालील मुलांना ‘ही’ सर्दी-खोकल्याची औषधे देऊ नका; केंद्र सरकारचा मोठा निर्णय

Cold Cough FDC Medicine : लहान मुलांना सर्दी, खोकला किंवा फ्लूची लक्षणे दिसल्यानंतर अनेकदा पालक डॉक्टरांच्या सल्ल्याने किंवा पूर्वी वापरलेल्या औषधांच्या आधारे औषधे देतात. मात्र, आता ४ वर्षांखालील मुलांच्या औषधांच्या वापराबाबत केंद्र सरकारने महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. क्लोरफेनिरामाइन मॅलेट आणि फेनिलेफ्राइन हायड्रोक्लोराइड या दोन औषधी घटकांचा समावेश असलेल्या फिक्स्ड-डोस कॉम्बिनेशन्सवर (FDCs) लहान मुलांच्या वापराच्या दृष्टीने कठोर निर्बंध घालण्यात आले आहेत.

या निर्णयामुळे ४ वर्षांखालील मुलांना सर्दी-खोकल्यासाठी औषध देताना पालकांनी विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे. सरकारने संबंधित औषधांच्या लेबल, पॅकेजिंग आणि प्रचारात्मक साहित्यावर स्पष्ट इशारा देणे बंधनकारक केले आहे.

४ वर्षांखालील मुलांसाठी औषधांवर निर्बंध

केंद्र सरकारने क्लोरफेनिरामाइन मॅलेट आणि फेनिलेफ्राइन हायड्रोक्लोराइड असलेल्या सर्व संबंधित फिक्स्ड-डोस कॉम्बिनेशन्सच्या उत्पादन, विक्री आणि वितरणाबाबत महत्त्वाचे निर्देश जारी केले आहेत. या औषधांचा वापर ४ वर्षांखालील मुलांसाठी करू नये, अशी स्पष्ट सूचना देण्यात आली आहे.

Related News

सरकारच्या निर्णयामागे लहान मुलांच्या सुरक्षिततेचा मुद्दा महत्त्वाचा आहे. या वयोगटातील मुलांचे शरीर आणि औषधांवरील प्रतिक्रिया मोठ्या व्यक्तींपेक्षा वेगळ्या असू शकतात. त्यामुळे काही औषधी संयोजनांमुळे संभाव्य आरोग्यविषयक धोका निर्माण होऊ शकतो, असे तज्ज्ञ समितीच्या आढाव्यात नमूद करण्यात आले आहे.

औषधाच्या पॅकेटवर स्पष्ट इशारा बंधनकारक

सरकारच्या निर्देशानुसार, संबंधित FDC औषधांच्या लेबल आणि पॅकेजवर स्पष्ट चेतावणी देणे आवश्यक असेल. त्यामध्ये हे औषध ४ वर्षांखालील मुलांसाठी वापरू नये, असा स्पष्ट उल्लेख करावा लागणार आहे.

औषध कंपन्यांना उत्पादनांच्या पॅकेजिंगसोबतच प्रचारात्मक साहित्यामध्येही हा इशारा ठळकपणे नमूद करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.

या निर्णयाचा उद्देश पालक, डॉक्टर, फार्मासिस्ट आणि इतर संबंधित व्यक्तींमध्ये या औषधांच्या वापराबाबत जागरूकता निर्माण करणे हा आहे. त्यामुळे पालकांनी औषध खरेदी करताना त्यावरील लेबल आणि चेतावणी काळजीपूर्वक वाचणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.

तज्ज्ञ समितीच्या शिफारशीनंतर सरकारचा निर्णय

या निर्णयासाठी सरकारने संबंधित तज्ज्ञ समिती आणि औषध तांत्रिक सल्लागार मंडळाच्या (DTAB) शिफारशींचा आधार घेतला आहे. या औषधी संयोजनांचा लहान मुलांमध्ये वापर केल्यास संभाव्य धोका निर्माण होऊ शकतो, असा निष्कर्ष तज्ज्ञांच्या विचारात समोर आला.

सरकारच्या मते, ४ वर्षांखालील मुलांसाठी या औषधी संयोजनांपेक्षा तुलनेने सुरक्षित पर्याय उपलब्ध आहेत. त्यामुळे संबंधित वयोगटातील मुलांना ही औषधे देताना विशेष खबरदारी घेण्याची गरज आहे.

यापूर्वीही देण्यात आला होता वयाचा इशारा

४ वर्षांखालील मुलांसाठी या औषधी घटकांबाबत सरकारने यापूर्वीही सावधगिरीचा इशारा दिला होता. १५ एप्रिल २०२५ रोजी जारी करण्यात आलेल्या अधिसूचनेद्वारे क्लोरफेनिरामाइन मॅलेट आणि फेनिलेफ्राइन हायड्रोक्लोराइड असलेल्या काही FDC औषधांवर वयाशी संबंधित चेतावणी लागू करण्यात आली होती.

आता सरकारने या तरतुदीची व्याप्ती वाढवून या दोन घटकांचा समावेश असलेल्या संबंधित सर्व फॉर्म्युलेशन्सना त्यामध्ये समाविष्ट केले आहे. त्यामुळे औषध उत्पादक कंपन्यांना नव्या निर्देशांचे पालन करणे आवश्यक असेल.

पालकांनी काय काळजी घ्यावी?

लहान मुलाला सर्दी, खोकला किंवा फ्लूसारखी लक्षणे दिसल्यास पालकांनी स्वतःहून औषध देण्याचे टाळावे. विशेषतः घरात आधीपासून उपलब्ध असलेले किंवा मोठ्या व्यक्तींना दिले जाणारे सर्दी-खोकल्याचे औषध मुलाला देणे टाळणे महत्त्वाचे आहे.

४ वर्षांखालील मुलाला कोणतेही औषध देण्यापूर्वी बालरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घेणे अधिक सुरक्षित ठरू शकते. डॉक्टरांनी सुचवलेले औषध, त्याचे प्रमाण आणि वापरण्याची पद्धत यांचे पालन करणे आवश्यक आहे.

तसेच, मेडिकल स्टोअरमधून औषध घेताना पॅकेटवरील घटक, वयोमर्यादा आणि चेतावणी तपासावी. संबंधित औषधावर ४ वर्षांखालील मुलांसाठी वापर करू नये, असा इशारा असल्यास ते औषध मुलाला देऊ नये.

सरकारने कायद्याअंतर्गत घेतला निर्णय?

केंद्र सरकारने औषधे आणि सौंदर्यप्रसाधने अधिनियम, १९४० च्या कलम २६अ अंतर्गत जनआरोग्याच्या हितासाठी ही अधिसूचना जारी केली आहे. शासकीय राजपत्रात अधिसूचना प्रसिद्ध झाल्याच्या तारखेपासून हा आदेश लागू करण्यात आला आहे.

या निर्णयामुळे औषध कंपन्यांवर संबंधित उत्पादनांच्या लेबलिंग आणि पॅकेजिंगबाबत जबाबदारी वाढली आहे. सरकारने स्पष्ट केले आहे की, लहान मुलांच्या आरोग्याच्या दृष्टीने संभाव्य धोका लक्षात घेऊन हा निर्णय घेण्यात आला आहे.

सर्दी-खोकला झाला तर डॉक्टरांचा सल्ला महत्त्वाचा

लहान मुलांमध्ये सर्दी आणि खोकला ही सामान्य लक्षणे असली तरी प्रत्येक वेळी त्यासाठी औषधांची गरज असेलच असे नाही. विशेषतः ४ वर्षांखालील मुलांना औषध देताना पालकांनी अधिक सावध राहणे आवश्यक आहे.

थोडक्यात, ४ वर्षांखालील मुलांना क्लोरफेनिरामाइन मॅलेट आणि फेनिलेफ्राइन हायड्रोक्लोराइड असलेली संबंधित FDC सर्दी-खोकल्याची औषधे स्वतःहून देऊ नयेत. औषधाची गरज असल्यास मुलाच्या डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आणि त्यांनी सांगितलेल्या उपचारपद्धतीचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे.

महत्त्वाची सूचना : हा लेख उपलब्ध सरकारी निर्णयाच्या माहितीनुसार तयार करण्यात आला आहे. आपल्या मुलाला औषध देण्यापूर्वी डॉक्टर किंवा पात्र आरोग्यतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.

 

 

Read Also :  https://ajinkyabharat.com/the-worst-crisis-in-100-years-el-ninocha-will-wreak-havoc-in-india-in-2027/

Related News