Ladki Bahin Yojana : या लाडक्या बहिणींचे पैसे आता बंद? जळगावातील 2 हजार महिलांनी स्वतःहून नाकारला लाभ; जाणून घ्या नेमकं कारण
एकावेळी एकाच शासकीय योजनेचा लाभ घेण्याच्या नियमामुळे मोठा निर्णय; लाडकी बहीण योजनेवर पुन्हा चर्चा
राज्य सरकारची महत्त्वाकांक्षी मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना पुन्हा एकदा चर्चेत आली आहे. गेल्या काही महिन्यांपासून केवायसी (KYC), पात्रता पडताळणी आणि लाभार्थ्यांच्या नावांमध्ये झालेल्या बदलांमुळे ही योजना सातत्याने चर्चेत आहे. अशातच आता जळगाव जिल्ह्यातील तब्बल दोन हजार महिलांनी स्वतःहून लाडकी बहीण योजनेचा लाभ नाकारल्याची माहिती समोर आली आहे. शासनाच्या धोरणानुसार एकाच वेळी एकाच शासकीय आर्थिक सहाय्य योजनेचा लाभ घेता येत असल्याने या महिलांनी हा निर्णय घेतल्याचे सांगितले जात आहे.
या घडामोडीमुळे अनेक महिलांमध्ये संभ्रम निर्माण झाला असून, “आता कोणत्या महिलांचे पैसे बंद होणार?”, “आपले नाव यादीत आहे का?”, असे प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
लाडकी बहीण योजना नेमकी काय आहे?
महायुती सरकारने विधानसभा निवडणुकीपूर्वी आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल कुटुंबातील महिलांना आर्थिक आधार देण्यासाठी मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना सुरू केली होती. या योजनेंतर्गत वार्षिक कौटुंबिक उत्पन्न अडीच लाख रुपयांपेक्षा कमी असलेल्या पात्र महिलांच्या बँक खात्यात दरमहा 1,500 रुपये जमा केले जातात.
Related News
LPG ग्राहकांसाठी मोठी अपडेट! 1 ऑगस्टपासून OTP दाखवल्याशिवाय मिळणार नाही घरपोच गॅस सिलेंडर
ही योजना सुरू करताना सरकारने महिलांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्याचा उद्देश असल्याचे सांगितले होते. तसेच निवडणूक प्रचारादरम्यान महायुतीच्या नेत्यांनी पुन्हा सत्तेत आल्यास या योजनेतील मासिक सन्मान निधी 1,500 रुपयांवरून 2,100 रुपये करण्यात येईल, असे आश्वासनही दिले होते.
मात्र, सरकारला सत्तेत येऊन जवळपास दोन वर्षे पूर्ण होत आली तरी अद्याप सन्मान निधीत वाढ झालेली नाही. त्यामुळे 2,100 रुपयांची घोषणा कधी पूर्ण होणार, याकडे लाखो लाभार्थी महिलांचे लक्ष लागले आहे.
केवायसीनंतर अनेक महिलांची नावे वगळली
गेल्या काही महिन्यांत शासनाने लाडकी बहीण योजनेसाठी केवायसी अनिवार्य केली. त्यानंतर लाभार्थ्यांची माहिती पुन्हा तपासण्यात आली. या पडताळणीदरम्यान अनेक महिलांची कागदपत्रे अपूर्ण असल्याचे किंवा त्या पात्रतेच्या निकषांमध्ये बसत नसल्याचे समोर आले.
यामुळे हजारो महिलांची नावे लाभार्थी यादीतून वगळण्यात आली. या मुद्द्यावरून विरोधकांनी सरकारवर टीका करत, निवडणुकीपूर्वी योजना जाहीर करून आता लाभार्थी कमी करण्याचा प्रयत्न सुरू असल्याचा आरोप केला.
एकावेळी एकाच योजनेचा लाभ
दरम्यान, शासनाने आणखी एक महत्त्वाचा नियम स्पष्ट केला आहे. त्यानुसार, एकाच लाभार्थी महिलेला एकाच स्वरूपाच्या दोन आर्थिक सहाय्य योजनांचा लाभ एकाच वेळी घेता येणार नाही.
म्हणजेच एखादी महिला संजय गांधी निराधार योजना किंवा शासनाच्या इतर तत्सम आर्थिक मदत योजनांचा लाभ घेत असेल, तर तिला लाडकी बहीण योजनेचा लाभ मिळणार नाही. अशा महिलांना दोन योजनांपैकी एक योजना निवडावी लागणार आहे.
याच धोरणामुळे अनेक महिलांनी स्वतःहून लाडकी बहीण योजनेतून बाहेर पडण्याचा निर्णय घेतला आहे.
जळगावातील 2 हजार महिलांचा मोठा निर्णय
या धोरणाच्या पार्श्वभूमीवर जळगाव जिल्ह्यातील सुमारे 2 हजार महिलांनी लाडकी बहीण योजनेचा लाभ नाकारला आहे.
या महिलांनी जिल्हा महिला व बाल विकास विभागाकडे लेखी अर्ज सादर करून आपण संजय गांधी निराधार योजनेचा लाभ घेत असल्याने लाडकी बहीण योजनेचा लाभ नको, अशी भूमिका घेतली आहे.
शासनाच्या नियमांचे पालन करत हा निर्णय घेतल्याचे संबंधित महिलांनी प्रशासनाला कळवले आहे. त्यामुळे या महिलांच्या खात्यात आता लाडकी बहीण योजनेअंतर्गत 1,500 रुपयांचा सन्मान निधी जमा होणार नाही.
कोणत्या महिलांचे पैसे थांबू शकतात?
शासनाच्या नियमांनुसार खालील परिस्थितीत लाभावर परिणाम होऊ शकतो—
- एकाच प्रकारच्या दुसऱ्या शासकीय आर्थिक सहाय्य योजनेचा लाभ घेत असल्यास.
- केवायसी किंवा आवश्यक कागदपत्रे अपूर्ण असल्यास.
- पात्रतेच्या निकषांमध्ये बदल झाल्यास.
- उत्पन्न किंवा इतर अटींची पडताळणी करताना अपात्र ठरल्यास.
- लाभार्थीने स्वतःहून योजना नाकारल्यास.
मात्र, सर्व लाभार्थी महिलांचे पैसे बंद करण्यात आले आहेत, असे नाही. केवळ शासनाच्या निकषांनुसार अपात्र ठरणाऱ्या किंवा स्वतः लाभ नाकारणाऱ्या महिलांवरच हा निर्णय लागू होतो.
2,100 रुपयांच्या घोषणेकडे महिलांचे लक्ष
लाडकी बहीण योजनेचा लाभ सुरू असला तरी निवडणुकीपूर्वी करण्यात आलेल्या 2,100 रुपयांच्या मासिक सहाय्याच्या घोषणेची अंमलबजावणी अद्याप झालेली नाही. त्यामुळे राज्यातील लाखो लाभार्थी महिला सरकारकडून याबाबत अधिकृत निर्णयाची प्रतीक्षा करत आहेत.
दरम्यान, सरकारकडून योजनेची पात्रता, लाभार्थ्यांची माहिती आणि आर्थिक तरतूद याचा सातत्याने आढावा घेतला जात असल्याचे सांगितले जात आहे.
लाभार्थ्यांनी काय करावे?
जर तुम्ही लाडकी बहीण योजनेचे लाभार्थी असाल, तर तुमची केवायसी पूर्ण आहे का, कागदपत्रांमध्ये कोणतीही त्रुटी नाही ना आणि तुम्ही दुसऱ्या तत्सम शासकीय आर्थिक सहाय्य योजनेचा लाभ घेत आहात का, याची खात्री करून घ्यावी. कोणताही संभ्रम असल्यास संबंधित महिला व बाल विकास विभाग किंवा स्थानिक प्रशासनाशी संपर्क साधून माहिती घेणे आवश्यक आहे.
जळगावातील दोन हजार महिलांनी शासनाच्या नियमांनुसार स्वेच्छेने लाभ नाकारल्याची घटना समोर आल्यानंतर राज्यभरातील लाभार्थ्यांमध्ये या योजनेबाबत पुन्हा एकदा चर्चा सुरू झाली आहे. त्यामुळे पुढील काळात शासन याबाबत कोणते नवे निर्णय घेते आणि 2,100 रुपयांच्या आश्वासनाबाबत काय भूमिका जाहीर करते, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
