400 कोटींचा धक्कादायक दावा! वासु भगनानी विरुद्ध डेव्हिड धवन वाद पेटला; ‘है जवानी तो इश्क होना है’ चित्रपटाच्या प्रदर्शनावर संकट?
मुंबई : बॉलिवूडमध्ये जुनी लोकप्रिय गाणी नव्या चित्रपटांमध्ये वापरण्याचा ट्रेंड गेल्या काही वर्षांत मोठ्या प्रमाणावर वाढला आहे. प्रेक्षकांमध्ये जुन्या गाण्यांची लोकप्रियता कायम असल्याने निर्माते आणि संगीत कंपन्या त्या गाण्यांचे रिक्रिएटेड व्हर्जन तयार करून नव्या पिढीपर्यंत पोहोचवत आहेत. मात्र, याच ट्रेंडमुळे आता मोठे कायदेशीर वादही समोर येऊ लागले आहेत. सध्या बॉलिवूडमध्ये चर्चेचा विषय ठरलेला वाद म्हणजे प्रसिद्ध निर्माता वासु भगनानी आणि दिग्दर्शक डेव्हिड धवन यांच्यातील संघर्ष.
या वादाने आता गंभीर स्वरूप धारण केले असून वासु भगनानी यांच्या पूजा एंटरटेनमेंटने मुंबई उच्च न्यायालयात तब्बल 400 कोटी रुपयांच्या नुकसानभरपाईचा दावा दाखल केला आहे. या प्रकरणात टिप्स इंडस्ट्रीज लिमिटेड, रमेश तौरानी, कुमार तौरानी आणि डेव्हिड धवन यांना प्रतिवादी करण्यात आले आहे. आगामी ‘है जवानी तो इश्क होना है’ या चित्रपटात वापरण्यात आलेल्या काही गाण्यांच्या हक्कांवरून हा संपूर्ण वाद निर्माण झाला आहे.
Related News
धक्कादायक! ‘धुरंधर’च्या प्रॉडक्शन डिझायनर सैनी एस. जोहरायला POSH समितीने दोषी ठरवले
स्वप्नील जोशीने दाखवली कमाल संयमाची 1 झलक : बाळाच्या रडण्याने रंगमंचावर निर्माण झाला व्यत्यय;
कीर्ती कुल्हारीच्या एका विधानाने सोशल मीडियावर खळबळ! घरकामासाठी 10,000 रुपये मागितल्यावर अभिनेत्रीला नेटकऱ्यांचा संतप्त सवाल
पांढऱ्या साडीत जान्हवी कपूरचा सुपरग्लॅमरस अवतार “परी की अप्सरा”? ,8 फोटोंनी चाहत्यांना केलं घायाळ
-
By
Vivek Raut
राम चरणचा विदेशी बॉडीगार्ड ‘केविन कुंटो’ कोण? 3 ते 5 लाख रुपये दिवसाला,सलमानच्या शेरालाही देतो टक्कर
-
By
Vivek Raut
Kattalan Review : अॅक्शनचा जबरदस्त तडका, पण कथा पडली फिकी
अबूधाबीतील हिजाब लूकमुळे अंकिता लोखंडे ट्रोल; धर्मांतराच्या चर्चांना उधाण
‘MasterChef India’च्या पहिल्या विजेत्या पंकज भदौरिया यांना ब्रेस्ट कॅन्सर; पोस्ट शेअर करत मागितला पाठिंबा
“बाहेर 200 अफेअर्स..” पूजा भट्टचा महेश भट्ट यांच्या दुसऱ्या लग्नावर मोठा धक्कादायक खुलासा, नात्यांबद्दल सांगितलं सत्य
-
By
Vivek Raut
‘Chunnari Chunnari’वरून चर्चा रंगली; सलमान-सुष्मिताची जोडी पुन्हा पाहण्याची चाहत्यांची मागणी
‘Hai Jawani Toh Ishq Hona Hai’ वरून मोठा वाद; वाशू भगनानींचा 400 कोटींचा दावा
द महाराष्ट्र फाईल्स’वर CBFCची कात्री , 7 मोठे बदल सुचवत सेन्सॉर बोर्डाची कारवाई
-
By
Vivek Raut
नेमका काय आहे वाद?
या प्रकरणाची मुळे 1999 मध्ये प्रदर्शित झालेल्या सुपरहिट चित्रपट ‘बीवी नंबर 1’ मध्ये आहेत. सलमान खान, करिश्मा कपूर आणि सुष्मिता सेन यांच्या प्रमुख भूमिका असलेल्या या चित्रपटाचे दिग्दर्शन डेव्हिड धवन यांनी केले होते, तर निर्माते वासु भगनानी होते.
या चित्रपटातील ‘चुनरी चुनरी’ आणि ‘इश्क सोना है’ ही गाणी त्या काळात प्रचंड लोकप्रिय ठरली होती. आजही ही गाणी अनेक कार्यक्रमांमध्ये ऐकायला मिळतात. आता डेव्हिड धवन यांच्या आगामी ‘है जवानी तो इश्क होना है’ या चित्रपटात या गाण्यांची नव्याने निर्मिती करण्यात आल्याचा आरोप आहे.
वासु भगनानी यांच्या म्हणण्यानुसार, या गाण्यांचे व्हिज्युअल राइट्स आणि संबंधित बौद्धिक संपदा अधिकार (Intellectual Property Rights) पूजा एंटरटेनमेंटकडे आहेत. अशा परिस्थितीत कोणतीही अधिकृत परवानगी न घेता ही गाणी नव्या चित्रपटात वापरणे कायद्याचे उल्लंघन असल्याचा दावा करण्यात आला आहे.
पूजा एंटरटेनमेंटची भूमिका
पूजा एंटरटेनमेंटच्या वकिलांनी माध्यमांशी बोलताना सांगितले की, मूळ करारानुसार टिप्स कंपनीला केवळ गाण्यांचे ऑडिओ राइट्स देण्यात आले होते. व्हिडिओ अथवा व्हिज्युअल राइट्स कधीही हस्तांतरित करण्यात आले नव्हते.
वकिलांच्या म्हणण्यानुसार, 2011 आणि 2018 या दोन वेगवेगळ्या कालावधीत टिप्स इंडस्ट्रीजने व्हिज्युअल राइट्स मिळवण्याचा प्रयत्न केला होता. मात्र त्यावेळी दोन्ही पक्षांमध्ये कोणताही अंतिम करार झाला नव्हता. त्यामुळे व्हिज्युअल राइट्स अद्याप पूजा एंटरटेनमेंटकडेच आहेत.
पूजा एंटरटेनमेंटचा दावा आहे की, जर व्हिज्युअल राइट्स त्यांच्याकडे असतील तर संबंधित गाण्यांचे नवीन चित्रपटासाठी पुनर्निर्माण करण्यापूर्वी त्यांची परवानगी घेणे आवश्यक होते. तसे न केल्यामुळे कॉपीराइट कायद्याचे उल्लंघन झाले आहे.
400 कोटींच्या दाव्यामागील कारण
या प्रकरणात केवळ आर्थिक नुकसानभरपाईची मागणी करण्यात आलेली नाही, तर प्रतिष्ठेचे नुकसान झाल्याचाही मुद्दा उपस्थित करण्यात आला आहे. पूजा एंटरटेनमेंटच्या मते, परवानगीशिवाय गाणी वापरण्यात आल्यामुळे कंपनीच्या व्यावसायिक हितांना मोठा धक्का बसला आहे.
त्यामुळे 400 कोटी रुपयांची नुकसानभरपाई मागण्यात आली आहे. इतक्यावरच न थांबता, भविष्यातही या चित्रपटाचे प्रदर्शन सुरू राहिल्यास अतिरिक्त 100 कोटी रुपयांची भरपाई देण्याची मागणी करण्यात आली आहे.
चित्रपटाच्या प्रदर्शनावर बंदीची मागणी
या याचिकेतील सर्वात महत्त्वाचा भाग म्हणजे चित्रपटाच्या प्रदर्शनावर बंदी घालण्याची मागणी. वासु भगनानी यांनी न्यायालयाला विनंती केली आहे की, अंतिम निर्णय होईपर्यंत चित्रपटाचे थिएटर प्रदर्शन, वितरण, उपग्रह प्रसारण आणि ओटीटी प्लॅटफॉर्मवरील स्ट्रीमिंग रोखण्यात यावे.
कारण एकदा चित्रपट प्रदर्शित झाल्यानंतर कथित नुकसान भरून काढणे कठीण होईल, असा युक्तिवाद करण्यात आला आहे.
चित्रपटाच्या नावावरही आक्षेप
या वादातील आणखी एक रंजक मुद्दा म्हणजे चित्रपटाचे शीर्षक. ‘है जवानी तो इश्क होना है’ या नावातील ‘इश्क होना है’ हा भाग ‘इश्क सोना है’ या गाण्याशी साधर्म्य दर्शवतो, असा दावा करण्यात आला आहे.
त्यामुळे चित्रपटाचे नाव बदलण्याची मागणीही न्यायालयात करण्यात आली आहे. बॉलिवूडमध्ये अशा प्रकारे चित्रपटाच्या नावावर आक्षेप घेण्याची उदाहरणे फार कमी आहेत. त्यामुळे हा मुद्दा विशेष चर्चेत आला आहे.
टिप्स इंडस्ट्रीजने फेटाळले आरोप
दुसरीकडे, टिप्स इंडस्ट्रीजचे प्रमुख रमेश तौरानी यांनी हे सर्व आरोप फेटाळून लावले आहेत. त्यांनी जारी केलेल्या निवेदनात म्हटले आहे की, संबंधित गाण्यांचे संगीत आणि ऑडिओ हक्क कायदेशीर पद्धतीने त्यांच्या मालकीचे आहेत.
तसेच, कंपनीने सर्व आवश्यक कायदेशीर प्रक्रिया पूर्ण केल्यानंतरच गाण्यांचा वापर केल्याचा दावा करण्यात आला आहे. त्यामुळे पूजा एंटरटेनमेंटने केलेले आरोप निराधार असल्याचे टिप्सचे म्हणणे आहे.
डेव्हिड धवन यांची अडचण वाढणार?
डेव्हिड धवन हे बॉलिवूडमधील यशस्वी व्यावसायिक दिग्दर्शकांपैकी एक मानले जातात. त्यांनी ‘कुली नं. 1’, ‘हीरो नं. 1’, ‘बीवी नं. 1’, ‘मुझसे शादी करोगी’ यांसारखे अनेक सुपरहिट चित्रपट दिले आहेत.
मात्र, या प्रकरणामुळे त्यांच्या आगामी चित्रपटावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. जर न्यायालयाने प्राथमिक टप्प्यातच स्थगिती दिली, तर चित्रपटाच्या प्रदर्शनावर थेट परिणाम होऊ शकतो.
वरुण धवनच्या चित्रपटाचे भवितव्य काय?
‘है जवानी तो इश्क होना है’ या चित्रपटात वरुण धवन, पूजा हेगडे आणि मृणाल ठाकूर यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. चित्रपट 5 जून रोजी प्रदर्शित होणार असल्याने निर्मात्यांनी मोठ्या प्रमाणात प्रमोशन सुरू केले आहे.
मात्र, न्यायालयीन वादामुळे चित्रपटाच्या रिलीजवर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. विशेषतः प्रदर्शनाच्या काही दिवस आधीच हा वाद न्यायालयात पोहोचल्याने चित्रपटाच्या मार्केटिंग आणि वितरणावरही परिणाम होऊ शकतो.
बॉलिवूडमध्ये वाढत आहेत कॉपीराइट वाद
गेल्या काही वर्षांत बॉलिवूडमध्ये कॉपीराइट आणि बौद्धिक संपदा हक्कांशी संबंधित वाद वाढले आहेत. जुनी गाणी, कथा, संवाद किंवा शीर्षके नव्या प्रकल्पांमध्ये वापरताना अनेकदा हक्कांच्या प्रश्नांवरून न्यायालयीन संघर्ष निर्माण होत आहेत.
डिजिटल युगात कंटेंटचे व्यावसायिक मूल्य वाढल्यामुळे निर्माते आणि कंपन्या आपले हक्क अधिक आक्रमकपणे जपताना दिसत आहेत. त्यामुळे अशा प्रकारचे वाद भविष्यात आणखी वाढू शकतात, असे तज्ज्ञांचे मत आहे.
न्यायालयाचा निर्णय महत्त्वाचा
सध्या संपूर्ण चित्रपटसृष्टीचे लक्ष मुंबई उच्च न्यायालयाच्या निर्णयाकडे लागले आहे. न्यायालय प्राथमिक सुनावणीत कोणता निर्णय देते, यावर चित्रपटाचे भवितव्य अवलंबून असणार आहे.
जर न्यायालयाने पूजा एंटरटेनमेंटच्या बाजूने अंतरिम आदेश दिला, तर चित्रपटाच्या रिलीजला मोठा धक्का बसू शकतो. मात्र, टिप्स इंडस्ट्रीज आणि चित्रपट निर्मात्यांचे युक्तिवाद ग्राह्य धरले गेले, तर चित्रपट नियोजित तारखेलाच प्रदर्शित होऊ शकतो.
दरम्यान, 400 कोटी रुपयांच्या या वादाने बॉलिवूडमध्ये मोठी खळबळ उडाली असून, गाण्यांच्या हक्कांबाबतचे करार किती स्पष्ट आणि मजबूत असणे आवश्यक आहे, याची पुन्हा एकदा जाणीव करून दिली आहे. आता न्यायालयाचा अंतिम निर्णय काय येतो आणि ‘है जवानी तो इश्क होना है’ चित्रपट 5 जूनला प्रेक्षकांच्या भेटीला येतो की नाही, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.