Enforcement Directorate (ED) ने मोठी कारवाई करत Amitabh Jhunjhunwala आणि Amit Bapna यांना अटक केली आहे. ही कारवाई Prevention of Money Laundering Act (PMLA) अंतर्गत सुरू असलेल्या मनी लॉन्डरिंग चौकशीचा भाग आहे. या प्रकरणाचा संबंध Reliance Home Finance Ltd (RHFL) आणि Reliance Commercial Finance Ltd (RCFL) यांच्याशी जोडलेल्या कथित कर्ज घोटाळ्याशी असल्याचे समोर आले आहे.
ही चौकशी अनेक वर्षांपासून सुरू असलेल्या आर्थिक गैरव्यवहारांच्या आरोपांवर आधारित आहे, ज्यामध्ये मोठ्या प्रमाणावर सार्वजनिक निधीचा गैरवापर आणि बँक कर्जांचे कथित वळविणे यांचा समावेश असल्याचे तपास यंत्रणांचे म्हणणे आहे.
CBI FIR पासून ED चौकशीपर्यंत प्रकरणाचा प्रवास
या प्रकरणाची सुरुवात Central Bureau of Investigation (CBI) ने नोंदवलेल्या अनेक FIR पासून झाली. या FIR मध्ये criminal conspiracy, cheating आणि Prevention of Corruption Act अंतर्गत गंभीर आरोप नोंदवले गेले आहेत.CBI ने Yes Bank, Union Bank of India आणि Bank of Maharashtra यांच्या तक्रारींवर आधारित Reliance Commercial Finance Ltd आणि Reliance Home Finance Ltd विरोधात गुन्हे दाखल केले होते.यानंतर ED ने PMLA अंतर्गत स्वतंत्र मनी लॉन्डरिंग प्रकरण दाखल करून तपास सुरू केला. ED च्या म्हणण्यानुसार, या प्रकरणात मोठ्या प्रमाणावर आर्थिक गैरव्यवहार झाल्याचे प्राथमिक तपासात दिसून आले आहे.
ED चे गंभीर आरोप: ₹40,000 कोटींचा कथित घोटाळा
ED च्या तपासात असा दावा करण्यात आला आहे की Anil Ambani समूहाशी संबंधित कंपन्यांमध्ये सुमारे ₹40,000 कोटींपेक्षा अधिक निधीचा कथित मनी लॉन्डरिंगच्या माध्यमातून गैरवापर झाला आहे.तपास यंत्रणेच्या म्हणण्यानुसार:
- सार्वजनिक निधी मोठ्या प्रमाणावर विविध कंपन्यांमध्ये वळवला गेला
- बँकिंग संस्थांकडून घेतलेले कर्ज NPA (Non-Performing Assets) मध्ये बदलले
- सुमारे ₹11,000 कोटींपेक्षा जास्त सार्वजनिक निधी NPA झाला
- निधीचा वापर समूहातील विविध कंपन्यांमध्ये फिरवण्यात आला
ED च्या अहवालानुसार, हा संपूर्ण प्रकार प्रणालीबद्ध पद्धतीने घडवण्यात आला असून यात शेल कंपन्यांचा (shell companies) वापर करण्यात आल्याचा आरोप आहे.
शेल कंपन्यांच्या माध्यमातून निधी वळविल्याचा आरोप
ED च्या तपासात असे नमूद करण्यात आले आहे की RHFL आणि RCFL कडून उभारलेला सार्वजनिक निधी अनेक शेल आणि डमी संस्थांच्या माध्यमातून वळवण्यात आला.या संस्थांची आर्थिक ताकद अत्यंत कमी होती आणि त्यांचा कोणताही वास्तविक व्यवसाय नसल्याचे ED चे म्हणणे आहे. या कंपन्या Reliance Anil Ambani समूहाशी संबंधित असल्याचे तपासात समोर आले आहे.
ED च्या म्हणण्यानुसार:
- निधी अनेक टप्प्यांमध्ये फिरवला गेला
- विविध समूह कंपन्यांमध्ये तो ट्रान्सफर केला गेला
- आर्थिक व्यवहार गुंतागुंतीच्या नेटवर्कद्वारे लपवले गेले
Amitabh Jhunjhunwala आणि Amit Bapna यांची भूमिका
Amitabh Jhunjhunwala हे Reliance Anil Ambani Group मधील वरिष्ठ अधिकारी राहिले आहेत. ते Group Managing Director आणि Reliance Capital चे Vice Chairman देखील होते.ED च्या तपासात त्यांना समूहाच्या आर्थिक निर्णय प्रक्रियेत महत्त्वाची भूमिका बजावल्याचा संशय आहे, विशेषतः RHFL आणि RCFL संबंधित व्यवहारांमध्ये.Amit Bapna हे देखील Reliance Finance मधील वरिष्ठ अधिकारी राहिले आहेत. त्यांच्यावरही आर्थिक व्यवहार आणि निधी व्यवस्थापन प्रक्रियेत सहभाग असल्याचा आरोप आहे.ED च्या तपास यंत्रणेच्या म्हणण्यानुसार, या दोघांनी समूहातील आर्थिक व्यवहारांमध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली असावी.
Anil Ambani यांच्यावरील चौकशी आणि ED चे दावे
या प्रकरणात Anil Ambani यांचीही चौकशी याआधी अनेकदा करण्यात आली आहे. तथापि, त्यांनी 2017 मध्ये कंपनीच्या बोर्डातून राजीनामा दिला असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केल्याचे वृत्त आहे.
ED च्या तपासात असा दावा करण्यात आला आहे की:
- समूह कंपन्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर निधीचा गैरवापर झाला
- काही व्यवहारांमधून निधी वळवला गेला
- आर्थिक निर्णय प्रक्रियेत उच्च पातळीवर सहभाग होता
ED ने यापूर्वीही Anil Ambani यांच्या निवासस्थानावर आणि मालमत्तांवर कारवाई केली आहे.
₹17,000 कोटींची मालमत्ता जप्त
ED ने या प्रकरणात आतापर्यंत सुमारे ₹17,000 कोटींच्या मालमत्तेवर जप्तीची कारवाई केली आहे. यामध्ये Anil Ambani यांचे “Abode” नावाचे निवासस्थान देखील समाविष्ट आहे, ज्याची किंमत सुमारे ₹3,700 कोटी असल्याचे सांगितले जाते.ही कारवाई Provisional Attachment Order अंतर्गत करण्यात आली आहे, जी 11 मार्च 2026 रोजी जारी करण्यात आली होती.
ED चा आरोप: “Proceeds of Crime” चा वापर
ED ने आपल्या अधिकृत निवेदनात म्हटले आहे की तपासात “Proceeds of Crime” म्हणजेच गुन्ह्यातून मिळालेला निधी ओळखण्यात आला आहे.
तपास यंत्रणेच्या म्हणण्यानुसार:
- सार्वजनिक निधीचा गैरवापर करण्यात आला
- निधी विविध कंपन्यांमध्ये फिरवून लपवण्यात आला
- आर्थिक व्यवहारांमध्ये mala fide intent (दुष्ट हेतू) दिसून येतो
ED च्या म्हणण्यानुसार, या प्रकरणात गुन्हेगारांना शोधून काढणे आणि जनतेच्या निधीची परतफेड करणे हे त्यांचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
तपास पुढे कसा जाणार?
सध्या ED आणि CBI दोन्ही एजन्सी या प्रकरणाचा तपास अधिक तीव्र करत आहेत. अटक केलेल्या अधिकाऱ्यांची चौकशी करून निधी वळवण्याच्या संपूर्ण नेटवर्कचा शोध घेतला जात आहे.
या प्रकरणात पुढील मुद्द्यांवर लक्ष केंद्रित केले जाणार आहे:
- बँक कर्जांचे वितरण कसे झाले
- निधी कुठे आणि कसा वळवला गेला
- शेल कंपन्यांची भूमिका काय होती
- निर्णय प्रक्रियेत कोण कोण सहभागी होते
Amitabh Jhunjhunwala आणि Amit Bapna यांच्या अटकेमुळे Reliance समूहाशी संबंधित कथित कर्ज घोटाळा प्रकरण पुन्हा एकदा चर्चेत आले आहे. ED च्या तपासानुसार हे प्रकरण मोठ्या प्रमाणावर आर्थिक गैरव्यवहार आणि मनी लॉन्डरिंगशी संबंधित आहे.सध्या तपास सुरू असून पुढील काही दिवसांत आणखी महत्त्वपूर्ण खुलासे होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/hung-curd-cucumber-sandwich-light-and-healthy-option-for-weight-loss/
