मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पात मोठी प्रगती झाली असून, तब्बल २१ किमी लांबीच्या भुयारी बोगद्यापैकी ५ किमी बोगद्याचे खोदकाम यशस्वीरित्या पूर्ण झाले आहे. हा टप्पा विशेषतः मुंबई महानगरासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. या प्रकल्पामुळे भविष्यात प्रवास अधिक वेगवान, सुरक्षित आणि आधुनिक होणार असल्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
या बोगद्याचे काम अत्याधुनिक ‘न्यू ऑस्ट्रियन टनेलिंग मेथड’ (NATM) तंत्रज्ञानाचा वापर करून करण्यात आले आहे. या पद्धतीमुळे भूप्रदेशानुसार खोदकाम करताना सुरक्षितता आणि स्थिरता राखली जाते. उर्वरित बोगद्याचे काम ‘टनेल बोरिंग मशीन’ (TBM) च्या मदतीने पूर्ण करण्यात येणार आहे.
घणसोली ते शिळफाटा – महत्त्वाचा टप्पा
या बोगद्याचा ५ किमी लांबीचा टप्पा घणसोली ते शिळफाटा दरम्यान पूर्ण झाला आहे. हा भाग खाडी आणि पारसिक डोंगराखालून जात असल्यामुळे तांत्रिकदृष्ट्या अत्यंत आव्हानात्मक होता. मात्र अभियंत्यांनी अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून हे काम यशस्वीरित्या पूर्ण केले.
Related News
बोगद्याच्या आतील कामाला वेग
खोदकाम पूर्ण झाल्यानंतर आता बोगद्याच्या आतील भागाच्या मजबुतीकरणाचे काम सुरू करण्यात आले आहे. यामध्ये स्टीलच्या सळ्यांचे जाळे (Reinforcement Cages) बसवले जात असून, त्यावर काँक्रीटचा मजबूत थर टाकण्यात येणार आहे. यामुळे बोगद्याची संरचना अधिक मजबूत आणि टिकाऊ बनेल.
जलरोधक आणि ड्रेनेज व्यवस्था
बोगद्यात पाणी साचू नये यासाठी अत्याधुनिक ड्रेनेज सिस्टीम तयार केली जात आहे. ‘ड्रेनेज कास्टिंग गॅन्ट्री’च्या मदतीने भिंती आणि छतामधून झिरपणारे पाणी सुरक्षितपणे बाहेर काढले जाईल. याशिवाय बोगद्याच्या आतील भागाला ‘वॉटरप्रूफिंग’ करण्यात येत असून, त्यामुळे पावसाळ्यात किंवा भूजलामुळे होणारे नुकसान टाळले जाईल.
तांत्रिक सुविधा आणि नियंत्रण यंत्रणा
या बोगद्यात केवळ बुलेट ट्रेनच नव्हे, तर देखभाल आणि सुरक्षेसाठी आवश्यक यंत्रणादेखील उभारण्यात येणार आहेत. यामध्ये वायुवीजन व्यवस्था, विद्युत प्रणाली, आपत्कालीन सेवा आणि नियंत्रण कक्ष यांचा समावेश असेल. या सुविधांमुळे बोगद्याची कार्यक्षमता आणि सुरक्षितता अधिक वाढेल.
भूमिगत स्थानक पूर्णत्वाकडे
मुंबईतील बुलेट ट्रेनसाठी एक भूमिगत स्थानक तयार करण्यात येत असून ते पूर्णत्वाच्या दिशेने वाटचाल करत आहे. शहरातील जागेच्या मर्यादा लक्षात घेता भुयारी बांधकामाला प्राधान्य देण्यात आले आहे.
प्रकल्पाला वेग
अहमदाबाद ते मुंबई दरम्यानचा हा बुलेट ट्रेन प्रकल्प देशातील सर्वात महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधा प्रकल्पांपैकी एक आहे. गुजरातमध्ये उन्नत (elevated) मार्गाचे काम जलद गतीने सुरू असून, संपूर्ण प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर दोन्ही शहरांमधील प्रवास वेळ लक्षणीयरीत्या कमी होणार आहे.
भविष्यातील परिणाम
हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर केवळ प्रवास जलद होणार नाही, तर औद्योगिक विकास, रोजगार निर्मिती आणि आर्थिक प्रगतीलाही मोठी चालना मिळणार आहे. भारतातील हाय-स्पीड रेल्वेच्या युगाची ही सुरुवात मानली जात आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/dhurandhar-2-box-office-day-17-ranveer-singh-continues-to-dominate-ipl/
