Ayurvedic Guide: रोज १ महिना रिकाम्या पोटी आवळ्याचे पाणी प्यायल्याने काय होते? जाणून घ्या फायदे आणि तोटे
हिवाळ्याच्या दिवसांत बाजारात सहज उपलब्ध होणारा आवळा हा केवळ फळ नसून आयुर्वेदात त्याला ‘अमृतफळ’ असे गौरवले गेले आहे. प्राचीन आयुर्वेदिक ग्रंथांनुसार आवळा शरीरातील वात, पित्त आणि कफ या तिन्ही दोषांचे संतुलन राखण्याचे काम करतो. त्यामुळेच अनेक आयुर्वेदिक औषधांमध्ये आवळ्याचा वापर मोठ्या प्रमाणावर केला जातो.
आजकाल बदललेल्या जीवनशैलीमुळे पचनाच्या तक्रारी, शरीरातील वाढलेली उष्णता, त्वचेचे विकार, केस गळती, थकवा आणि रोगप्रतिकारक शक्ती कमी होणे अशा समस्या वाढताना दिसत आहेत. अशा परिस्थितीत आयुर्वेदिक उपायांकडे लोकांचा कल वाढत आहे. यामध्येच एक प्रभावी आणि सोपा उपाय म्हणजे आवळ्याचे पाणी.
आवळ्याचा रस की आवळ्याचे पाणी?
अनेकांना आवळ्याचा रस पिणे किंवा आवळा थेट खाणे त्याच्या आंबट-तुरट चवीमुळे जड जाते. अशा लोकांसाठी आवळ्याचे पाणी हा एक उत्तम आणि तितकाच फायदेशीर पर्याय ठरतो. आयुर्वेदतज्ज्ञांच्या मते, आवळ्याचे पाणी शरीरावर सौम्य परिणाम करते आणि दीर्घकाळ सेवन केल्यास त्याचे फायदे अधिक चांगल्या प्रकारे दिसून येतात.
Related News
रोज रिकाम्या पोटी आवळ्याचे पाणी पिल्यास काय होते?
जर तुम्ही सलग १ महिना दररोज सकाळी रिकाम्या पोटी आवळ्याचे पाणी पिले, तर शरीरात अनेक सकारात्मक बदल जाणवू शकतात.
1. शरीरातील उष्णता कमी होते
आवळा हा मूळातच थंड गुणधर्माचा आहे. त्यामुळे शरीरातील वाढलेली उष्णता, पित्तदोष, तोंडाला येणाऱ्या फोडी, आम्लपित्त यांसारख्या समस्या कमी होण्यास मदत होते.
2. पचनक्रिया सुधारते
रिकाम्या पोटी आवळ्याचे पाणी पिल्याने पचनसंस्था सक्रिय होते. बद्धकोष्ठता, अपचन, गॅस यांसारख्या समस्या हळूहळू कमी होतात. पोट हलके राहते आणि अन्न पचण्याची क्षमता वाढते.
3. रक्त शुद्धीकरणास मदत
आवळ्याचे पाणी शरीरातील विषारी घटक (toxins) बाहेर काढण्यास मदत करते. त्यामुळे रक्त शुद्ध होते. याचा थेट परिणाम त्वचेवर आणि एकूण आरोग्यावर दिसून येतो.
4. त्वचेला नैसर्गिक चमक
रक्त शुद्ध झाल्यामुळे चेहऱ्यावर नैसर्गिक तेज येते. पिंपल्स, डाग, काळवंडलेली त्वचा यांसारख्या समस्या कमी होण्यास मदत होते. अनेक जण आवळ्याचे पाणी हे ‘नैसर्गिक स्किन टॉनिक’ मानतात.
5. केसांच्या आरोग्यासाठी फायदेशीर
आवळ्याचे पाणी केस गळती कमी करण्यास मदत करते. केस मजबूत होतात, कोंडा कमी होतो आणि केसांना नैसर्गिक चमक येते. त्यामुळे केसांच्या समस्यांनी त्रस्त असलेल्या लोकांसाठी हा एक सोपा उपाय ठरू शकतो.
6. रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते
आवळा हा व्हिटॅमिन C चा उत्तम स्रोत आहे. त्यामुळे शरीराची प्रतिकारशक्ती वाढते. बदलत्या हवामानात होणारे आजार, सर्दी-ताप यांचा धोका कमी होतो.
7. ‘ओज’ निर्माण होण्यास मदत
आयुर्वेदानुसार ‘ओज’ म्हणजे शरीरातील जीवनशक्ती. आवळ्याचे पाणी नियमित घेतल्यास शरीरात ओज वाढते, थकवा कमी होतो आणि उत्साह टिकून राहतो.
आवळ्याचे पाणी कसे तयार करावे?
आवळ्याचे पाणी बनवण्याची पद्धत अतिशय सोपी आहे.
रात्री एक ग्लास पाणी घ्या
त्यामध्ये आवळ्याचे बारीक तुकडे किंवा किसलेला आवळा टाका
रात्रभर हे पाणी भिजत ठेवा
सकाळी हे पाणी थोडे उकळून घ्या
गाळून कोमट असतानाच रिकाम्या पोटी प्या
या स्वरूपात आवळा घेतल्यास त्याची तुरट चव कमी जाणवते आणि सेवन करणे सोपे जाते.
कोणासाठी आवळ्याचे पाणी टाळावे?
जरी आवळ्याचे पाणी आरोग्यासाठी फायदेशीर असले, तरी काही लोकांनी त्याचे सेवन करताना काळजी घ्यावी.
ज्यांना कफाचा त्रास आहे
ज्यांना सतत सर्दी-खोकला होतो
ज्यांची पचनशक्ती अतिशय कमकुवत आहे
अशा व्यक्तींनी आवळ्याचे पाणी नियमित घेण्याआधी आयुर्वेदतज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
हिवाळ्यात सहज मिळणारा आवळा हा खरोखरच आरोग्याचा खजिना आहे. रोज सकाळी रिकाम्या पोटी आवळ्याचे पाणी पिण्याची सवय लावल्यास शरीरातील उष्णता कमी होते, पचन सुधारते, त्वचा आणि केसांचे आरोग्य चांगले राहते आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते. मात्र कोणताही आयुर्वेदिक उपाय सुरू करण्यापूर्वी आपल्या प्रकृतीनुसार योग्य सल्ला घेणे नेहमीच फायद्याचे ठरते.
