5 मोठे आरोप: AI वर कंपन्यांचे पैसे वाया; पॅलांटिर CEO अॅलेक्स कार्प यांचा OpenAI आणि Anthropic वर गंभीर हल्ला
AI वर कोट्यवधींचा खर्च, पण परतावा कुठे? पॅलांटिरचे CEO अॅलेक्स कार्प यांचा OpenAI आणि Anthropic वर मोठा आरोप
कृत्रिम बुद्धिमत्ता (Artificial Intelligence) क्षेत्रात सध्या अभूतपूर्व स्पर्धा सुरू आहे. जगभरातील मोठ्या कंपन्या AI तंत्रज्ञानाचा स्वीकार करत असून त्यासाठी अब्जावधी डॉलरची गुंतवणूक केली जात आहे. मात्र या गुंतवणुकीतून प्रत्यक्ष व्यवसायाला किती फायदा होतो, हा प्रश्न आता अधिक ठळकपणे समोर येऊ लागला आहे. अशातच डेटा अॅनालिटिक्स आणि AI क्षेत्रातील अग्रगण्य कंपनी पॅलांटिरचे (Palantir) मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) अॅलेक्स कार्प यांनी OpenAI आणि Anthropic सारख्या आघाडीच्या AI कंपन्यांच्या व्यवसाय मॉडेलवर कठोर टीका केली आहे.
एका कार्यक्रमात बोलताना कार्प यांनी स्पष्ट शब्दांत सांगितले की, अनेक व्यावसायिक कंपन्या AI चा योग्य वापर करण्याऐवजी केवळ “टोकन्स” खरेदी करण्यात वेळ आणि पैसा खर्च करत आहेत. त्यांच्या मते, AI क्षेत्रात सध्या काहीतरी मूलभूत पातळीवर चुकीचे घडत आहे आणि त्याचा आर्थिक फटका उद्योगांना बसत आहे.
Related News
90% Discount: झोहोच्या स्पर्धेमुळे Microsoft ने किमती 90% घटवल्या? श्रीधर वेंबूंचा धक्कादायक दावा
WhatsApp Username वरून नवा वाद! मनीष सिसोदियांना स्वतःचे नावच मिळेना, Meta समोर मोठा प्रश्न
2 प्रगत AI मॉडेल्सवरची बंदी हटली! ट्रम्प सरकारचा मोठा निर्णय, Anthropic ला जागतिक दिलासा
79% AI डेटा सेंटर्स धोक्यात! ब्लॅकआऊट संकटामुळे Microsoft, NVIDIAसह टेक कंपन्यांची धडकी
Microsoft चा खळबळजनक खुलासा! 7 गंभीर आरोप; कर्मचाऱ्याने राजीनामा देत उघड केली कंपनीची ‘सीक्रेट फाईल’
WhatsApp चे 7 मोठे बदल! मोबाईल नंबरशिवाय चॅटिंगसाठी Username फीचरची सुरुवात
1.5GB डेटा दिवसभर पुरवण्यासाठी 7 Powerful सेटिंग्ज; आजच ऑन करा आणि इंटरनेट संपण्याची चिंता कायमची दूर करा
8 वीपर्यंत इंटरनेटही पाहिलं नव्हतं; आज NASA आणि Google चा विश्वास जिंकणाऱ्या अवैस अहमदच्या यशाचे 10 प्रेरणादायी धडे
मोबाईलची बॅटरी लवकर खराब होतेय? या 5 शक्तिशाली चार्जिंग टिप्स तुमचा फोन वर्षानुवर्षे ठेवतील सुरक्षित
फैयाज प्रेमजीच्या धक्कादायक कटामागील 7 मोठे खुलासे! पत्नीने सोडल्यानंतर सुचली भयंकर विकृती?
‘टोकन्स’वर पैसा खर्च करून कंपन्यांना नेमके मिळते काय?
अॅलेक्स कार्प यांच्या मते, आज बहुतेक कंपन्यांचा AI कडे पाहण्याचा दृष्टिकोन चुकीचा बनला आहे. अनेक संस्था AI चॅटबॉट्स किंवा मोठ्या भाषा मॉडेल्सचा वापर करत असल्या तरी त्यातून थेट महसूल, उत्पादकता किंवा व्यवसायातील कार्यक्षमता कितपत वाढते, याचा गंभीर विचार केला जात नाही.
ते म्हणाले की, कंपन्या लाखो-कोट्यवधी डॉलर खर्च करून AI टोकन्स खरेदी करत आहेत. मात्र त्यातून प्रत्यक्ष व्यवसायाला मिळणारा फायदा अपेक्षेपेक्षा खूपच कमी आहे. त्यामुळे AI वर होणाऱ्या खर्चाचे आर्थिक मूल्यांकन करणे आता अत्यावश्यक बनले आहे.
कार्प यांनी स्पष्ट केले की, त्यांची टीका कोणत्याही विशिष्ट कंपनीवर वैयक्तिक स्वरूपाची नसून AI उद्योगाच्या सध्याच्या दिशेवर आहे.
टोकन म्हणजे नेमके काय?
AI क्षेत्रात “टोकन” ही अत्यंत महत्त्वाची संकल्पना आहे.
जेव्हा एखादा वापरकर्ता AI ला प्रश्न विचारतो किंवा AI उत्तर तयार करते, तेव्हा संपूर्ण मजकूर लहान-लहान तुकड्यांमध्ये विभागला जातो. या प्रत्येक तुकड्याला “टोकन” म्हटले जाते.
AI कंपन्या बहुतांश वेळा वापरकर्त्यांकडून किती टोकन्स वापरले गेले याच्या आधारावर शुल्क आकारतात.
मोठी AI मॉडेल्स अधिक अचूक आणि शक्तिशाली होत असताना त्यांना चालवण्यासाठी मोठ्या प्रमाणात GPU, सर्व्हर आणि संगणकीय क्षमतेची आवश्यकता भासते. त्यामुळे टोकनचा खर्चही सातत्याने वाढत आहे.
‘फक्त चॅटबॉट नव्हे, व्यवसाय बदलणारे AI हवे’
कार्प यांच्या मते, AI चा उपयोग फक्त प्रश्नांची उत्तरे देण्यासाठी किंवा मजकूर तयार करण्यापुरता मर्यादित ठेवणे ही मोठी चूक आहे.
त्याऐवजी AI ने उत्पादन प्रक्रिया सुधारणे, खर्च कमी करणे, पुरवठा साखळी अधिक कार्यक्षम करणे, ग्राहक सेवा वेगवान करणे, निर्णयप्रक्रिया सुधारणा आणि थेट महसूल वाढवणे यासाठी काम केले पाहिजे.
त्यांनी सांगितले की, उद्योगांना “AI Demonstration” नव्हे तर “AI Transformation” हवे आहे.
कंपन्यांचा भर आता ROI वर
गेल्या काही वर्षांत AI स्वीकारताना कंपन्यांनी मोठ्या प्रमाणावर गुंतवणूक केली. मात्र आता परिस्थिती बदलत आहे.
कार्प यांच्या मते, उद्योग आता एकच प्रश्न विचारत आहेत—
AI वर खर्च केलेल्या प्रत्येक डॉलरमधून मला किती आर्थिक फायदा झाला?
यालाच Return on Investment (ROI) असे म्हटले जाते.
कंपन्या आता AI च्या आकर्षणापेक्षा प्रत्यक्ष व्यवसायातील परिणाम मोजू लागल्या आहेत. त्यामुळे AI पुरवठादारांवरही अधिक चांगले परिणाम दाखवण्याचा दबाव वाढत आहे.
ओपन-वेट AI मॉडेल्सकडे वाढता कल
कार्प यांनी “Open-Weight AI Models” या संकल्पनेलाही महत्त्व दिले.
Closed AI Models मध्ये मॉडेलची अंतर्गत रचना आणि प्रशिक्षित पॅरामीटर्स कंपनीकडेच राहतात. ग्राहक केवळ API द्वारे सेवा वापरू शकतात.
याउलट Open-Weight Models मध्ये प्रशिक्षित मॉडेलचे वजन (Weights) उपलब्ध करून दिले जाते.
यामुळे कंपन्यांना अनेक फायदे मिळतात.
- स्वतःच्या सर्व्हरवर AI चालवता येतो.
- खर्चावर नियंत्रण ठेवता येते.
- संवेदनशील डेटा बाहेर पाठवावा लागत नाही.
- व्यवसायानुसार मॉडेलमध्ये बदल करता येतात.
- दीर्घकालीन खर्च कमी होतो.
याच कारणामुळे अनेक मोठ्या उद्योगांचा कल Open-Weight AI मॉडेल्सकडे वाढत असल्याचे कार्प यांनी सांगितले.
डेटा स्वतःकडे ठेवण्यावर भर
कार्प यांच्या मते, भविष्यातील सर्वात मोठे स्पर्धात्मक शस्त्र म्हणजे “डेटा”.
आज अनेक कंपन्या स्वतःच्या डेटावर आधारित AI मॉडेल तयार करण्याचा विचार करत आहेत.
यामुळे ग्राहकांचा संवेदनशील डेटा बाहेरील AI कंपन्यांकडे जाणार नाही.
तसेच कंपनीच्या व्यवसायानुसार AI अधिक अचूक बनवता येईल.
चीनच्या AI प्रगतीकडे दुर्लक्ष करू नका
कार्प यांनी AI स्पर्धेबाबत चीनचाही उल्लेख केला.
त्यांच्या मते, चीनमधील AI कंपन्या अत्यंत वेगाने प्रगती करत आहेत.
अमेरिकेतील AI कंपन्यांनी चीनच्या वाढत्या क्षमतेला कमी लेखू नये.
AI क्षेत्रातील जागतिक स्पर्धा येत्या काही वर्षांत आणखी तीव्र होणार असल्याचा इशाराही त्यांनी दिला.
NVIDIA च्या भूमिकेशी सहमती
अॅलेक्स कार्प यांनी सांगितले की, AI च्या भविष्यासंदर्भात त्यांचे विचार NVIDIA च्या दृष्टिकोनाशी मिळते-जुळते आहेत.
त्यांच्या मते, उद्योगांना खालील गोष्टींवर पूर्ण नियंत्रण हवे आहे—
- स्वतःची कॉम्प्युटिंग पॉवर
- स्वतःची AI मॉडेल्स
- स्वतःचा डेटा
- स्वतःची AI पायाभूत सुविधा
- स्वतःचा महसूल
जर कंपन्यांनी AI च्या उत्पादन साधनांची मालकी स्वतःकडे ठेवली, तर त्या भविष्यात अधिक स्पर्धात्मक बनू शकतील.
AI उद्योगात बदलाची नांदी?
कार्प यांच्या विधानामुळे AI उद्योगात एक महत्त्वाची चर्चा सुरू झाली आहे.आजपर्यंत OpenAI, Anthropic आणि इतर AI कंपन्यांनी API आणि टोकन-आधारित व्यवसाय मॉडेलद्वारे मोठी बाजारपेठ निर्माण केली आहे. मात्र उद्योग आता खर्च, नियंत्रण, डेटा सुरक्षा आणि गुंतवणुकीवरील परतावा (ROI) यावर अधिक भर देत आहे.
विशेषतः मोठ्या उद्योगांना स्वतःच्या डेटावर चालणारी, कमी खर्चिक आणि अधिक सानुकूलित AI प्रणाली हवी आहे. त्यामुळे Open-Weight मॉडेल्स, ऑन-प्रिमाइसेस AI आणि एंटरप्राइज AI प्लॅटफॉर्म यांना आगामी काळात अधिक मागणी मिळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
अॅलेक्स कार्प यांच्या वक्तव्यामुळे AI उद्योगातील सध्याच्या व्यवसाय मॉडेलवर गंभीर प्रश्न उपस्थित झाले आहेत. AI वर मोठ्या प्रमाणात खर्च करणाऱ्या कंपन्यांना आता केवळ आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर पुरेसा वाटत नाही; त्या त्या गुंतवणुकीतून ठोस व्यावसायिक फायदा, खर्चात बचत आणि महसूलवाढ अपेक्षित ठेवत आहेत.
येत्या काळात AI उद्योगाचा भर केवळ टोकन विक्रीवर न राहता, उद्योगांच्या प्रत्यक्ष समस्यांचे निराकरण करणाऱ्या, कमी खर्चात चालणाऱ्या आणि डेटा नियंत्रण देणाऱ्या उपायांवर असेल, असे संकेत या चर्चेतून स्पष्टपणे दिसून येतात.
read akola : https://ajinkyabharat.com/15-year-old-vaibhav-suryavanshila-how-much-more-will-ravi-shastrincha-face-5-big-issues/
