वॉशिंग्टन: मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या युद्धाला आता जवळपास दोन आठवडे पूर्ण झाले असून परिस्थिती अधिकच गंभीर बनत चालली आहे. अमेरिका आणि इस्रायलने इराणवर केलेल्या हवाई हल्ल्यानंतर सुरू झालेल्या या संघर्षाने जागतिक राजकारणासह अर्थव्यवस्थेलाही मोठा धक्का दिला आहे. विशेषतः इराणच्या अनपेक्षित आणि आक्रमक पलटवारामुळे अमेरिकेच्या धोरणांवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले असून व्हाईट हाऊसमध्ये चिंतेचे वातावरण निर्माण झाल्याचे वृत्त आहे.
युद्धाच्या सुरुवातीला अमेरिकेला आणि त्यांच्या सहयोगी देशांना वाटत होते की इराण फारसा प्रतिकार करणार नाही. मात्र इराणने केलेल्या जोरदार प्रत्युत्तरामुळे अमेरिकेचा हा अंदाज पूर्णपणे चुकीचा ठरला आहे. परिणामी, ऊर्जा पुरवठा विस्कळीत होऊन जगभरात इंधन टंचाईचे संकट निर्माण झाले आहे.
युद्धाची सुरुवात आणि तणावाचा वाढता स्तर
सुमारे १२ दिवसांपूर्वी अमेरिका आणि इस्रायलने इराणच्या काही महत्त्वाच्या लष्करी आणि रणनीतिक ठिकाणांवर हवाई हल्ले केले. या हल्ल्यांचा उद्देश इराणच्या लष्करी क्षमतेवर आघात करणे आणि मध्यपूर्वेत त्याचा प्रभाव कमी करणे असा होता. मात्र या कारवाईनंतर परिस्थिती शांत होण्याऐवजी अधिकच बिघडली.इराणने या हल्ल्यांना त्वरित आणि जोरदार प्रत्युत्तर देत अमेरिकेच्या लष्करी तळांवर तसेच इस्रायलच्या काही महत्त्वाच्या शहरांवर क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले सुरू केले. इराणच्या या प्रतिहल्ल्यामुळे युद्धाचा विस्तार होण्याची भीती निर्माण झाली आहे.
Related News
इराण युद्धात आता US ला मोजावी लागतेय मोठी किंमत
Iran-Israel War 2026: भारतासाठी धोकादायक संकट! तेल-गॅसनंतर औषध उद्योगावर मोठा परिणाम, किमती वाढण्याची भीषण शक्यता
Iran-Israel War Oil Crisis : 18 कोटी बॅरल तेलाचा मोठा फटका; Saudi Aramco CEO ने दिला भयंकर परिणामांचा इशारा
इराण–इस्रायल युद्धाची झळ नाशिकला; अंबड-सातपूर MIDCमधील 1200 उद्योग संकटात, गॅस तुटवड्यामुळे उत्पादन ठप्प होण्याची भीती
इराणवर नवं संकट! तेहरानमध्ये ‘काळ्या पावसाचा’ कहर; नागरिकांच्या आरोग्यावर गंभीर धोका
मोठी बातमी! अमेरिका-इस्त्रायल सैन्य थेट घुसणार इराणमध्ये ? युद्ध आणखी तीव्र होण्याची शक्यता
हजारो भारतीय अडकले! इराण-इस्रायल संघर्षामुळे उड्डाणे रद्द; सरकारचा मोठा निर्णय, बचावासाठी मास्टरप्लॅन तयार
इराण अध्यक्षांची माफी आणि ट्रम्पचा विजयाचा दावा; मध्यपूर्वेतील तणाव आणखी वाढला
भारतासाठी इराण-इस्रायल युद्धाचे गंभीर परिणाम: आर्थिक संकटाची शक्यता
Iran-Israel War : अमेरिका-इस्रायल हल्ल्यांमुळे श्रीलंकेवर दबाव ?
LPG Cylinder Price Hike : इराण-अमेरिका युद्धाचा धक्कादायक परिणाम! भारतात गॅस सिलिंडर 60 रुपयांनी महाग
Fuel Shortage : मध्यपूर्व युद्धाचा गंभीर परिणाम! बांगलादेशमध्ये पेट्रोल-डिझेलवर 5 मोठ्या मर्यादा – धक्कादायक परिस्थिती
ट्रम्प प्रशासनाचा चुकीचा अंदाज?
अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि त्यांच्या सल्लागारांनी इराणवर हल्ला केल्यानंतर परिस्थिती लवकर नियंत्रणात येईल असा अंदाज व्यक्त केला होता. त्यांना वाटत होते की इराणकडून मोठ्या प्रमाणावर प्रतिकार होणार नाही.परंतु प्रत्यक्षात इराणने केलेल्या पलटवाराने अमेरिकेच्या धोरणांवर गंभीर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. काही धोरण तज्ञांनी ट्रम्प यांना आधीच सावध केले होते की इराण थेट लष्करी हल्ल्यांऐवजी आर्थिक आणि ऊर्जा क्षेत्रावर परिणाम करणारे प्रतिहल्ले करू शकतो. मात्र त्या सल्ल्याकडे फारसे गांभीर्याने पाहिले गेले नाही.
सर्वोच्च नेत्याच्या हत्येनंतरही इराणचा आक्रमक पवित्रा
युद्धाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात अमेरिका आणि इस्रायलने इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला खामेनी यांना लक्ष्य करत मोठी कारवाई केल्याचे वृत्त समोर आले. अमेरिकेचा असा अंदाज होता की या घटनेनंतर इराणची राजकीय आणि लष्करी व्यवस्था कमकुवत होईल आणि देश माघार घेईल.
मात्र हा अंदाज पूर्णपणे चुकीचा ठरला. उलट खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर इराणने अधिक आक्रमक भूमिका घेतली. देशातील लष्करी नेतृत्वाने एकत्र येत अमेरिकेला आणि इस्रायलला कडवे प्रत्युत्तर देण्याचा निर्णय घेतल्याचे दिसत आहे.
होर्मुझ सामुद्रधुनीमुळे वाढले जागतिक संकट
या संघर्षामुळे सर्वाधिक परिणाम जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर झाला आहे. जगातील सुमारे २० टक्के कच्च्या तेलाची वाहतूक होर्मुझ सामुद्रधुनीतून होते. हा मार्ग इराणच्या जवळ असल्यामुळे युद्धाच्या परिस्थितीत तो अत्यंत संवेदनशील ठरतो.
इराणने या मार्गावर नियंत्रण मिळवत तेल वाहतुकीत अडथळे निर्माण केले. त्यामुळे अनेक देशांना तेलपुरवठा थांबण्याची भीती निर्माण झाली आहे. परिणामी आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाचे दर झपाट्याने वाढले असून अनेक देशांच्या अर्थव्यवस्थांवर त्याचा गंभीर परिणाम होत आहे.
जगभरात ऊर्जा संकटाची भीती
तेल आणि गॅस पुरवठा विस्कळीत झाल्यामुळे अनेक देशांमध्ये इंधन टंचाईची भीती निर्माण झाली आहे. पेट्रोल, डिझेल आणि एलपीजीच्या किमतींमध्ये मोठी वाढ होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.विशेषतः आशियातील देश, युरोप आणि विकसनशील अर्थव्यवस्था असलेल्या देशांवर या परिस्थितीचा मोठा परिणाम होऊ शकतो. ऊर्जा आयातीवर अवलंबून असलेल्या देशांसाठी हे संकट अधिक गंभीर ठरू शकते.
अमेरिकेची आपत्कालीन योजना
इराणच्या हल्ल्यांमुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी अमेरिकेने आता आपत्कालीन योजना तयार करण्यास सुरुवात केली आहे. मध्यपूर्वेतील सैनिकी तळांचे संरक्षण वाढवणे, ऊर्जा पुरवठा स्थिर ठेवण्यासाठी पर्यायी मार्ग शोधणे आणि सहयोगी देशांशी समन्वय वाढवणे अशा उपाययोजना करण्यात येत आहेत.
याशिवाय, अमेरिकन प्रशासन आंतरराष्ट्रीय बाजारातील तेलपुरवठा स्थिर करण्यासाठी इतर तेल उत्पादक देशांशीही चर्चा करत असल्याचे समजते.
तणाव वाढण्याची शक्यता
विश्लेषकांच्या मते, सध्याची परिस्थिती आणखी गंभीर होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. इराणने आखाती देशांतील अमेरिकेच्या लष्करी तळांना लक्ष्य केले असून इस्रायलमधील लोकसंख्येची घनता असलेल्या शहरांवरही हल्ले केले आहेत.क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांची तीव्रता वाढत असल्याने युद्धाचा विस्तार होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. जर संघर्ष दीर्घकाळ चालू राहिला तर त्याचे परिणाम केवळ मध्यपूर्वेतच नाही तर संपूर्ण जगावर होऊ शकतात.
read also : https://ajinkyabharat.com/iran-war-will-cost-us-dearly/
