कोटक महिंद्र बँकेवर RBI ची कारवाई, 61.95 लाखांचा दंड ठोठावला; ग्राहकांसाठी चिंता नको
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाला RBI देशातील बँकिंग क्षेत्राचा प्रमुख नियंत्रक मानले जाते. प्रत्येक बँकेच्या कामकाजावर ती काटेकोरपणे लक्ष ठेवते आणि नियमांचे उल्लंघन होत असल्यास त्वरित कारवाई करते. नुकतेच कोटक महिंद्र बँकेवर RBI ने तब्बल 61.95 लाख रुपयांचा दंड ठोठावला आहे. या निर्णयामुळे बँकेच्या नियमांचे उल्लंघन उघड झाले आहे, परंतु ग्राहकांना त्याचा कोणताही त्रास होणार नाही, असे RBI ने स्पष्ट केले आहे.
नियमभंगाचे तपशील
RBI ने कोटक महिंद्र बँकेच्या कामकाजाचे बारकाईने परीक्षण केले असता अनेक नियमांचे उल्लंघन आढळले. या उल्लंघनांमध्ये सर्वात गंभीर प्रकरण ‘बेसिक सेव्हिंग्स बँक डिपॉझिट अकाऊंट्स’ (BSBD) शी संबंधित आहे. नियमानुसार काही विशेष श्रेणीतील ग्राहकांकडे केवळ एकच BSBD खाते असू शकते, पण बँकेने या नियमाचे पालन न करता अतिरिक्त खाती उघडली. या प्रकरणामुळे ग्राहकांना नियमाप्रमाणे सेवा मिळत नसेल तर ही मोठी समस्या निर्माण होऊ शकते.
तसेच बँकेच्या बिझनेस कॉरस्पॉन्डेंट्स (BC) सोबतही नियमांचे उल्लंघन झाल्याचे RBI ने नोंदवले. BC ना दिलेल्या अधिकारांच्या पलिकडे जाणारी क्रियाकलाप बँकेने अनुमत केली होती, ज्यामुळे बँकेच्या नियमांचे उल्लंघन स्पष्ट झाले. याशिवाय क्रेडिट इन्फॉर्मेशन कंपनी (CIC) कडे चुकीची माहिती पाठवण्याचे प्रकरणही समोर आले. काही कर्जदारांची चुकीची माहिती CIC कडे पाठविल्यामुळे त्यांचे क्रेडिट स्कोअर खराब होण्याचा धोका होता, जे एक गंभीर समस्या आहे.
Related News
Rana Kapoor आणि Yes Bank क्रायसिस: कर्ज घोटाळ्यामुळे बँकेचा 2000 कोटींचा धक्का!
PNB Loan Fraud: पंजाब नॅशनल बँकेत 2434 कोटींचा कर्ज घोटाळा उघडकीस
IDBI Bank Stake Sale : 7 अब्ज डॉलर्सच्या ‘मोठ्या’ डीलकडे वेगवान वाटचाल; विदेशी गुंतवणूकदारांचा वाढता उत्साह
2025: RBI ने रेपो दर घटवला, Bank of Baroda, Indian Bank, Bank of India आणि Karur Vysya बँकांनी दिली आनंदवार्ता
RBIचा 1 नवीन निर्णय
2025 :RBI ने अनाहूत क्रेडिट कार्डवर घातली बंदी, जाणून घ्या काय करावे
2025: RBI ची पतधोरण समितीची बैठक आजपासून, कर्जदारांचा आर्थिक भार होणार हलका?
RBI ची मोठी डिजिटल बँकिंग सुधारणा, बँकांवर ताण कमी होणार
2025: RBI ने ठेवी विमा नियमात केले बदल; आता बँका जोखमीवर आधारित प्रीमियम देतील
Bank Account Shock : बंद खात्यात अचानक जमा झाले 1 लाख कोटी! बँक कर्मचाऱ्यांची बोबडी वळली, RBI देखील हादरलं
5 कारणे का तुम्ही आता RBI नियमांनुसार Silver Loan घेऊन आर्थिक सुरक्षा मिळवू शकता!
ऑफलाइन डिजिटल रुपया (e₹) लॉन्च ,ग्लोबल फिनटेक फेस्ट 2025 मध्ये
RBI ची नोटीस आणि बँकेची बाजू
RBI ने दंड ठोठावण्याआधी कोटक महिंद्र बँकेला ‘कारणे दाखवा नोटीस’ पाठवली होती. या नोटीस अंतर्गत बँकेला आपली बाजू मांडण्याची संधी देण्यात आली होती. बँकेने नोटीसला उत्तर दिले आणि आपली बाजू स्पष्ट केली, परंतु RBI च्या चौकशीनंतर बँकेच्या उत्तराने समाधानकारक ठरले नाही.
तपासात स्पष्ट झाले की बँकेने बँकिंग रेग्युलेशन्स (BR) कायदा कलम 47A(1)(C) आणि क्रेडिट इन्फॉर्मेशन कंपन्या (नियमन) कायदा, 2005 यांचे उल्लंघन केले आहे. यामुळे केंद्रीय बँकेने आपल्या ताकदीचा वापर करून कोटक महिंद्र बँकेवर 61.95 लाख रुपयांचा दंड ठोठावला.
ग्राहकांच्या जमापूंजीवर परिणाम होणार नाही
आरबीआय ने स्पष्ट केले आहे की या दंडाचा परिणाम बँकेच्या ग्राहकांच्या जमापूंजीवर किंवा एफडी, खाते, गुंतवणूक यावर होणार नाही. हा दंड फक्त रेग्युलेटरी कंप्लायन्स च्या उल्लंघनासाठी लावण्यात आला आहे. बँक आणि ग्राहकांमध्ये झालेल्या सर्व व्यवहार वैध आणि सुरक्षित राहतील.
बँकेच्या कार्यप्रणालीत सुधारणा अपेक्षित
आरबीआयच्या या कारवाईमुळे कोटक महिंद्र बँकेस आपल्या नियमांचे पालन करण्यासाठी कठोर पावले उचलावी लागणार आहेत. भविष्यात अशा प्रकारच्या उल्लंघनापासून टाळण्यासाठी बँकेने अंतर्गत नियंत्रण व्यवस्था मजबूत करण्याची आवश्यकता आहे. बँकेच्या नियमांची काटेकोरपणे अंमलबजावणी करण्यासाठी अधिकारी आणि कर्मचारी सतर्क राहावे लागतील.
RBI चे धोरण आणि इतर बँकांसाठी धडा
आपल्या या कारवाईद्वारे इतर सर्व बँकांना स्पष्ट संदेश दिला आहे की कोणतीही बँक नियमाचे उल्लंघन करू शकत नाही. सरकारी बँका असो किंवा प्रायव्हेट बँका, प्रत्येक संस्थेला RBI च्या मार्गदर्शनाचे पालन करणे अनिवार्य आहे. नियमांचे पालन न केल्यास कठोर दंड किंवा इतर कारवाई होऊ शकते.
BSBD खात्यांसंबंधी नियमांचे पालन बँकांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे, कारण ही खाती मुख्यतः गरीब आणि विशेष श्रेणीतील ग्राहकांसाठी डिझाइन केली आहेत. या खात्यांचा उद्देश आर्थिक समावेश सुनिश्चित करणे आणि ग्राहकांना मूलभूत बँकिंग सुविधा प्रदान करणे आहे. नियमांचे उल्लंघन केल्यास ग्राहकांना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागू शकतो, जसे की खाते दुरुस्तीची गरज, अतिरिक्त शुल्कांचा ताण, किंवा आर्थिक व्यवहारात गैरसोय. त्यामुळे प्रत्येक बँकेने या नियमांचे काटेकोर पालन करणे अत्यावश्यक आहे, जेणेकरून ग्राहकांचा विश्वास टिकून राहील आणि आर्थिक व्यवहार सुरळीत राहतील.
कोटक महिंद्र बँकेची प्रतिक्रिया
बँकेने RBI च्या दंडाबाबत औपचारिक प्रतिक्रिया दिली आहे की ती नियमांचे उल्लंघन झाल्याचे मान्य करते आणि भविष्यात अशा उल्लंघनापासून बचाव करण्यासाठी कठोर उपाययोजना करणार आहे. बँकेने आपल्या कर्मचाऱ्यांना योग्य प्रशिक्षण देणे, आंतरिक ऑडिट प्रणाली मजबूत करणे, तसेच BC सोबतच्या व्यवहारावर अधिक काळजी घेणे आवश्यक आहे.
कोटक महिंद्र बँकेवर ठोठावलेला दंड हे बँकिंग क्षेत्रात नियमांचे पालन किती महत्वाचे आहे हे दाखवते. या दंडामुळे ग्राहकांवर थेट परिणाम होणार नाही, परंतु बँकेला आपल्या धोरणामध्ये सुधारणा करणे आवश्यक आहे. RBI च्या या कारवाईतून इतर बँकांसाठी धडा घेतला जाऊ शकतो, आणि भविष्यामध्ये सर्व बँकांना नियमांचे काटेकोर पालन करण्यासाठी प्रेरणा मिळेल.
read also:https://ajinkyabharat.com/irctc-cha-1-new-rules-extra-charge-for-extra-luggage-in-train/
