केंद्रिय निवडणूक आयोगाने 2026 साली देशातील सहा राज्यांतील आठ विधानसभा मतदारसंघांसाठी पोटनिवडणुकीचा कार्यक्रम जाहीर केला आहे. या आठ मतदारसंघांमध्ये महाराष्ट्रातील राहुरी आणि बारामती मतदारसंघांचा समावेश आहे. राहुरी मतदारसंघाचे आमदार शिवाजी भानुदास कर्डिले आणि बारामती मतदारसंघाचे आमदार अजित अनंतराव पवार यांच्या निधनामुळे या जागा रिक्त झाल्या आहेत. त्यामुळे या दोन विधानसभा मतदारसंघांमध्ये पोटनिवडणूक घेण्याची गरज निर्माण झाली आहे.
निवडणूक आयोगाच्या जाहीर कार्यक्रमानुसार मतदान 23 एप्रिल 2026 रोजी होईल, तर मतमोजणी 4 मे 2026 रोजी पार पडेल. त्यामुळे मतदार आणि राजकीय पक्षांना या तारीखांची नोंद करून आवश्यक तयारी करणे गरजेचे आहे.
मतदान प्रक्रियाः EVM आणि VVPAT चा वापर
या पोटनिवडणुकीत इलेक्ट्रॉनिक व्होटिंग मशीन (EVM) आणि व्हीव्हीपॅट (VVPAT) चा वापर करण्यात येणार आहे. मतदारांची ओळख पटवण्यासाठी मुख्य पुरावा म्हणजे मतदार फोटो ओळखपत्र (EPIC). त्याशिवाय आधार कार्ड, पॅन कार्ड, ड्रायव्हिंग लायसन्स, पासपोर्ट, बँक किंवा पोस्ट ऑफिस पासबुक, मनरेगा जॉब कार्ड, आरोग्य विमा स्मार्ट कार्ड या कागदपत्रांचाही वापर मतदानासाठी मान्य असेल. या सर्व कागदपत्रांचा वापर करून मतदार आपली ओळख पटवू शकतील आणि सुरक्षित मतदान करता येईल.
Related News
उमेदवारी अर्ज आणि निवडणूक प्रक्रियाः
निवडणूक आयोगाने उमेदवार आणि राजकीय पक्षांसाठी पोटनिवडणूक प्रक्रिया व्यवस्थित पार पडावी यासाठी आवश्यक कार्यक्रम जाहीर केले आहेत.
राजपत्र अधिसूचना: 30 मार्च 2026
उमेदवारी अर्ज दाखल करण्याची अंतिम तारीख: 6 एप्रिल 2026
अर्जांची छाननी: 7 एप्रिल 2026
उमेदवारी अर्ज मागे घेण्याची अंतिम तारीख: 9 एप्रिल 2026
यामध्ये उमेदवारांनी प्रचार करताना गुन्हेगारी पार्श्वभूमी असलेल्या उमेदवारांची माहिती तीन वेळा प्रसारित करणे अनिवार्य राहील.
आचारसंहिता लागू
राहुरी आणि बारामती मतदारसंघात निवडणूक आयोगाने तत्काळ आचारसंहिता लागू केली आहे. उमेदवार आणि पक्षांनी प्रचार करताना आदर्श आचारसंहितेचे काटेकोर पालन करणे बंधनकारक आहे. आयोगाने सांगितले आहे की सर्व यंत्रणा आणि पोलिस प्रशासन या पोटनिवडणुकीसाठी पूर्णपणे सज्ज राहतील, तसेच मतदान केंद्रांवर सुरक्षिततेची सर्व खबरदारी घेतली जाईल.
मतदारांसाठी महत्वाच्या सूचना
मतदानासाठी निवडणूक आयोगाने सर्व मतदान केंद्रांवर EVM आणि VVPATची सुविधा उपलब्ध करून दिली आहे.
मतदारांनी EPIC किंवा इतर मान्यताप्राप्त ओळखपत्रे घेऊन मतदान करावे.
मतदानाच्या दिवशी नियमांचे पालन अनिवार्य आहे, तसेच सोशल डिस्टन्सिंग आणि सुरक्षिततेचे उपाय पाळणे आवश्यक आहे.
प्रचारदरम्यान उमेदवारांनी आदर्श आचारसंहिता भंग करणे टाळावे, अन्यथा कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.
मतदानाची महत्त्वाची तारीख
मतदान दिनांक: 23 एप्रिल 2026
मतमोजणी आणि निकाल जाहीर: 4 मे 2026
संपूर्ण निवडणूक प्रक्रिया पूर्ण होणे: 6 मे 2026
या पोटनिवडणुकीचा परिणाम राज्यातील राजकीय समीकरणांवर मोठा प्रभाव टाकणार आहे. विशेषतः बारामती विधानसभा मतदारसंघामध्ये पवार कुटुंबाचा ऐतिहासिक प्रभाव आहे, तर राहुरी मतदारसंघात स्थानिक नेत्यांचे योगदान महत्वाचे ठरते. त्यामुळे या पोटनिवडणुकीवर राज्यातील राजकीय दलांचे लक्ष लागलेले आहे.
मतदान केंद्र आणि सुरक्षा
निवडणूक आयोगाने सर्व मतदान केंद्रांवर सुरक्षितता सुनिश्चित केली आहे. पोलिस आणि प्रशासन यंत्रणा सक्रिय असतील. मतदारांसाठी सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आल्या आहेत, तसेच मतदान प्रक्रियेतील सर्व नियमांचे पालन करणे आवश्यक आहे.
या निवडणुकीत सहभागी होणे प्रत्येक मतदाराचा कर्तव्य असून, राज्यातील आणि स्थानिक राजकारणाच्या भवितव्यासाठी महत्त्वाचे आहे.
