PPF खाते 15 वर्षांत मॅच्युअर होते, आता पुढे काय? गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे पर्याय, नियम आणि फायदे सविस्तर जाणून घ्या
सार्वजनिक भविष्य निर्वाह निधी अर्थात PPF ही भारत सरकारची सर्वाधिक विश्वासार्ह आणि सुरक्षित दीर्घकालीन बचत योजना मानली जाते. करसवलत, निश्चित परतावा आणि सरकारी हमी यामुळे मध्यमवर्गीय, नोकरदार, स्वयंरोजगार करणारे तसेच सेवानिवृत्तीच्या तयारीत असलेले गुंतवणूकदार मोठ्या प्रमाणात PPF कडे वळलेले दिसतात. मात्र, PPF खात्याचा कालावधी 15 वर्षांचा पूर्ण झाल्यानंतर पुढे नेमके काय करावे, कोणते पर्याय उपलब्ध आहेत आणि कोणता पर्याय कोणासाठी योग्य ठरतो, हा प्रश्न अनेक गुंतवणूकदारांना पडतो.
PPF खाते मॅच्युअर झाल्यानंतर घेतलेला निर्णय तुमच्या भविष्यातील आर्थिक स्थैर्य, सेवानिवृत्ती नियोजन, नियमित उत्पन्न आणि करबचत यावर थेट परिणाम करणारा असतो. त्यामुळे हा निर्णय घाईघाईत न घेता सर्व पर्याय नीट समजून घेणे अत्यंत आवश्यक ठरते.
PPF योजना म्हणजे नेमके काय?
Public Provident Fund ही भारत सरकारची एक लघु बचत योजना असून ती 1968 मध्ये सुरू करण्यात आली. या योजनेचा मुख्य उद्देश नागरिकांमध्ये दीर्घकालीन बचतीची सवय निर्माण करणे हा आहे.
Related News
PPF योजनेची प्रमुख वैशिष्ट्ये
किमान गुंतवणूक: 500 रुपये प्रति वर्ष
कमाल गुंतवणूक: 1.50 लाख रुपये प्रति आर्थिक वर्ष
खाते कालावधी: 15 वर्षे
व्याजदर: सरकारकडून दर तिमाहीला निश्चित
परतावा: करमुक्त
जोखीम: शून्य (सरकारी हमी)
PPF खाते मॅच्युअर म्हणजे काय?
Public Provident Fund खाते उघडल्यापासून 15 आर्थिक वर्षांनंतर ते मॅच्युअर होते. उदाहरणार्थ, जर खाते 1 एप्रिल 2010 रोजी उघडले असेल, तर ते 31 मार्च 2025 रोजी मॅच्युअर होईल.
मॅच्युरिटीच्या वेळी खातेदाराला
जमा केलेली संपूर्ण रक्कम
त्यावर मिळालेले संपूर्ण व्याज
करमुक्त स्वरूपात मिळते.
15 वर्षांनंतर खातेदारांसमोर कोणते पर्याय असतात?
Public Provident Fund खाते मॅच्युअर झाल्यानंतर खातेदाराकडे मुख्यतः तीन महत्त्वाचे पर्याय उपलब्ध असतात.
पर्याय 1: Public Provident Fund खाते पूर्णपणे बंद करून संपूर्ण रक्कम काढणे
हा सर्वात सोपा आणि सरळ पर्याय आहे.
या पर्यायात काय होते?
खाते बंद केले जाते
जमा रक्कम + व्याज एकरकमी मिळते
PPF खाते कायमचे बंद होते
कोणासाठी योग्य?
ज्यांना मोठ्या खर्चासाठी पैसे हवेत (घर, मुलांचे शिक्षण, लग्न)
ज्यांना पुढे Public Provident Fund मध्ये गुंतवणूक करायची नाही
ज्यांना दुसऱ्या गुंतवणूक पर्यायात पैसे हलवायचे आहेत
प्रक्रिया
Public Provident Fund खाते बंद करण्यासाठी संबंधित बँक/पोस्ट ऑफिसमध्ये क्लोजर फॉर्म
Public Provident Fund पासबुक
ओळखपत्र सादर करावे लागते
पर्याय 2: कोणतेही नवीन योगदान न देता खाते सुरू ठेवणे
या पर्यायाला “Extension without contribution” असे म्हटले जाते.
या पर्यायाची वैशिष्ट्ये
खाते बंद होत नाही
नवीन पैसे जमा करावे लागत नाहीत
विद्यमान शिल्लकीवर सरकारने निश्चित केलेले व्याज मिळत राहते
वर्षातून एकदा आंशिक रक्कम काढण्याची मुभा
महत्त्वाची बाब
जर मॅच्युरिटीनंतर कोणताही फॉर्म भरला नाही, तर खाते आपोआप या पर्यायात जाते.
कोणासाठी फायदेशीर?
ज्यांना जोखीममुक्त व्याज उत्पन्न हवे आहे
सेवानिवृत्त व्यक्ती
ज्यांना पैसे सुरक्षित ठेवायचे आहेत
पर्याय 3: योगदानासह 5-5 वर्षांसाठी PPF खाते वाढवणे
हा पर्याय दीर्घकालीन गुंतवणूकदारांसाठी सर्वात फायदेशीर मानला जातो.
या पर्यायात काय होते?
Public Provident Fund खाते 5 वर्षांच्या ब्लॉकमध्ये वाढवता येते
दरवर्षी पुन्हा 500 ते 1.50 लाख रुपयांपर्यंत गुंतवणूक करता येते
प्रत्येक ब्लॉक संपल्यानंतर पुन्हा विस्ताराची मुभा
महत्त्वाची अट
मॅच्युरिटीनंतर एका वर्षाच्या आत Form H (पूर्वी Form 4) सादर करणे आवश्यक
फॉर्म वेळेत न भरल्यास खाते योगदानाशिवाय वाढते
कोणासाठी सर्वोत्तम?
दीर्घकालीन गुंतवणूकदार
ज्यांना पेन्शनसारखा निधी तयार करायचा आहे
करबचतीसाठी स्थिर पर्याय शोधणारे
PPF मध्ये 25 वर्षांपर्यंत गुंतवणूक कशी करता येते?
Public Provident Fund चा मूळ कालावधी 15 वर्षांचा असला तरी
15 वर्षांनंतर 5 वर्षे
त्यानंतर पुन्हा 5 वर्षे
अशा प्रकारे एकूण 25 वर्षांपर्यंत गुंतवणूक करता येते.
योग्य नियोजन केल्यास PPF ही योजना
सेवानिवृत्ती निधी
पेन्शन पर्याय
करमुक्त नियमित उत्पन्नाचा स्रोत
बनू शकते.
PPF ची कर रचना – EEE मॉडेल
Public Provident Fund ही भारतातील काही मोजक्या योजनांपैकी एक आहे जी EEE (Exempt–Exempt–Exempt) कर प्रणाली अंतर्गत येते.
EEE म्हणजे
गुंतवणूक करताना करमाफी – कलम 80C अंतर्गत
व्याजावर कर नाही
मॅच्युरिटी रकमेवरही कर नाही
यामुळे PPF ही दीर्घकालीन कर-बचतीसाठी अत्यंत प्रभावी योजना ठरते.
PPF मॅच्युरिटीनंतर योग्य निर्णय कसा घ्यावा?
निर्णय घेताना खालील बाबी लक्षात घ्याव्यात
तुमचे वय
नियमित उत्पन्न आहे की नाही
सेवानिवृत्ती किती जवळ आहे
भविष्यातील मोठे खर्च
जोखीम स्वीकारण्याची तयारी
Public Provident Fund खाते 15 वर्षांत मॅच्युअर होणे म्हणजे गुंतवणुकीचा शेवट नाही, तर नव्या आर्थिक नियोजनाची सुरुवात असते. योग्य पर्याय निवडल्यास PPF ही योजना तुम्हाला दीर्घकाळ आर्थिक सुरक्षितता देऊ शकते.
डिस्क्लेमर:(या लेखात दिलेली माहिती ही सामान्य माहितीवर आधारित आहे. कोणताही आर्थिक निर्णय घेण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.)
read also:https://ajinkyabharat.com/trumps-biggest-decision-so-far/
