Pongal 2026 : सण, शेती आणि स्वाद यांचा उत्सव – पोंगलदरम्यान आवर्जून चाखावेत असे १० पारंपरिक दक्षिण भारतीय पदार्थ
Pongal 2026 हा दक्षिण भारतातील सर्वात महत्त्वाच्या आणि अर्थपूर्ण सणांपैकी एक मानला जातो. कापणीशी निगडित असलेला हा उत्सव केवळ धार्मिक किंवा सांस्कृतिक नसून, निसर्ग, शेती, अन्न आणि कुटुंब यांच्यातील नात्याचा उत्सव आहे. जानेवारी २०२६ मध्ये पोंगल सण १४ ते १७ जानेवारीदरम्यान साजरा केला जाईल, तर मुख्य दिवस ‘थाई पोंगल’ १५ जानेवारीला साजरा होणार आहे.
तामिळनाडू, आंध्र प्रदेश, कर्नाटक आणि केरळच्या काही भागांत मोठ्या उत्साहात साजरा होणारा हा सण सूर्याच्या उत्तरायण प्रवासाचे प्रतीक मानला जातो. हिवाळी कापणी संपल्यानंतर मिळणाऱ्या धान्याबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी हा सण साजरा केला जातो. चार दिवस चालणाऱ्या पोंगलमध्ये निसर्ग, सूर्यदेव, पशुधन आणि शेतीभूमी यांचे आभार मानले जातात.
Pongal आणि अन्न यांचे अतूट नाते
Pongal सणाची ओळखच अन्नाशी घट्ट जोडलेली आहे. नव्याने कापलेले तांदूळ, मूग डाळ, दूध, गूळ, नारळ, तूप, मिरी, जिरे आणि चिंच यांसारख्या साध्या पण पौष्टिक घटकांचा वापर या सणात मोठ्या प्रमाणात केला जातो. विशेष म्हणजे हे पदार्थ केवळ सणापुरते मर्यादित नसून, वर्षभर दक्षिण भारतीय स्वयंपाकघरात वापरले जातात.
Related News
नितीश कुमार राजीनामा देऊ शकतात; मुलगा निशांत उपमुख्यमंत्री?
बुर्ज खलीफा : दुबईची आकाशस्पर्शी ओळख
चॉकलेट प्रेमींना गोड आनंद – TasteAtlas ने जाहीर केली टॉप 10 केक्सची यादी
श्रीलंकेजवळ इराणी जहाजावर पाणबुडीचा हल्ला; 101 बेपत्ता, 78 जखमी
दारूच्या नशेत पोलीस कॉन्स्टेबलने बसमध्ये केला धिंगाणा; “मी पोलीस आहे, ॲट्रॉसिटी दाखल करेन” अशी धमकी
आई झाल्यानंतर कतरिनाची पहिली होळी, विकीसोबत आनंदाने साजरी
रश्मिका–विजयचा ‘विरोश’ फॅन मीटमध्ये जल्लोष; रश्मिकाने भरवला विजयला घास
मेहेंदी आणि संगीत समारंभात अर्जुन–सानियाचा रॉयल अंदाज चर्चेत
टोमॅटो ग्रेव्हीची चव दुप्पट करणारा हा छोटासा गुपित घटक!
‘The 50’मध्ये रिधी डोगराचा भावनिक खुलासा; सिवेतसोबतच्या नात्यावर स्पष्ट भूमिका
Pongal च्या काळात घरांची स्वच्छता केली जाते, अंगणात सुंदर कोलम (रांगोळी) काढली जाते आणि सूर्योदयाच्या वेळी विधी पार पाडले जातात. मात्र या सर्वाचा केंद्रबिंदू असतो तो – पोंगलचा स्वयंपाक. साधेपणा, पोषणमूल्ये आणि सामूहिक आनंद यांचा संगम या पदार्थांमध्ये पाहायला मिळतो.
Pongal दरम्यान आवर्जून खाण्यासारखे १० पारंपरिक दक्षिण भारतीय पदार्थ
१. वेन पोंगल
वेन पोंगल हा पोंगल सणाचा सर्वात लोकप्रिय आणि पारंपरिक पदार्थ आहे. तांदूळ आणि मूग डाळ एकत्र शिजवून त्यात भरपूर तूप, काळी मिरी, जिरे आणि आले घालून हा पदार्थ तयार केला जातो. मऊ, क्रीमी आणि पचायला हलका असा हा पदार्थ विशेषतः थाई पोंगलच्या सकाळी नाश्त्याला खाल्ला जातो. चटणी किंवा सांबारसोबत वेन पोंगल अतिशय स्वादिष्ट लागतो.
२. साखराई पोंगल
साखराई पोंगल हा पोंगल सणाचा आत्मा मानला जातो. हा पदार्थ आधी देवाला अर्पण केला जातो आणि नंतर प्रसाद म्हणून खाल्ला जातो. तांदूळ, डाळ, गूळ, तूप, वेलची आणि सुकामेवा वापरून तयार होणारा हा गोड पदार्थ समृद्धी आणि भरभराटीचे प्रतीक आहे. नवीन मडक्यात हा पदार्थ उकळून सांडू दिला जातो, जे शुभ मानले जाते.
३. पुली पोंगल
चिंचेच्या आंबट चवीचा पुली पोंगल हा रोजच्या जेवणाशी जवळीक साधणारा पदार्थ आहे. मोहरी, कढीपत्ता, सुक्या लाल मिरच्या आणि मसाल्यांच्या फोडणीमुळे या भाताला खास चव येते. टिकाऊ आणि वाटायला सोपा असल्याने सणाच्या काळात हा पदार्थ मोठ्या प्रमाणावर बनवला जातो.
४. पायसम
पोंगलच्या जेवणानंतर गोड शेवट करण्यासाठी पायसम हा उत्तम पर्याय आहे. दूध किंवा गूळ वापरून तांदूळ, डाळ किंवा शेवयांपासून तयार होणारे पायसम हलके, मऊ आणि समाधान देणारे असते. सणाच्या जेवणाला शांत आणि गोड समाप्ती देणारा हा पदार्थ अनेक घरांत आवर्जून केला जातो.
५. पुलिहोरा
पुलिहोरा हा आणखी एक चिंच-आधारित भाताचा प्रकार आहे. मसालेदार चिंचेच्या पेस्टमुळे या भाताला आंबट-तिखट चव मिळते. दीर्घकाळ ताजा राहणारा हा पदार्थ प्रवासात किंवा सणाच्या भेटींमध्ये दिला जातो. कापणीच्या तांदळाचा वेगळ्या स्वरूपात वापर पुलिहोरामध्ये दिसून येतो.
६. नारळ भात
नारळ भात हा सौम्य, सुगंधी आणि हलका पदार्थ आहे. किसलेला नारळ, मोहरी, कढीपत्ता आणि हिरव्या मिरच्यांची साधी फोडणी यामुळे हा भात संतुलित चवीचा बनतो. तिखट किंवा आंबट पदार्थांमध्ये हा एक शांत, संतुलन साधणारा घटक ठरतो.
७. लिंबू भात
हळद, लिंबाचा रस आणि शेंगदाण्यांमुळे लिंबू भात रंगीबेरंगी आणि चवदार बनतो. तुपकट पदार्थांमध्ये ताजेपणा आणणारा हा भात कुटुंबीयांच्या जेवणात विशेष आवडीचा असतो.
८. पोंगल कूटू
हंगामी भाज्या आणि डाळी एकत्र शिजवून बनवलेले पोंगल कूटू हे पौष्टिक आणि हलक्या मसाल्यांचे असते. नारळाच्या वापरामुळे याला सौम्य चव मिळते. भाताच्या पदार्थांसोबत उत्तम जुळणारा हा पदार्थ सणाच्या साधेपणाचे प्रतीक आहे.
९. मेदू वडा
उडीद डाळीपासून बनवलेले कुरकुरीत मेदू वडा सणाच्या जेवणात खमंगपणा आणतात. बाहेरून कुरकुरीत आणि आतून मऊ असलेले हे वडा चटणी किंवा सांबारसोबत खाल्ले जातात. पोंगलच्या ताटात हा पदार्थ हमखास असतो.
१०. सांबार
सांबारशिवाय पोंगलचे जेवण अपूर्ण मानले जाते. डाळी, हंगामी भाज्या आणि चिंच वापरून तयार होणारे सांबार अनेक पदार्थांसोबत खाल्ले जाते. पोंगलपासून वड्यांपर्यंत प्रत्येक पदार्थाला सांबारची साथ लाभते.
साधेपणातला उत्सव
Pongal चे पदार्थ हे भव्य नसले तरी अर्थपूर्ण असतात. ते शरीराला पोषण देतात, मनाला समाधान देतात आणि निसर्गाशी नाते जोडतात. अतिरेक न करता आनंद साजरा करण्याचा संदेश पोंगलच्या खाद्यसंस्कृतीतून मिळतो.
Pongal 2026 हा सण केवळ उत्सव नसून, अन्न, शेती आणि कृतज्ञतेची आठवण करून देणारा अनुभव आहे. यंदा हा सण साजरा करताना या पारंपरिक पदार्थांचा आस्वाद घ्यायला विसरू नका.
पोंगलच्या सर्वांना हार्दिक शुभेच्छा!
