Parliament Budget Session 2026 मध्ये भारत-अमेरिका trade deal वरून संसदेत तीव्र राजकीय संघर्ष. राहुल गांधींचा “राष्ट्र विकलं” आरोप, विरोधकांचा वॉकआउट, सरकारचा बचाव आणि अर्थव्यवस्थेवर संभाव्य परिणाम – सविस्तर बातमी.
Parliament Budget Session 2026: संसदेत Trade Deal वरून मोठा राजकीय स्फोट
Parliament Budget Session 2026 च्या पार्श्वभूमीवर भारत-अमेरिका अंतरिम व्यापार करारावरून लोकसभेत अभूतपूर्व राजकीय संघर्ष पाहायला मिळाला. विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यावर थेट निशाणा साधत “तुम्ही भारत विकला आहे का?” असा कठोर सवाल केला. या विधानानंतर संसदेत वातावरण चांगलेच तापले.
लोकसभा आणि राज्यसभा दोन्ही सभागृहांत केंद्रीय अर्थसंकल्पावर चर्चा सुरू असतानाच हा मुद्दा केंद्रस्थानी आला. व्यापार करार, शुल्क धोरण, डेटा सुरक्षा, ऊर्जा स्वायत्तता आणि शेतकऱ्यांचे भविष्य या सर्व मुद्द्यांवरून सरकार आणि विरोधक आमनेसामने आले आहेत.
Related News
Parliament Budget Session 2026 मध्ये राहुल गांधींचा थेट आरोप
लोकसभेत बोलताना राहुल गांधी यांनी दावा केला की, नव्या करारानुसार अमेरिकेने भारतीय वस्तूंवरील शुल्क 3% वरून 18% पर्यंत वाढवले, जे सहापट वाढ असल्याचे त्यांनी म्हटले.
त्यांनी कराराला “absurd” संबोधत सरकारने भारताच्या आर्थिक हिताचे संरक्षण करण्यात अपयश आल्याचा आरोप केला.
याहून पुढे जात त्यांनी असा इशाराही दिला की या करारामुळे भारताच्या धोरणात्मक स्वायत्ततेला धक्का बसू शकतो आणि परदेशी शक्तींना ऊर्जा आयातीसारख्या महत्त्वाच्या निर्णयांवर प्रभाव टाकण्याची संधी मिळू शकते.
Parliament Budget Session 2026 च्या पार्श्वभूमीवर भारत-अमेरिका अंतरिम व्यापार करारावरून लोकसभेत अभूतपूर्व राजकीय संघर्ष पाहायला मिळाला. विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यावर थेट निशाणा साधत “तुम्ही भारत विकला आहे का?” असा कठोर सवाल केला. या विधानानंतर संसदेत वातावरण चांगलेच तापले.
लोकसभा आणि राज्यसभा दोन्ही सभागृहांत केंद्रीय अर्थसंकल्पावर चर्चा सुरू असतानाच हा मुद्दा केंद्रस्थानी आला. व्यापार करार, शुल्क धोरण, डेटा सुरक्षा, ऊर्जा स्वायत्तता आणि शेतकऱ्यांचे भविष्य या सर्व मुद्द्यांवरून सरकार आणि विरोधक आमनेसामने आले आहेत.
Parliament Budget Session 2026 मध्ये राहुल गांधींचा थेट आरोप
लोकसभेत बोलताना राहुल गांधी यांनी दावा केला की, नव्या करारानुसार अमेरिकेने भारतीय वस्तूंवरील शुल्क 3% वरून 18% पर्यंत वाढवले, जे सहापट वाढ असल्याचे त्यांनी म्हटले.
त्यांनी कराराला “absurd” संबोधत सरकारने भारताच्या आर्थिक हिताचे संरक्षण करण्यात अपयश आल्याचा आरोप केला.
याहून पुढे जात त्यांनी असा इशाराही दिला की या करारामुळे भारताच्या धोरणात्मक स्वायत्ततेला धक्का बसू शकतो आणि परदेशी शक्तींना ऊर्जा आयातीसारख्या महत्त्वाच्या निर्णयांवर प्रभाव टाकण्याची संधी मिळू शकते.
“Bharat Mata विकली?” – भाषणातील तीव्र शब्द
राहुल गांधी यांनी सरकारवर आरोप केला की अमेरिकन कृषी आणि दुग्ध उत्पादनांना भारतीय बाजारात प्रवेश देऊन कोट्यवधी शेतकऱ्यांच्या उपजीविकेला धोका निर्माण झाला आहे.
“तुम्ही भारत विकला… तुम्हाला लाज वाटत नाही का?” – राहुल गांधी
त्यांनी असेही म्हटले की असा निर्णय यापूर्वी कोणत्याही पंतप्रधानांनी घेतलेला नाही.
सरकारचा पलटवार
राहुल गांधींच्या आरोपांवर संसदीय कामकाज मंत्री किरेन रिजिजू यांनी त्यांना तथ्य सादर करण्याचे आव्हान दिले आणि पंतप्रधान मोदींना “सर्वात मजबूत” नेते म्हटले.
दरम्यान, वाणिज्य मंत्री पीयूष गोयल यांनी स्पष्ट केले की भारताने या करारात कृषी आणि दुग्ध यांसारख्या संवेदनशील क्षेत्रांचे संरक्षण केले आहे.
विरोधकांचा वॉकआउट – संसदेत गोंधळ
प्रश्नोत्तराच्या वेळी काही मुद्दे मांडू न दिल्याचा आरोप करत काँग्रेससह विरोधी पक्षांनी सुमारे 11:30 वाजता लोकसभेतून वॉकआउट केला. सदस्य “We want justice” अशी घोषणाबाजी करत बाहेर पडले.
यामुळे बजेट सत्राचा पहिला दिवसच राजकीय संघर्षाने गाजला.
Trade Deal नेमका काय आहे?
व्यापार मंत्री पीयूष गोयल यांच्या माहितीनुसार, भारत-अमेरिका करार मार्च 2026 मध्ये स्वाक्षरीसाठी तयार असून दोन्ही देशांनी एक वर्षाहून अधिक काळ चर्चा केली.
या करारातील काही प्रमुख बाबी:
भारत अमेरिकेकडून पुढील पाच वर्षांत 500 अब्ज डॉलरचे उत्पादन खरेदी करण्यास सहमत.
Boeing विमानांसह मोठ्या प्रमाणावर ऊर्जा आणि तंत्रज्ञान आयात होणार.
अमेरिकन बाजारपेठ भारतीय वस्तूंना खुली होण्याची अपेक्षा.
सरकारच्या मते हा करार रोजगार निर्मितीस मदत करेल आणि भारतीय उद्योगांना फायदा होईल.
अर्थव्यवस्थेवर संभाव्य परिणाम
अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी 18% शुल्काला “Made in India” उत्पादनांसाठी चांगली बातमी म्हटले आहे, कारण पूर्वी काही वस्तूंवर 50% पर्यंत शुल्क होते.
यामुळे:
वस्त्र, पादत्राणे आणि दागिन्यांसारख्या श्रमप्रधान क्षेत्रांना दिलासा मिळू शकतो.
भारताला प्रादेशिक स्पर्धकांवर किंमत फायदा मिळू शकतो.
मात्र विरोधक या दाव्यांवर समाधानी नाहीत.
शशी थरूर यांची टीका – “Reciprocity कुठे आहे?”
काँग्रेस नेते शशी थरूर यांनी या कराराला “pre-committed purchase agreement” म्हटले आणि प्रश्न उपस्थित केला की एका बाजूला 18% शुल्क आणि दुसऱ्या बाजूला शून्य शुल्क कसे योग्य ठरू शकते?
भारत-अमेरिका व्यापार सुमारे 130 अब्ज डॉलर असताना 500 अब्ज डॉलरची खरेदी करण्याची तयारी का दाखवली, असा सवाल त्यांनी उपस्थित केला.
डेटा आणि ऊर्जा स्वायत्ततेचा मुद्दा
Parliament Budget Session 2026 दरम्यान भारत-अमेरिका व्यापार करारावरून केवळ आर्थिक नव्हे तर धोरणात्मक मुद्देही पुढे आले. लोकसभेत बोलताना विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी भारतीय डेटा हा देशासाठी “नवीन युगातील सर्वात मौल्यवान संसाधन” असल्याचे सांगितले. डिजिटल अर्थव्यवस्थेच्या काळात डेटा म्हणजेच भविष्यातील शक्ती असून, त्याचे संरक्षण करणे ही सरकारची प्राथमिक जबाबदारी आहे, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
राहुल गांधी यांच्या मते, आंतरराष्ट्रीय व्यापार करार करताना डेटा शेअरिंग, डेटा स्टोरेज आणि डेटा नियंत्रण यासंबंधी स्पष्ट अटी असणे आवश्यक आहे. अन्यथा भारतीय नागरिकांची माहिती परदेशी कंपन्यांच्या नियंत्रणात जाण्याची शक्यता निर्माण होऊ शकते. यामुळे केवळ गोपनीयतेचा प्रश्न निर्माण होणार नाही, तर देशाच्या आर्थिक आणि सुरक्षा धोरणांवरही परिणाम होऊ शकतो.
याचबरोबर ऊर्जा स्वायत्ततेचाही मुद्दा त्यांनी उपस्थित केला. भारत हा मोठ्या प्रमाणावर ऊर्जा आयातीवर अवलंबून असलेला देश आहे. जर व्यापार करारामुळे भारताला विशिष्ट देशांकडूनच तेल किंवा ऊर्जा संसाधने खरेदी करण्याचे अप्रत्यक्ष बंधन आले, तर देशाच्या धोरणात्मक स्वातंत्र्यावर मर्यादा येऊ शकतात, अशी त्यांची भीती आहे. ऊर्जा क्षेत्रातील निर्णय हे पूर्णपणे राष्ट्रीय हित लक्षात घेऊन स्वतंत्रपणे घेतले गेले पाहिजेत, अन्यथा दीर्घकालीन परिणाम गंभीर असू शकतात, असे त्यांनी नमूद केले.
संसदेत इतर महत्त्वाचे मुद्दे
Parliament Budget Session 2026 मध्ये या वादासोबतच अनेक महत्त्वाच्या घडामोडी घडताना दिसत आहेत. परिवहन, पर्यटन आणि संस्कृती विषयक स्थायी समितीचे अहवाल संसदेत सादर होणार असल्याने पायाभूत सुविधा, पर्यटन वाढ आणि सांस्कृतिक धोरणांवरही चर्चा होण्याची शक्यता आहे.
दरम्यान, आम आदमी पक्षाचे खासदार राघव चड्ढा यांनी “Right to Recall” ही महत्त्वाची संकल्पना पुढे आणली. त्यांच्या मते, लोकशाही केवळ प्रतिनिधी निवडण्यापुरती मर्यादित नसून नागरिकांना त्यांच्या कामगिरीचे मूल्यमापन करण्याचा अधिकार असायला हवा.
Right to Recall म्हणजे काय?
“Right to Recall” ही अशी व्यवस्था आहे की, जर एखादा खासदार किंवा आमदार अपेक्षित कामगिरी करण्यात अपयशी ठरला किंवा गैरवर्तन केले, तर मतदारांना त्याला कार्यकाळ पूर्ण होण्यापूर्वी पदावरून हटवण्याची प्रक्रिया सुरू करता येईल. या प्रणालीमुळे लोकप्रतिनिधींवर अधिक जबाबदारी येईल आणि लोकशाही अधिक उत्तरदायी बनेल, असे समर्थकांचे मत आहे. मात्र, काही तज्ज्ञांच्या मते या प्रक्रियेचा गैरवापर होण्याची शक्यता देखील नाकारता येत नाही.
