मध्यपूर्वेत वाढलेल्या तणावामुळे जगभरात चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. विशेषतः Iran आणि United States यांच्यात वाढत चाललेला संघर्ष आता अनेक देशांसाठी आर्थिक आणि सामाजिक संकटाचे कारण ठरत आहे. या संघर्षाचा परिणाम भारतावरही मोठ्या प्रमाणात होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. आखाती देशांमध्ये काम करणाऱ्या हजारो भारतीय कामगारांच्या नोकऱ्यांवर टांगती तलवार निर्माण झाली आहे.
सूत्रांच्या माहितीनुसार, सुमारे 15 हजार भारतीय कामगारांची नोकरी जाण्याची भीती निर्माण झाली आहे. युद्धजन्य परिस्थितीमुळे अनेक व्यावसायिक व्यवहार ठप्प झाले असून बांधकाम, सेवा आणि लॉजिस्टिक क्षेत्रातील प्रकल्प थांबले आहेत. परिणामी अनेक कंपन्यांनी कामगारांना काम देणे बंद केले आहे. विशेषतः Saudi Arabia आणि United Arab Emirates येथे पुढील काही महिन्यांमध्ये कामकाज कमी होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
आखाती देशांमध्ये अडकले भारतीय कामगार
युद्धजन्य परिस्थितीमुळे काही विमानसेवा विस्कळीत झाल्याने अनेक भारतीय कामगार आखाती देशांमध्ये अडकून पडले आहेत. काम नसल्यामुळे त्यांच्या हातात उत्पन्नाचे साधन राहिलेले नाही. परंतु मायदेशी परतण्यासाठीही त्यांच्यासमोर मोठी अडचण उभी राहिली आहे.
Related News
गॅससाठी भारत तीन देशांवर अवलंबून, एकाने पुरवठा थांबवला तर देशात मोठं संकट
Donald Trump आणि Vladimir Putin यांच्यात 1 तास चर्चा; Mojtaba Khamenei प्रकरणावरही संवा
इराण अध्यक्षांची माफी आणि ट्रम्पचा विजयाचा दावा; मध्यपूर्वेतील तणाव आणखी वाढला
Iran-US Tension : धोकादायक रणनिती! अमेरिकेचं मनोबल तोडण्यासाठी इराणचा ‘मास्टरस्ट्रोक’ – 5 धक्कादायक पॉइंट्स
UAE Saudi Arabia War 2026: 7 धक्कादायक घडामोडी, मध्यपूर्वेत युद्धाचे भयावह सावट!
पर्यायी हवाई मार्ग उपलब्ध असले तरी विमान तिकिटांचे दर प्रचंड वाढले आहेत. अनेक कामगारांची आर्थिक परिस्थिती आधीच कमकुवत असल्यामुळे त्यांना ही तिकिटे परवडत नाहीत. त्यामुळे नोकरी नसताना परदेशात राहणे आणि परत भारतात येण्याचा खर्च उचलणे, या दोन्ही गोष्टी त्यांच्या आवाक्याबाहेर गेल्या आहेत.
या परिस्थितीमुळे भारतातील त्यांच्या कुटुंबीयांमध्येही मोठी चिंता निर्माण झाली आहे. कामगारांच्या कमाईवरच अनेक कुटुंबांचा उदरनिर्वाह अवलंबून असतो. जर युद्ध दीर्घकाळ चालले, तर भारत सरकारला विशेष मोहिम राबवून या कामगारांना परत आणावे लागण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.
आखाती देशांमध्ये भारतीयांची मोठी उपस्थिती
मध्यपूर्वेतील आखाती देशांमध्ये भारतीय नागरिकांची संख्या मोठ्या प्रमाणावर आहे. अंदाजे 90 लाख ते 1 कोटी भारतीय या देशांमध्ये विविध क्षेत्रांत काम करत आहेत.
त्यापैकी सर्वाधिक भारतीय United Arab Emirates मध्ये असून येथे सुमारे 43 लाख भारतीय राहतात. त्यानंतर Saudi Arabia मध्ये सुमारे 27 लाख भारतीय काम करतात. तसेच Kuwait मध्ये सुमारे 10 लाख, Oman मध्ये 8.3 लाख, Qatar मध्ये 6.8 लाख आणि Bahrain मध्ये सुमारे 3.2 लाख भारतीय कार्यरत आहेत.
हे कामगार त्या देशांच्या अर्थव्यवस्थेत महत्त्वाचे योगदान देतात. अनेक क्षेत्रांमध्ये भारतीय मनुष्यबळावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून राहावे लागते.
भारतीय कोणत्या क्षेत्रांत काम करतात?
आखाती देशांतील भारतीय केवळ मजुरी करणारे कामगार नाहीत. ते विविध क्षेत्रांत महत्त्वाची भूमिका बजावतात.सर्वात मोठा वर्ग हा अकुशल आणि निमकुशल मजुरांचा आहे. यात बांधकाम क्षेत्र, तेल आणि वायू उद्योग, ड्रायव्हिंग, स्वच्छता कामगार आणि घरगुती मदतनीस यांचा समावेश होतो.
याशिवाय कुशल व्यावसायिकांमध्ये आयटी तज्ज्ञ, इंजिनीअर्स, आर्किटेक्ट्स तसेच बँकिंग आणि फायनान्स क्षेत्रातील तज्ज्ञांचा समावेश आहे. आरोग्य क्षेत्रातही मोठ्या प्रमाणावर भारतीय नर्स, डॉक्टर आणि लॅब टेक्निशियन काम करत आहेत.सेवा क्षेत्रात हॉटेल व्यवस्थापन, रिटेल स्टोअर्स, विक्री आणि लॉजिस्टिकमध्येही भारतीय कामगारांची मोठी उपस्थिती आहे. त्यामुळे या क्षेत्रांवर परिणाम झाल्यास भारतीय कामगारांवर त्याचा थेट परिणाम होऊ शकतो.
कोणत्या राज्यांतील कामगार जास्त?
ऐतिहासिकदृष्ट्या Kerala राज्यातून सर्वाधिक लोक आखाती देशांत रोजगारासाठी जात होते. परंतु गेल्या काही वर्षांत उत्तर भारतातील राज्यांचा सहभाग वेगाने वाढला आहे.सध्या Uttar Pradesh मधून सर्वाधिक कामगार आखाती देशांत जातात. त्यानंतर Bihar दुसऱ्या क्रमांकावर आहे. तसेच केरळ, Tamil Nadu आणि Rajasthan येथूनही मोठ्या संख्येने लोक मध्यपूर्वेत कामासाठी जातात.
युद्धामुळे आर्थिक परिणाम
मध्यपूर्वेतील तणाव वाढल्यामुळे जागतिक बाजारपेठेतही अस्थिरता निर्माण झाली आहे. तेल आणि नैसर्गिक वायूचा पुरवठा खंडित झाल्यास त्याचा परिणाम जगभरातील अर्थव्यवस्थांवर होऊ शकतो.तज्ज्ञांच्या मते, आखाती देशांतून भारतात येणाऱ्या परकीय चलनातही घट होण्याची शक्यता आहे. दरवर्षी भारतीय कामगारांकडून भारतात मोठ्या प्रमाणावर रेमिटन्स पाठवले जाते. मात्र सध्याच्या परिस्थितीत त्यात 10 ते 20 टक्क्यांपर्यंत घट होऊ शकते.
भारतीय सरकारची हालचाल
मध्यपूर्वेतील परिस्थिती लक्षात घेऊन भारतीय दूतावासांनी विशेष ‘वॉर रूम’ स्थापन केल्याची माहिती समोर आली आहे. आपत्कालीन परिस्थितीत भारतीय नागरिकांना मदत करण्यासाठी हेल्पलाइन आणि समन्वय केंद्रे सुरू करण्यात आली आहेत.
तसेच मायदेशी परतू इच्छिणाऱ्या नागरिकांसाठी मर्यादित उड्डाणांची व्यवस्था करण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. काही प्रकरणांमध्ये ट्रान्झिट व्हिसाद्वारे इतर देशांमार्गे भारतात परतण्याची सोय देखील उपलब्ध करून देण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.
दरम्यान, जर मध्यपूर्वेतील संघर्ष आणखी वाढला आणि परिस्थिती गंभीर झाली, तर भारत सरकार विशेष ऑपरेशन राबवून भारतीय नागरिकांना सुरक्षितपणे मायदेशी परत आणू शकते. त्यामुळे येत्या काही दिवसांत परिस्थिती कशी विकसित होते, याकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे.
