इराणवर संयुक्त हल्ला; Donald Trump यांची थेट धमकी – “युद्ध सुरू केलंत, आम्ही संपवू!”
मध्यपूर्वेत पुन्हा एकदा युद्धाचे ढग दाटून आले असून इराणवर झालेल्या ताज्या हल्ल्यामुळे जागतिक स्तरावर खळबळ उडाली आहे. या कारवाईत अमेरिका आणि इस्रायल यांनी संयुक्तपणे सहभाग घेतल्याची माहिती समोर आली आहे. हल्ल्यानंतर माजी अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष Donald Trump यांनी केलेल्या आक्रमक विधानांमुळे परिस्थिती अधिकच तणावपूर्ण झाली आहे. “तुम्ही युद्ध सुरू केले, आम्ही ते संपवू… इराणच्या सैन्याला उद्ध्वस्त करू,” असा थेट इशारा देत ट्रम्प यांनी जगाचे लक्ष वेधून घेतले.
हल्ल्याची पार्श्वभूमी
गेल्या काही आठवड्यांपासून इराण–इस्रायल तणाव शिगेला पोहोचला होता. सीमावाद, ड्रोन हल्ले, सायबर कारवाया आणि प्रादेशिक वर्चस्वाच्या स्पर्धेमुळे दोन्ही देशांमध्ये तणाव वाढत गेला. अमेरिका सातत्याने इराणला इशारे देत होती. इराणनेही प्रत्युत्तरात “आमच्यावर हल्ला करण्याची हिंमत करू नका,” असा कडक संदेश दिला होता. या पार्श्वभूमीवर अचानक झालेल्या संयुक्त हल्ल्याने मध्यपूर्वेतील समीकरणे बदलली.
मिळालेल्या माहितीनुसार, या हल्ल्यात इराणमधील काही महत्त्वाच्या सरकारी इमारतींना लक्ष्य करण्यात आले. काही वृत्तांनुसार, इराणचा एक वरिष्ठ लष्करी कमांडर या कारवाईत ठार झाला असल्याचे सांगितले जाते. अधिकृत पुष्टी अद्याप समोर आलेली नसली, तरी या दाव्यामुळे परिस्थिती अधिकच चिघळण्याची शक्यता आहे.
ट्रम्प यांचे भाषण आणि कठोर इशारा
हल्ल्यानंतर डोनाल्ड ट्रम्प यांनी पत्रकार परिषदेत आक्रमक भूमिका मांडली. “आम्ही आमचे वचन पूर्ण केले. काही वेळापूर्वीच इराणवर मोठा हल्ला केला. इराणच्या मिसाईल क्षमतेचा पूर्ण नाश करू,” असे ते म्हणाले. “तुम्ही युद्ध सुरू केले, आम्ही ते संपवणार,” या वाक्याने त्यांनी थेट इराणला लक्ष्य केले.
ट्रम्प यांनी “ऑपरेशन सुरू झाले आहे” असे जाहीर करत अमेरिकन सैन्य प्रत्यक्ष रणांगणात उतरल्याचे संकेत दिले. त्यांच्या या विधानामुळे आंतरराष्ट्रीय पातळीवर तणाव वाढला आहे. कारण अमेरिका थेट युद्धात उतरल्यास संघर्षाचा विस्तार होण्याची भीती आहे.
इराणची प्रतिक्रिया
इराणकडूनही प्रतिहल्ल्याची तयारी सुरू असल्याचे वृत्त आहे. इराणच्या अधिकाऱ्यांनी पूर्वीच स्पष्ट केले होते की, “आमच्यावर हल्ला करणाऱ्याचे हात कापू.” त्यामुळे आता इराण कोणत्या स्वरूपात प्रत्युत्तर देते, हे महत्त्वाचे ठरणार आहे. बॅलिस्टिक मिसाईल्स, ड्रोन आणि प्रॉक्सी गटांच्या माध्यमातून इराण प्रतिकार करू शकतो, असा अंदाज तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत.
तेहरानमध्ये सुरक्षा कडक करण्यात आली असून लष्करी तळांवर अलर्ट जाहीर करण्यात आला आहे. एअरस्पेसवर निर्बंध घालण्यात आले आहेत. नागरिकांना सुरक्षित स्थळी हलवण्याची प्रक्रिया सुरू असल्याची माहिती आहे.
इस्रायल-अमेरिका युती
इस्रायल आणि अमेरिकेचे संरक्षण सहकार्य पूर्वीपासूनच मजबूत आहे. इस्रायलने इराणकडून होणाऱ्या संभाव्य हल्ल्यांचा धोका लक्षात घेऊन अमेरिका सोबत समन्वय साधल्याचे मानले जाते. इस्रायलची अत्याधुनिक हवाई संरक्षण प्रणाली आणि अमेरिकेची लष्करी ताकद यांचा एकत्रित वापर करून ही कारवाई करण्यात आल्याचे सांगितले जाते.
या संयुक्त कारवाईमुळे इराणसमोर मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. कारण आता हा संघर्ष केवळ प्रादेशिक राहिलेला नाही; तो जागतिक पातळीवर परिणाम करणारा ठरू शकतो.
भारताचा संदर्भ
या सर्व घडामोडींच्या पार्श्वभूमीवर काही दिवसांपूर्वीच पंतप्रधान Narendra Modi इस्रायल दौऱ्यावर होते. भारताचे इस्रायलसोबत वाढते संरक्षण सहकार्य आणि दुसरीकडे इराणसोबतचे ऊर्जा संबंध—या दोन्हींचा समतोल राखणे भारतासाठी महत्त्वाचे आहे.
मध्यपूर्वेतील अस्थिरतेचा थेट परिणाम भारताच्या तेल आयातीवर होऊ शकतो. तसेच भारतीय नागरिकांची सुरक्षितता, व्यापार आणि सामरिक हितसंबंध यांचाही विचार करावा लागणार आहे. त्यामुळे भारत सरकार परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे.
जागतिक परिणाम
या संघर्षामुळे जागतिक बाजारपेठा अस्थिर झाल्या आहेत. कच्च्या तेलाच्या किमती वाढण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे. संयुक्त राष्ट्रसंघ आणि इतर देशांनी संयम राखण्याचे आवाहन केले आहे. काही युरोपीय देशांनी मध्यस्थीची तयारी दर्शवली आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, जर संघर्ष दीर्घकाळ चालला तर मध्यपूर्वेतील इतर देशही यात ओढले जाऊ शकतात. विशेषतः इराणला पाठिंबा देणारे गट सक्रिय झाल्यास परिस्थिती अधिक गंभीर होईल.
पुढे काय?
सध्याची परिस्थिती अत्यंत संवेदनशील आहे. इराणच्या संभाव्य प्रतिहल्ल्यावरच पुढील समीकरणे अवलंबून असतील. अमेरिका आणि इस्रायलने संयुक्तपणे कारवाई केली असली, तरी दीर्घकालीन युद्ध टाळणे दोन्ही बाजूंसाठी आवश्यक आहे. कारण व्यापक युद्धाचा फटका जागतिक अर्थव्यवस्थेला बसू शकतो.
डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या आक्रमक विधानांनी वातावरण तापवले असले, तरी राजनैतिक तोडगा निघेल का, याकडे जगाचे लक्ष लागले आहे. “लोकांची सुरक्षा हे आमचे ध्येय आहे,” असे ट्रम्प म्हणाले असले, तरी युद्धाच्या ज्वाळा किती पसरतात, हे येणारा काळच ठरवेल.
मध्यपूर्वेतील हा संघर्ष केवळ दोन-तीन देशांपुरता मर्यादित नाही; तो जागतिक राजकारण, ऊर्जा बाजारपेठ आणि सुरक्षा व्यवस्थेवर परिणाम करणारा आहे. इराणची पुढील चाल आणि अमेरिकेची भूमिका—यावरच पुढील घडामोडी ठरणार आहेत. जग श्वास रोखून या संघर्षाकडे पाहत आहे.
READ ALSO:https://ajinkyabharat.com/2026-iran-israel-conflict-implications-for-indias-security/
